atlas of Asian Rhinoplasty 02

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
101
E-bacsy.com
book
Giải phóng sụn cánh mũi lớn

Để đạt được độ dài và dộ nhô đầu mũi thích hợp, phải giải phóng đủ sụn cánh
mũi lớn từ cấu trúc xung quanh, để loại bỏ khả năng chống lại độ nhô và kéo dài đầu
mũi.

Sụn cánh mũi lớn phải được giải phóng khỏi ba cấu trúc lân cận, đó là sụn
mũi bên, trụ ngoài gắn vào xương tháp mũi và vách ngăn màng (Hình 9.105).
1. Giải phóng từ sụn mũi bên (vùng cuộn)

Khu vực giữa sụn cánh mũi lớn và sụn mũi bên gọi là vùng cuộn. Việc bóc
tách vùng cuộn là thành phần quan trọng nhất để tạo độ nhô và kéo dài đầu mũi
bằng cách sử dụng mảnh ghép mở rộng. Để nguyên vẹn niêm mạc tiền đình, phải
giải phóng đầy đủ các mô xơ liên kết giữa hai sụn (Hình 9.106).
2. Giải phóng vùng phức hợp bản lề

Nếu giải phóng vúng cuộn không đủ, việc chia tách dây chằng phụ trong phức
hợp bản lề có thể hữu ích trong di chuyển sụn cánh lớn về hướng đuôi vách ngăn
hoặc trước nhiều hơn (Hình 9.107).
3. Giải phóng từ vách ngăn màng

Đôi khi, cần phải giải phóng vách ngăn màng để chỉnh sửa mũi ngắn (Hình
9.108). Tuy nhiên, nó không cần thiết cho việc tạo độ nhô đầu mũi đơn thuần hoặc
xoay đầu mũi. Bóc tách quá nhiều trong vách ngăn màng có thể gây ra sẹo co kéo,
có thể kéo đầu mũi về hướng đuôi nhiều hơn, dẫn đến kết quả là đầu mũi rủ xuống.
Vì lý do này, không nên giải phóng vách ngăn màng chỉ để tạo độ nhô đầu mũi đơn
thuần.

Cắt cơ hạ vách ngăn sẽ hữu ích cho việc ngăn ngừa rủ xuống ở bệnh nhân có
đầu mũi cười. Tuy nhiên, người ta phải nhớ rằng bóc tách giữa trụ trong và chân
trụ mũi sẽ tạo ra nhiều mô sẹo hơn, có thể gây ra đầu mũi rủ xuống. Vì vậy, tác giả
khuyến nghị cắt cơ hoặc định vị lại cơ thì nên mổ qua đường mổ trong miệng.

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
102
E-bacsy.com
book
Hình. 9.105 Giải phóng 3 vùng nối với sụn cánh
lớn để làm mảnh ghép mở rộng vách ngăn: vùng
cuộn, phức hợp bản lề, và vách ngăn màn
a
b
c
Hình. 9.106 Giải phóng vùng cuộn
Vùng cuộn
Vách ngăn màng
Vùng phúc hợp
bản lề
Sụn cánh lớn
Sụn mũi bên

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
103
E-bacsy.com
book
Hình. 9.107 Tách phần xa của trụ ngoài hay dây chằng phụ ở vùng phức hợp bản lề
a
b
Hình. 9.108 Giải phóng vách ngăn màng. Giải phóng tổ chức xơ từ vách ngăn màng
có thể hữu ích làm di chuyển thêm sụn cánh lớn về hướng đuôi để kéo dài đầu mũi

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
104
E-bacsy.com
book
Cố định các sụn cánh mũi lớn vào mảnh ghép

Khi mảnh ghép đã đặt đúng vị trí, các sụn mũi bên đẫ giải phóng thì giờ đây
được cố định vào mảnh ghép với chỉ khâu 5-0 PDS (Hình 9.109).

Vòm của sụn cánh mũi lớn đặt ở đầu cuối và phía trước của mảnh ghép. Vị trí
của mũi khâu đầu tiên có thể khác nhau tùy theo các tác giả. Tác giả bắt đầu với trụ
trong và khâu lên vòm mũi. Khu vực vòm mũi sẽ khâu đầu tiên, nếu trụ trong không
cần phải khâu.

Đầu suối của mảnh ghép sẽ giấu dưới vòm mũi bằng các mũi khâu liên vòm,
sử dụng chỉ khâu 5-0 Prolene không tiêu. Đôi khi, việc sử dụng chỉ khâu tiêu có thể
dẫn đến sụn cánh mũi lớn di chuyển về hướng đầu khi chỉ tiêu đi, có thể dẫn đến
mảnh ghép bị nhô ra bên ngoài vòm mũi (Hình 9.110).
a
b
c
d
e
f
Hình. 9.109 Cố định sụn cánh mũi lớn vào mảnh
ghép mở rộng vách ngăn. (a, b): Một mảnh ghép
cố định vách ngăn 1 bên được cố định vào phần
đuôi vách ngăn và góc vách ngăn. (c) Cố định sụn
cánh mũi lớn vào cuối mảnh ghép ở phần đuôi.
(d, e) Khâu mũi khâu liên vòm

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
105
E-bacsy.com
book
Hình. 9.110 1 bệnh nhân bị nhìn thấy mảnh ghép qua da đầu mũi sau khi ghép mở
rộng vách ngăn. (a) Mảnh ghép trồi ra có thể chỉ nằm sâu trong da đầu mũi . (b, c) Sụn
cánh mũi lớn bị kéo về hướng đầu, và phần cuối của mảnh ghép mở rộng vách ngăn
bị nhô ra giữa vòm mũi
Trồi đầu cuối
mảnh ghép
Sụn cánh
lớn nằm
lệch về
phía đầu
Cuối mảnh
ghép
Cuối mảnh
ghép
Sụn cánh lớn

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
106
E-bacsy.com
book
Sụn vách ngăn nhỏ cho mảnh ghép mở rộng vách ngăn

Cần thiết phải có chiều dài sụn tối thiểu 1,5 cm để sử dụng như một mảnh
ghép mở rộng vách ngăn. Nếu lấy mảnh ghép nhỏ hơn kích thước này, phải thêm các
bước sau đây.

Đầu tiên, có thể đặt một mảnh ghép dạng thanh chống lực sẽ bổ sung ở phía
đối diện với mảnh ghép mở rộng vách ngăn để ổn định mảnh ghép chưa chắc chắn
đến từ bề mặt tiếp xúc ít của nó với vách ngăn. Có thể chuẩn bị mảnh ghép bổ sung
này là không chỉ sụn vách ngăn mà còn từ sụn vành tai hoặc sụn sườn tương đồng
có chiếu xạ (IHCC) (Hình 9.111).

Thứ hai, trụ trong và trụ giữa có thể cố định để quấn quanh bờ đuôi của
mảnh ghép, trái ngược với sự cố định trực tiếp của sụn cánh mũi lớn vào bờ đuôi
của mảnh ghép. Phương pháp này có thể mang lại sự mở rộng nhiều như mở rộng
chiều rộng của đoạn vòm mũi (Hình 9.112).

Thứ ba, một mảnh ghép nhỏ có thể kết hợp với sụn vành tai hoặc IHCC, như
một mảnh ghép mở rộng lai căng. Mảnh ghép này sẽ mô tả trong Chương. 12.

Thứ tư, ghép mảnh mở rộng vách ngăn có thể thực hiện bằng cách sử dụng
một mảnh ghép sụn sườn. Việc sử dụng sụn sườn cho ghép mở rộng vách ngăn cũng
sẽ mô tả trong Chương. 12.
Hình. 9.111 Mảnh ghép
nhỏ dạng chống lực (sụn
vành tai) tới cố định mảnh
ghép mở rộng vách ngăn
Ghép chống lực
Ghép mở rộng vách ngăn

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
107
E-bacsy.com
book
a
b
c
Hình. 9.112 Kỹ thuật cố định quấn
quanh. Sụn cánh mũi lớn không cố
định trực tiếp vào bờ đuôi của mảnh
ghép. Thay vào đó, trụ trong và vòm
mũi sẽ bao quanh đầu mảnh ghép và
được cố định bằng chỉ khâu liên trụ
và chỉ khâu liên vòm. Những mũi khâu
này phải đặt sao cho bờ hướng đầu
của vòm mũi và trụ trong sẽ đặt nhiều
hơn về hướng đuôi so với hướng đầu
của mảnh ghép. Nói cách khác, chỉ
khâu không cố định trực tiếp vào bờ
đuôi của mảnh ghép

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
108
E-bacsy.com
book
Những vấn đề tiềm ẩn cần tránh trong quá trình ghép mở rộng vách ngăn

Đầu tiên, vách ngăn phải ở giữa. Nếu không, mảnh ghép có thể cong vênh và
gây ra chóp mũi và trụ mũi bị sai lệch. Bởi vì điều này, bất kỳ sự sai lệch của vách
ngăn có từ trước phải được làm thẳng, trước khi đặt mảnh ghép mở rộng vách ngăn.

Lệch vách ngăn ở bờ đuôi sẽ hay gặp trong hình dạng sống mũi rộng. Chỉnh
sửa sai lệch vách ngăn sẽ được mô tả trong Chương. 15.

Thứ hai, thanh chống L và vây sống mũi của vách ngăn phải đủ mạnh để hỗ
trợ cho việc ghép mở rộng vách ngăn. Một thanh chống chữ L yếu có thể không chịu
được mô-men xoắn khi áp dụng mảnh ghép mở rộng một bên, và điều này sẽ dẫn
đến thanh chống L bị cong và mảnh ghép lệch. Điều này sau đó có thể dẫn đến lệch
đầu mũi và trụ mũi và lỗ mũi không đối xứng (Hình 9.113).
a
b
c
Hình. 9.113 Nguyên nhân
của trụ mũi lệch sau khi ghép
mở rộng vách ngăn. (a) Mảnh
ghép mở rộng vách ngăn 1
bên. (b) 1 thanh chống chữ
L yếu sẽ dần dần cuộn 1 bên
mảnh ghép, dẫn đến lệch thứ
phát mảnh ghép. (c) Ảnh
trong lúc mổ của vách ngăn
bị lệch và mảnh ghép

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
109
E-bacsy.com
book

Biến dạng của thanh chống L có thể thấy trong lúc phẫu thuật nhưng cũng có
thể là một biểu hiện sau phẫu thuật của cấu trúc bên dưới yếu (Hình 9.114). Do đó,
phẫu thuật viên phải đánh giá mảnh ghép bằng cách đẩy bờ đuôi của mảnh ghép
theo hướng đầu vách ngăn để xem liệu thanh chống L có chịu áp lực hay không. Một
thanh chống chữ L yếu sẽ cần phải củng cố bằng một mảnh ghép nhỏ ở vách ngăn
và/hoặc lưng sống mũi (Hình 9.115).

Thứ ba, một than phiền hay gặp sau khi ghép mở rộng vách ngăn là thùy mũi
và cánh mũi chụm vào trong. Các mảnh ghép mở rộng có xu hướng kéo vòm mũi và
trụ trong vào giữa theo hướng đuôi. Trong khi đầu mũi và trụ mũi được đẩy tới theo
hướng đuôi, trong khi đó thì cánh mũi không di chuyển nhiều. Do đó, kéo dài đầu
mũi sẽ làm cho cánh mũi dường như bị co kéo lên, làm xấu đi khi cười (Hình 9.116).
Để phòng ngừa vấn đề này đòi hỏi phải bóc tách mô mềm rộng và tránh khâu nối
trụ ngoài. Nếu xảy ra cánh mũi bị co kéo tương đối với mảnh ghép mở rộng vách
ngăn, thì nên ghép mảnh bờ cánh mũi hoặc mảnh ghép bắt cầu cánh mũi để chỉnh
lại vị trí của cánh mũi cho phù hợp với phần trung tâm của thùy mũi. Để chỉnh sửa
mũi ngắn, có thể tránh được biến dạng mũi phù thủy bằng cách sử dụng mảnh ghép
chống xoay để kéo dài mũi, mà không cần ghép mở rộng vách ngăn.
a
b
c
Hình. 9.114 Trụ mũi bị lệch và lỗ mũi không
đối xứng sau khi ghép mở rộng vach ngăn.
Bệnh nhân này đã độn sống mũi ( chất liệu
silicone) và ghép mở rộng vách ngăn để tạo
độ nhô đầu mũi. Lúc 3 tháng sau phẫu thuật,
trụ mũi bị lệch dần và lỗ mũi không đối xứng.

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
110
E-bacsy.com
book
Hình. 9.115 1 mảnh ghép bắt
cầu nhỏ đặt bên đối diện với
mảnh ghép mở rộng vach ngăn,
sẽ nâng đỡ và kéo dài vách ngăn
bị yếu
a
b
Hình. 9.116 Xuất hiện lỗ mũi phù thủy khi cười sau khi ghép mở rộng vách ngăn để
tạo độ nhô đầu mũi.
Sụn mũi
bên
Mảnh ghép bắt cầu
nhỏ
Vách ngăn sống
mũi
Sun mũi bên LT
Ghép mở rộng

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
111
E-bacsy.com
book
Tác dụng của mảnh ghép mở rộng vách ngăn

1. Tạo độ nhô đầu mũi mạnh bằng cách treo trực tiếp sụn cánh mũi lớn, thuận
lợi ở bệnh nhân người châu Á có sụn cánh mũi lớn nhỏ

2. Kéo dài trụ mũi và kéo dài chiều cao lỗ mũi

3. Kéo dài chiều dài mũi (sửa mũi ngắn)

4. Tịnh tiến về hướng đuôi khi trụ mũi bị co kéo
Ưu điểm của ghép mở rộng vách ngăn

1. Tạo đường cong thấp, và thích hợp cho các bác sĩ phẫu thuật ít kinh ng-
hiệm

2. Cho phép tạo độ nhô đầu mũi dài và kéo dài mũi ở người châu Á có sụn
cánh mũi lớn nhỏ
Nhược điểm của ghép mở rộng vách ngăn

1. Như đã đề cập ở trên, trụ mũi lệch và bất đối xứng lỗ mũi có thể xảy ra bất
cứ lúc nào sau khi phẫu thuật. Điều này được gây ra bởi sự yếu và sai lệch của thanh
chống vách ngăn L. Nếu sức mạnh của thanh chống L bị nghi ngờ trong quá trình
phẫu thuật, phẫu thuật viên nên thực hiện ghép mở rộng vách ngăn hai bên hoặc
củng cố thanh chống L bằng một mảnh ghép chống lực. Nếu các sự lựa chọn này
không áp dụng được hoặc không giải quyết được thanh chống L yếu, mảnh ghép mở
rộng vách ngăn nên phải từ bỏ và sử dụng phương pháp khác cho vấn đề trong tầm
tay.

2. Ghép mở rộng vách ngăn sẽ gây kết quả một mũi cứng chắc, đó là nhược
điểm đáng kể nhất của ghép mở rộng vách ngăn.

3. Thùy mũi và cánh mũi bị chụm vào trong là một nhược điểm đáng kể khác.

4. Hậu quả (3) là sự xuất hiện mũi phù thủy, trở nên tồi tệ hơn khi cười (Hình
9.116).

5. So với mảnh ghép độn sụn hoặc mảnh ghép chèn trên mảnh ghép, thậm chí
một lượng nhỏ của mảnh ghép bị tiêu đi có thể dẫn đến đầu mũi rủ xuống nghiêm
trọng. Mặc dù thực tế rằng ghép mở rộng vách ngăn là một mảnh ghép hỗ trợ cực kỳ
mạnh mẽ, rủ xuống đầu mũi sẽ gặp thường xuyên hơn dự kiến khi theo dõi lâu dài.
Đối với mảnh ghép có thể nhìn thấy không hỗ trợ (ví dụ, ghép độn hay ghép chèn),
việc tiêu đi một phần và làm mỏng mảnh ghép sẽ dẫn đến giảm chiều cao theo tỷ
lệ của mảnh ghép bị tiêu. Tuy nhiên, mảnh ghép mở rộng vách ngăn là một mảnh
ghép cấu trúc. Sự tiêu đi ít và làm mỏng mảnh ghép có thể dẫn đến mảnh ghép bị
yếu và dẫn đến sụp xuống toàn bộ cấu trúc, và đầu mũi rủ xuống (Hình 9.117). Điều
này xảy ra thường xuyên hơn với da mũi nặng và dày. Ngoài ra, mảnh ghép mở rộng
vách ngăn có thể gây ra sự sai lệch của vách ngăn và lưng sống mũi, cũng có thể gây
ra đầu mũi rủ xuống.
Một số tác giả đã cải tiến kỹ thuật ghép mở rộng vách ngăn không cho phép tránh
hoàn toàn việc rủ xuống do mảnh ghép bị tiêu một phần và mảnh ghép yếu, đây
cũng là đại diện cho giới hạn của ghép mở rộng vách ngăn. Do đó, một mảnh ghép
mở rộng vách ngăn không đủ dày và chắc khỏe sẽ dẫn đến đầu mũi rủ xuống trong

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
112
E-bacsy.com
book
một thời gian sau đó. Cuối cùng, một đầu mũi cứng chắc là bản chất cho sự ổn định
lâu dài của mảnh ghép mở rộng vách ngăn.

6. Có thể gây ra tắc nghẽn mũi bởi sự nhô ra của mảnh ghép hoặc lệch vách
ngăn.

7. Sụn vách ngăn nhỏ ở bệnh nhân người châu Á sẽ hạn chế đủ lượng chất
liệu ghép cần thiết cho kỹ thuật.

8. Ghép mở rộng vách ngăn hai bên có thể làm teo sụn vách ngăn bị mắc kẹt
giữa 2 lớp ghép (Hình 9.118). Sụn ghép ở nơi nhận sẽ có lượng dinh dưỡng cần
thiết để tồn tại thông qua sự thẩm thấu từ màng sụn. Mảnh ghép 2 bên sẽ ngăn chặn
sự nuôi dưỡng thẩm thấu này ở cả hai bên của vách ngăn. Để giảm thiểu nguy cơ
làm mỏng vách ngăn, các mảnh ghép phải thiết kế sao cho giảm thiểu các vùng nằm
đè lấn lên vách ngăn (Hình 9.119).
a
b
c
d
Hình. 9.117 Đầu mũi rủ xuống sau
khi ghép mở rộng vách ngăn. (a)
Bệnh nhân này sau mổ 1 năm sau khi
ghép mở rộng vách ngăn và bị đầu
mũi rủ xuống. (b, c) Khi phẫu thuật
bộc lộ ra, mảnh ghép bị đổ xuống do
đầu gần của mảnh ghép bị mỏng do
tiêu 1 phần mảnh ghép. (d) Đây là 1
ví dụ cho sự thất bại của mảnh ghép
đã trải qua tiêu 1 phần và cấu trúc
chức năng của mảnh ghép sẽ không
kéo dài hơn.
Sụn cánh lớn
mảnh
ghép
mở rộng vach
ngăn bị sụp
xuống

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
113
E-bacsy.com
book
a
b
Hình. 9.118 Mỏng phần sụn vách ngăn đuôi do ghép mở rộng vách ngăn 2 bên. (a)
Ghép mở rộng vách ngăn đặt 2 bên của phần vach ngăn sụn. (b) Phần đuôi của vách
ngăn thì mỏng như tờ giấy khi so sánh với phần đầu vách ngăn
a
b
Hình. 9.119 Mảnh ghép mở rộng vách ngăn đặt ở bên phải của phần vách ngăn đuôi.
1 mảnh ghép chống lực (sụn vành tai) đặt bên trái của phần vách ngăn đuôi để cố
định mảnh ghép mở rộng vách ngăn. Phần nhô ra của 2 mảnh ghép này sẽ làm giảm
phần phủ qua bên trên của phần đuôi vách ngăn.
ghép mở tộng vách
ngăn 2 bên
đuôi vách ngăn

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
114
E-bacsy.com
book
Ghép chống xoay

Lần đầu tiên được giới thiệu bởi Paik, ghép chống xoay là một kỹ thuật rất
hữu ích trong việc sửa mũi ngắn ở bệnh nhân người châu Á. Một mảnh ghép sụn
vành tai đặt giữa cấu trúc cố định (vách ngăn và phần giữa của sụn mũi bên) và
chóp mũi di động (định vị lại hướng đuôi của sụn cánh mũi lớn) (Hình 9.120).

Ghép mở rộng vách ngăn đã và đang tiếp tục là phẫu thuật thực hiện phổ biến
nhất để điều chỉnh đầu mũi ngắn và đầu mũi thấp. Tuy nhiên, ghép chống xoay đã
đạt được rất nhiều hiệu quả ở các nước châu Á như là một lựa chọn thay thế hợp
pháp trong số các bác sĩ phẫu thuật tạo hình mũi. Tác giả tin rằng việc ghép chống
xoay có thể trở thành lựa chọn phổ biến hơn cho mũi ngắn trong tương lai.
a
b
c
Hình. 9.120 Ghép chống xoay và thanh chống trụ mũi làm từ sụn tai

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
115
E-bacsy.com
book
Kỹ thuật phẫu thuật của ghép chống xoay
Lấy mảnh ghép
1. Vùng cho mảnh ghép

Sử dụng sụn vành tai là vị trí lí tưởng cho mảnh ghép này. Mặc dù cả vùng ổ
tai và vùng hố ghe của xoắn tai đều có thể sử dụng, nhưng vùng xoắn tai thì thích
hợp hơn cho mảnh ghép này vì nó dài hơn và có độ cong ít hơn vùng ổ tai. Giữa 2
cách mổ lấy sụn tai, vết mổ trước cho phép tiếp cận dễ dàng hơn. Đối với đường mổ
phía trước, đặt vết mổ hơi vao phía trong so với bờ trước của xoắn tai (Hình 9.121).
2. Gây tê tại chỗ

Điều quan trọng nhất của gây tê tại chỗ là đảm bảo rằng đầu kim không đi
vào khoảng trống bên dưới màng sụn. Mặt phẳng tiêm phải là lớp dưới da và trên
màng sụn, để cho phép màng sụn lấy cùng với sụn tai. Màng sụn là rất quan trọng
cho sự ổn định và vững chắc của mảnh sụn tai. Nếu thực hiện tiêm tê tại chỗ vào
trong không gian dưới màng sụn, quá trình bóc tách bằng thuốc tê sẽ tách rời màng
sụn ra khỏi sụn tai. Lấy một mảnh ghép sụn mà không có màng sụn thì sẽ quá yếu
và không thích hợp cho việc ghép chống xoay. Vì vậy , nên lấy sụn tai cả 2 lớp màng
sụn trước và sau.
3. Độ cao của sụn

Lấy toàn bộ xoắn tai, nhưng vành tai và nền vành tai thì không nên xâm phạm
(Hình 9.122).
4. Chia mảnh ghép

Chia mảnh sụn thành 2->3 mảnh (Hình 9.123). Một mảnh sử dụng để ghép
thanh chống trụ mũi, 1 mảnh để ghép chống xoay và 1 mảnh để ghép chèn. Nếu sụn
xoắn tai quá nhỏ, có thể chia thành hai mảnh, như một mảnh ghép thanh chống trụ
mũi và một mảnh ghép chống xoay. Trong trường hợp này, lấy vùng ổ tai để làm
mảnh ghép chèn (hay độn).
5. Chuẩn bị mảnh ghép thanh chống trụ mũi

Chia phần trên của sụn như trong hình 9.123b được ghi xuống một nửa để
cho phép gấp sụn theo chiều dọc. Dùng chỉ khâu để khâu ghép 2 mảnh sụn lại và làm
thẳng mảnh sụn (Hình 9.124).

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
116
E-bacsy.com
book
6. Chuẩn bị mảnh ghép chống xoay

Chia phần dưới của sụn như trong hình 9.123b dùng để ghép chống xoay. Bờ
lõm của mảnh sụn sẽ được làm thon mỏng bằng cách sử dụng lưỡi dao để gọt nhằm
giảm thiểu sự bất thường ở bờ mảnh ghép tại chóp mũi (Hình 9.125). Gọt quá nhiều
phần đuôi có thể dẫn đến giảm độ cứng và độ lồi của mảnh ghép. Do đó, bờ mảnh
ghép nên gọt giảm ít hoặc không gọt toàn bộ mảnh ghép vì gọt sẽ gây yếu và cong
gập mảnh ghép.
Hình. 9.121 Thiết kế đường mổ ở
trước tai ở vùng hố ghe
Hình. 9.122 Lấy sụn ở xoắn tai
a
b
c
d

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
117
E-bacsy.com
book
a
b
c
Hình. 9.123 (a, b, c): Lấy phần xoắn
tai rồi chia làm 3 phần: ghép chống
xoay, thanh chống trụ mũi, và ghép
độn hay ghép chèn. (c) Nếu sụn vùng
hố ghe nhỏ thì có thể chia làm 2 phần
để ghép chống xoay và ghép thanh
chống trụ mũi.

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
118
E-bacsy.com
book
a
b
c
d
Hình. 9.124 Thao tác tạo thanh chống trụ mũi thẳng từ hố ghe. (a) Chia đôi sụn bằng
dao mổ 11 và gập bề mặt lõm vào với nhau để tạo mảnh ghép thẳng. (b) Gấp 2 mảnh
ghép sụn tạo đường thẳng trục. (c, d) Cố định và tạo mảnh ghép thẳng bằng 4–6 mũi
chỉ khâu (6-0 PDS)
Hình. 9.125 Phần đuôi mảnh
ghép nằm trên bề mặt lõm

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
119
E-bacsy.com
book
Bóc tách thêm sụn cánh mũi lớn và cố định mảnh ghép

Chuẩn bị cố định mảnh ghép theo cách sau (Hình 9.126):

1. Bóc tách sụn cánh mũi lớn ra khỏi vùng cuộn, phức hợp bản lề và đôi khi
ra khỏi vách ngăn màng, như mô tả ở trên trong kỹ thuật ghép mở rộng vách ngăn.

2. Đặt mảnh ghép thanh chống trụ mũi ở giữa 2 trụ trong. Mảnh ghép này là
không cần thiết nếu trụ trong đủ vững chắc. Tuy nhiên, đây thường không phải là
trường hợp ở bệnh nhân người châu Á. Mảnh ghép chống xoay có thể ép trụ mũi
yếu và dẫn đến đầu mũi bị sụp xuống. Hầu hết các bệnh nhân sẽ yêu cầu ghép thanh
chống trụ mũi để bù thêm cho mảnh ghép chống xoay.

3. Với chỉ khâu kéo, sụn cánh mũi lớn sẽ kéo theo ở vị trí mong muốn.

4. Ghép chống xoay được đặt trên sụn vách ngăn và sụn mũi bên. Mặt lõm của
mảnh ghép phải nằm đối diện với sụn mũi bên. Vị trí chính xác của mảnh ghép có
thể điều chỉnh theo vị trí mới đã được định vị lại.

5. Mảnh ghép chống xoay cố định vào sụn cánh mũi lớn bằng chỉ khâu 5-0
PDS. Mũi chỉ khâu cố định đầu tiên bắt đầu ở phần đầu của mảnh ghép, và mũi chỉ
khâu tiếp theo đặt dọc theo hướng đuôi của vách ngăn, cách nhau khoảng 2->3 mm
là 1 mũi khâu. Kim khâu xuyên qua 1 phần của mảnh ghép, xuyên qua phần bên
trong của sụn mũi bên và sụn vách ngăn, sau đó đưa trở lại qua phần đối diện của
mảnh ghép và buộc lại. Do đó, nút khâu đặt ở đường giữa của mảnh ghép. Sau khi
khâu được một phần ba của mảnh ghép, thì hai phần ba còn lại của mảnh ghép sẽ
khâu vào trụ ngoài của sụn cánh mũi lớn. Có hai phương pháp bảo đảm mảnh ghép
vào trụ ngoài.

(a) Khi mũi mà cách mũi không bị co kéo, một đường khâu ngang đặt ở bờ
đầu của trụ ngoài. Phần đuôi của mảnh ghép khâu vào bờ đầu của trụ ngoài bên
dưới.

(b) Khi mũi có cánh mũi bị co kéo, 2 bờ đầu của trụ ngoài sẽ không đủ để kéo
lại với nhau. Thay vào đó, các bờ sẽ trải ra và hai phần ba mảnh ghép sẽ gắn vào giữa
bờ đầu của trụ ngoài (Hình 9.127). Bằng cách này, mảnh ghép chống xoay sẽ kéo dài
đầu mũi và cũng làm như như một mảnh ghép bắt cầu cánh mũi, giúp điều chỉnh độ
co rút của cánh mũi. Tùy thuộc vào từng trường hợp, có thể thực hiện dùng 1 mảnh
ghép kéo dài cánh mũi trước tiên, trên đó là mảnh ghép chống xoay cho chắc chắn
(Hình 9.128).

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
120
E-bacsy.com
book
a
b
c
d
e
f
Hình. 9.126 Trình tự phẫu thuật cho ghép chống xoay. (a) Giải phóng các sụn cánh
mũi lớn khỏi khu vực cuộn và phức hợp bản lề. (b, c) Chuẩn bị mảnh ghép thanh
chống trụ mũi bằng cách gấp sụn tai theo chiều dọc. Chuẩn bị đặt mảnh ghép nằm
giữa 2 trụ trong. (d) 2 vòm mũi của sụn cánh mũi lớn sẽ kéo về hướng đuôi bằng chỉ
khâu. (e) Với sụn cánh mũi lớn bên dưới bị co kéo, mảnh ghép chống xoay đặt trên
sụn vách ngăn và sụn mũi bên. Mũi khâu cố định đầu tiên vào sụn cánh mũi lớn sẽ bắt
đầu ở phần đầu của mảnh ghép. (f) Mũi khâu tiếp theo đặt dọc theo hướng đuôi vách
ngăn và cứ cách nhau 2-3mm có 1 mũi khâu. (g- j) Hai phần ba mảnh ghép sẽ khâu
vào trụ ngoài bên dưới

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
121
E-bacsy.com
book
Hình. 9.126 (tiếp theo)
Hình. 9.127 Mảnh ghép chống xoay để kéo dài đầu mũi và trải rộng trụ ngoài của
sụn cánh lớn

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
122
E-bacsy.com
book
a
b
c
d
Hình. 9.128 Mảnh ghép bắt cầu cánh mũi và mảnh ghép chống xoay. (a) Khi mảnh
ghép thanh chống trụ mũi tại chỗ, quan sát thấy trụ ngoài bên trái bị gián đoạn. (b)
Tái tạo lại trụ ngoài bên trái bằng mảnh ghép độn từ sụn vành tai. (c) Thực hiện ghép
bắt cầu cánh mũi từ sụn vành tai. (d) Thực hiện ghép chống xoay trên đỉnh của mảnh
ghép bắt cầu cánh mũi

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
123
E-bacsy.com
book
Khó khăn trong ghép chống xoay

Các vấn đề gặp phải trong quá trình ghép chống xoay bao gồm: cong vênh của
mảnh ghép, trụ ngoài yếu, vách ngăn thấp, vách ngăn cao và vách ngăn ngắn.
Cong vênh mảnh ghép

Một mảnh ghép yếu có thể bị cong vênh bên dưới chỗ ép dọc theo trục và
không cho phép tiên lượng được vị trí mới của đỉnh mũi ở phần đuôi vách ngăn.
Một mảnh ghép cong vênh phải nên củng cố bằng một lớp sụn bổ sung, phải dài hơn
một chút so với chiều dài của chỗ cong (Hình 9.129).
a
b
c
d
Hình. 9.129 Chỉnh sữa mảnh ghép chống xay bị cong vênh. (a, b) Mảnh ghép chống
xoay này bị cong vênh ở phần giữa. (c, d) Thêm 1 lớp sụn tai để gia cố vùng này và
chỉnh sửa chỗ cong vênh.

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
124
E-bacsy.com
book
Vấn đề của trụ ngoài yếu

Đối với trụ ngoài yếu bẩm sinh, hoặc nếu trụ ngoài yếu do bị vỡ nát từ một
phẫu thuật trước đó, mảnh ghép chống xoay có thể không cho phép xoay đủ về
hướng đuôi của đầu mũi. Trong những trường hợp như vậy, trụ ngoài phải được
củng cố bằng cách sử dụng mảnh ghép độn thêm trụ ngoài hoặc mảnh ghép thanh
chống trụ ngoài để hỗ trợ cho việc ghép chống xoay (Hình 9.128).
Chiều cao vách ngăn thấp

Đối với chiều cao vách ngăn thấp, mảnh ghép chống xoay có thể không đủ để
ghép xoay đầu mũi về hướng đuôi. Ngoài ra, mảnh ghép có nhiều khả năng bị cong
vênh khi vách ngăn thấp. Do đó, chiều cao của vách ngăn phải nâng lên bằng cách sử
dụng mảnh ghép sụn tai đặt bên trên sụn mũi bên và vách ngăn trước khi đặt mảnh
ghép chống xoay (Hình 9.130).
a
b
c
d
Hình. 9.130 Mảnh ghép chống xoay cho những trường hợp vách ngăn thấp. (a, b)
Sau khi hoàn thành ghép thanh chống trụ mũi, quan sát thấy vách ngăn thấp hơn vòm
mũi rất nhiều. (c) 1 mảnh ghép độn sụn tai đơn thuần đặt trên đỉnh của phần đuôi
vách ngăn. Mảnh ghép chống xoay đặt nằm trên mảnh ghép độn. (d) 1 mảnh ghép sụn
tai khác sẽ dùng để chỉnh sửa chỗ cong vênh ở phần đuôi của mảnh ghép chống xoay.

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
125
E-bacsy.com
book
Vấn đề về chiều dài ngắn

Một vách ngăn ngắn và rút lại có thể không cung cấp đủ nền cơ bản vững
chắc để đảm bảo cho mảnh ghép chống xoay. Trong những trường hợp như vậy, sụn
vách ngăn hoặc sụn sườn có thể sử dụng cho một đoạn ngắn của phần mở rộng vách
ngăn 1 bên hoặc hai bên của loại ghép mở rộng vách ngăn. Mảnh ghép chống xoay
có thể đặt trên đỉnh của nền vững chắc này (Hình 9.131).
a
b
c
d
e
f
Hình. 9.131 Độ dài phần đuôi vách ngăn ngắn để ghép chống xoay. (a) Minh họa
mảnh ghép bắt cầu nhỏ để ghép chống xoay cho đuôi vách ngăn ngắn. (b–d) 1 bệnh
nhân có mũi ngắn, trụ mũi bị co lại, lỗ mũi hở, đuôi vach ngăn ngắn. (e) 1 mảnh ghép
mở rộng 1 bên đặt ở bên phải của phần đuôi vách ngăn để làm gia tăng độ dài của
vách ngăn. (f) Sụn cánh mũi lớn sẽ kéo dài tối đa về hướng đuôi, và cố định mảnh
ghép chống xoay vào những vùng nhỏ bên dưới bằng vách ngăn và mảnh ghép bắt
cầu nhỏ
mảnh
ghép bắt
đầu mở
rộng nhỏ
đuôi
chống
xoay

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
126
E-bacsy.com
book
Làm sao xử lí chỗ cong trên đỉnh mũi do mảnh ghép này

Mảnh ghép chống xoay phải nằm trên phần đuôi vách ngăn và sụn mũi bên
của vùng trên đỉnh mũi. Độ dày thêm vào này có thể dẫn đến phồng trên đỉnh mũi.
2 vòm của sụn cánh mũi lớn sẽ thấp hơn, cao hơn khu vực trên đỉnh mũi và có thể
giấu đi sự phình ra. Nếu sự phồng lên xảy ra, các kỹ thật sau đây có thể xem xét
1. Hạ thấp vách ngăn vùng trên đỉnh mũi

Sụn vách ngăn hạ thấp để bù cho chiều cao thêm vào của mảnh ghép chống
xoay (Hình 9.132). Tách sụn mũi bên ra khỏi vách ngăn và hạ thấp vách ngăn xuống
theo chiều dày của mảnh ghép dày. Các sụn mũi bên sau đó gắn lại vào sụn vách
ngăn phía dưới, cố định các mảnh ghép chống xoay trên đó.
2. Khi sử dụng chất liệu nhân tạo để độn thêm vào sống mũi, vách ngăn sống mũi
không cần phải hạ xuống. Thay vào đó, phần xa của chất liêu có thể cắt gọt mỏng
hơn ở vùng nằm trên mảnh ghép chống xoay. Một lựa chọn khác là cuối đầu xa của
chất liệu nằm ở bờ đầu của mảnh ghép chống xoay (Hình 9.133).

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
127
E-bacsy.com
book
a
b
c
d
e
f
Hình. 9.132 Vùng trên đỉnh mũi thấp do mảnh ghép chống xoay. (a–c) Bệnh nhân này
có gốc mũi thấp và mũi ngắn bị hếch lên. Kế hoạch phẫu thuật bao gồm độn gốc mũi
bằng chất liệu nhân tạo và kéo dài đầu mũi bằng ghép chống xoay. (d, e) Vách ngăn ở
vùng trên đỉnh mũi bị cong vênh. (f) Sụn mũi bên tách ra từ vách ngăn, và vách ngăn
bị thấp. (g) Sửa chữa lại sụn mũi bên tới vùng vách ngăn thấp. (h) Hình dạng thanh
chống vách ngăn hình chiếc ô dùng nâng đỡ cả 2 bên mũi và mảnh ghép chống xoay.
(i) Mảnh ghép chống xoay đặt ở vùng vách ngăn trên đỉnh mũi thấp. (j–l) Ảnh sau mổ
cho thấy gốc mũi to lên và đầu mũi dài ra mà không có sự cong vênh trên đỉnh mũi.

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
128
E-bacsy.com
book
Hình. 9.132 (tiếp theo)
g
h
i
j
k
l

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
129
E-bacsy.com
book
Hình. 9.133 Mảnh ghép chống xoay
và chất liệu ghép nhân tạo. cuối đầu xa
của chất liệu nhân tạo là bắt đầu của
mảnh ghép chống xoay.
Cuối phía
đuôi chất
liệu
Ghép chống
xoay

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
130
E-bacsy.com
book
Ưu điểm của ghép chống xoay

Ghép chống xoaylà một kỹ thuật tuyệt vời để chỉnh sửa mũi ngắn ở người
châu Á và có những ưu điểm sau:

1. So với mảnh ghép mở rộng vách ngăn, mảnh ghép chống xoay có đầu mũi
mềm và di động hơn. Đây là ưu điểm lớn nhất của kỹ thuật này.

2. Ít có khả năng gây độ lệch của đầu mũi và trụ mũi, so với ghép mở rộng
vách ngăn ở bệnh nhân có sụn vách ngăn nhỏ.

3. Kỹ thuật có thể thực hiện độc lập với mọi hình dạng vách ngăn.

4. Mảnh ghép cho phép điều chỉnh đồng thời mũi co ngắn và cánh mũi co
ngắn. Phần xa của mảnh ghép chống xoay có thể phủ ra bên cạnh của sụn cánh mũi
lớn, về cơ bản có chức năng như một mảnh ghép bắt cầu cánh mũi.

5. Kỹ thuật này có thể tránh xảy ra dồn vào trong của các thùy mũi và cánh
mũi so với ghép mở rộng vách ngăn. Như vậy, sự xuất hiện của mũi phù thủy không
phải là một biến chứng của kỹ thuật ghép này.

6. Chiều dài đầu mũi có thể dễ dàng điều chỉnh trong phẫu thuật sửa lại về
sau.

Nếu một bệnh nhân phàn nàn về chiều dài mũi sau khi ghép chống xoay,
chiều dài đầu mũi có thể dễ dàng điều chỉnh trong một phẫu thuật chỉnh sửa lại sau
đó, đó không phải là trường hợp cho ghép mở rộng vách ngăn.

Để làm ngắn đầu mũi, phần đuôi của mảnh ghép chống xoay sẽ nâng lên từ
sụn cánh mũi lớn bên dưới. Các sụn cánh mũi lớn sẽ bóc tách và xoay về hướng đầu
để cố định lại cho mảnh ghép chống xoay (Hình 9.134).

Để làm dài đầu mũi, các sụn cánh mũi lớn sẽ bóc tách, xoay về hướng đuôi và
cố định vào mảnh ghép chống xoay. Nếu cần sự ổn định bổ sung, lấy một mảnh sụn
vành tai và đặt làm phần mở rộng ở bờ đuôi phía trước của mảnh ghép chống xoay
(Hình 9.135).
Nhược điểm của ghép chống xoay

1. Kỹ thuật này dễ tạo nên đường cong hơi dốc đối với các bác sĩ phẫu thuật
mới bắt đầu.

2. Mặc dù mảnh ghép có thể tạo dộ nhô trong trường hợp trụ mũi co kéo khi
kết hợp với mảnh ghép thanh chống trụ mũi, nhưng độ nhô trụ mũi không nhiều
bằng khi thực hiện bằng cách ghép mở rộng vách ngăn. Như vậy, khi trụ mũi bị co
kéo nặng thì nên thực hiện sửa chữa bằng cách sử dụng kỹ thuật ghép mở rộng vách
ngăn.

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
131
E-bacsy.com
book
Hình. 9.134 Phẫu thuật chỉnh sửa đầu mũi ngăn sau khi ghép chống xoay. (a - c)
Bệnh nhân này có đầu mũi hếch và đầu mũi biến dạng ép xuống do sẹo co kéo và một
số kỹ thuật không thích hợp khi phẫu thuật tạo hình đầu mũi. (d- f) Ghép trụ mũi và
ghép chống xoay được sử dụng để cải thiện các biến dạng đầu mũi. (g- i) Sau 6 tháng,
đầu mũi vẫn thon dài và tiếp tục cải thiện tình trạng biến dạng bị chèn ép. Tuy nhiên,
bệnh nhân cảm thấy mũi của cô quá dài và muốn nó ngắn hơn. (j - l) Phần đuôi của
mảnh ghép chống xoay sẽ nâng lên từ sụn cánh mũi lớn bên dưới. Bóc tách sụn cánh
mũi lớn để cho phép xoay nhẹ đầu mũi. Sau đó, một lần nữa cố định sụn cánh mũi lớn
vào mảnh ghép chống xoay. (m- o) Lúc 6 tháng sau khi phẫu thuật chỉnh sửa, chóp
mũi vẫn ở trạng thái rút ngắn
a
b
c
d
e
f

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
132
E-bacsy.com
book
g
h
i
j
k
l
m
n
o
Hình. 9.134 (tiếp theo)

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
133
E-bacsy.com
book
a
b
c
Hình. 9.135 Phẫu thuật kéo dài đầu
mũi sau khi ghép chống xoay.
(a, b) Bóc tách sụn cánh mũi lớn, xoay
nó về hướng đuôi hơn.(c) Dùng sụn tai
để ghép mở rộng phần đuôi của mảnh
ghép chống xoay lần trước.
Mảnh ghép
chống xoay
cũ
Mảnh ghép chống
xoay cũ
Sun cánh
lớn
Sụn tai mới
Sụn cánh lớn

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
134
E-bacsy.com
book
Ghép bờ cánh mũi (Ghép tạo dáng cánh mũi)

Ghép bờ cánh mũi sẽ đặt dọc sụn theo bờ cánh mũi yếu để hỗ trợ kết cấu
cánh mũi. Kỹ thuật này đặc biệt hữu ích ở những bệnh nhân người châu Á có sụn
cánh mũi lớn nhỏ, yếu (Hình 9.136). Mảnh ghép đặt trong bờ cánh mũi nơi không
có sụn và mảnh ghép này không phải là mảnh ghép cấu trúc giải phẫu.
a
b
c
Hình. 9.136 Mảnh ghép bờ cánh mũi

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
135
E-bacsy.com
book
Kỹ thuật phẫu thuật

Mảnh ghép bờ cánh mũi rim không cần phải rộng để đủ lực nâng cánh mũi
yếu. Chiều rộng khoảng 1,8->2 mm là đủ, với chiều dài 10->15 mm. Tuy nhiên,
mảnh ghép nên rộng 2 ->3 mm để giải quyết cánh mũi bị co rút.

Sụn vách ngăn là nguồn ghép hay dùng phổ biến nhất. Phần mỏng nhất của
vách ngăn sẽ sử dụng để ngăn ngừa sự bất thường trên bề mặt. Lựa chọn thay thế
cho sụn vách ngăn bao gồm: trụ ngoài của sụn cánh lớn tạo nên phần đầu mũi có
hình củ hành, sụn tai và sụn sườn. Do da dày ở bệnh nhân người châu Á, sụn tai
dày hơn không phải là vấn đề đáng kể. Tuy nhiên, ở những bệnh nhân có da mỏng
hơn, người ta phải đảm bảo rằng mảnh ghép không lộ qua da. Cắt gọt đầu ngoài của
mảnh ghép tròn và hẹp để có thể dễ dàng để chèn mảnh ghép vào trong khoang túi
đã bóc tách.

Để ngăn lộ mảnh ghép qua da và để tránh thủng da trong quá trình bóc tách
tạo túi, khoang túi phải làm gần với da tiền đình hơn là lớp da bên ngoài, và bờ
mảnh ghép nên cắt vát.

Khoang túi có thể tạo ra thông qua một vết mổ nhỏ nằm ở phía bên ngoài của
tiền đình mũi, khi thực hiện thông qua kỹ thuật mổ mũi kín (Hình 9.137). Đường
rạch bên ngoài thì thẳng đứng với hướng mảnh ghép. Một vết mổ nhỏ có thể cần
thiết ở mặt trong của tiền đình mũi dọc theo bờ đuôi của trụ ngoài. Khi thực hiện
phẫu thuật tạo hình mũi, khoang túi có thể tạo ra từ phía cạnh trong của vết rạch
bờ cánh mũi (Hình 9.138). Dùng kéo iris để bóc tách tạo khoang túi. Tạo khoang
túi phải càng gần bờ cánh mũi càng tốt và song song với bờ cánh mũi. Khi quan sát
không có gì bất thường của đầu gần của mảnh ghép qua da hoặc biến dạng ở vùng
tam giác mềm. Trong những trường hợp như vậy, nên cắt đầu gần của mảnh ghép
hoặc nghiền bằng cách sử dụng kẹp phẫu tích Adson.

Khi đã có, thường mảnh ghép không cần khâu cố định. Nếu cần khâu, mảnh
ghép gắn vào mô mềm lân cận. Khi ghép bờ cánh, cần hạn chế hình thành không
gian chết bằng cách áp dụng chỉ khâu hoặc nẹp silicon (Hình 9.139).

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
136
E-bacsy.com
book
a
b
c
d
e
f
Hình. 9.137 Kỹ thuật ghép bờ cánh mũi khi mổ mũi kín. (a, b) Tạo khoang túi thông
qua vết mổ nhỏ ở mặt ngoài và mặt trong của tiền đình mũi. (c) Tạo khoang bóc tách
từ phía ngoài đến đường mổ nhỏ phía ngoài. (d, e) Chèn mảnh ghép thông qua đường
mổ nhỏ phía ngoài. (f) Biến dạng bờ cánh mũi ép xuống đã chỉnh sửa bằng kỹ thuật
ghép bờ cánh mũi.

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
137
E-bacsy.com
book
a
b
Hình. 9.138 Ghép bờ cánh mũi khi mổ mũi hở. (a) Tạo khoang túi càng gần bờ cánh
mũi càng tốt và song song với bờ cánh mũi. Cẩn thận không nên chọc thủng qua da ở
vùng cánh mũi. (b) Chèn mảnh ghép vào khoang bóc tách.
a
b
Hình. 9.139 Nẹp thanh silicone qua bờ cánh mũi

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
138
E-bacsy.com
book
Tác dụng của ghép bờ cánh mũi
1. Đẩy bờ cánh mũi về hướng đuôi
2. Loại bỏ lồi lõm và lõm ở cánh mũi
3. Sửa đầu bị ép xuống
4. Gia cố van mũi ngoài
5. Tăng chiều dài lỗ mũi ngoài và độ dài cánh mũi
Chỉ định của ghép bờ cánh mũi
Ghép bờ cánh mũi là một kỹ thuật đơn giản với một loạt các chỉ định (Hình 9.140):
a
Hình. 9.140 Chỉ định ghép bờ cánh mũi. (a)
Cánh mũi co kéo ( bên phải). (b) Đầu mũi
biến dạng lõm (ép) (2 bên). (c) Van mũi
ngoài yếu (bên phải)

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
139
E-bacsy.com
book
b
c
Hình. 9.140 (tiếp theo)

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
140
E-bacsy.com
book

1. Bờ cánh mũi yếu với cánh mũi rõ hoặc bờ lõm xuống

2. Chỉnh sửa co kéo cánh mũi

3. Sửa đầu bị ép (lõm)

4. Khắc phục sự cố sập van mũi ngoài

5. Ở những bệnh nhân người châu Á có đầu mũi thấp, mảnh ghép độn sụn
nhiều lớp ở đầu mũi sẽ dẫn đến đầu mũi bị ép xuống (lõm) (Hình 9.141). Ghép bờ
cánh mũi sẽ ngăn chặn sự sụp xuống của bờ gần của cánh mũi về phía lỗ mũi và do
đó biến dạng bị ép.
a
b
c
d
e
Hình. 9.141 Ghép bờ cánh mũi để ngăn
ngừa đầu bị ép sau khi ghép độn nhiều lớp
sụn ở đầu mũi(L & C). (a) Đầu mũi thấp với
trụ trong ngắn. (b, c) Sụn vành tai sẽ sử dụng
để chuẩn bị cả mảnh ghép thanh chống trụ
mũi và ghép độn trên đầu mũi (ba lớp sụn).
Mảnh ghép độn sẽ được phủ lên trên mảnh
ghép tự thân. Các mảnh ghép được chuẩn
bị đã sử dụng để tạo độ nhô đầu mũi. (d)
Khi mổ trụ mũi thì thấy mũi biến dạng lõm.
(e) Thực hiện ghép bờ cánh mũi để chỉnh
sửa hình dáng cánh mũi lõm

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
141
E-bacsy.com
book
Ghép độn trên trụ ngoài (Ghép bên trên trụ ngoài)

Mảnh ghép độn bên trên trụ ngoài là một mảnh ghép sụn đã sử dụng để gia
cố trụ ngoài bị yếu hoặc sụp xuống và thay đổi hình dạng sụp xuống hành hình dạng
phẳng hơn hoặc lồi hơn (Hình 9.142).
a
b
Hình. 9.142 Ghép độn bên trên trụ ngoài và ghép thanh chống trụ ngoài. (a) Ghép
độn bên trên trụ ngoài. (b) Ghép thanh chống trụ ngoài

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
142
E-bacsy.com
book
Kỹ thuật phẫu thuật

Mặc dù có thể sử dụng sụn vách ngăn cho mục đích này, nhưng sụn vách ngăn
sẽ phù hợp hơn vì độ lồi tự nhiên của nó sẽ tạo nên hình dạng tự nhiên hơn của trụ
ngoài (Hình 9.143). Giữa vùng ổ và vùng hố ghe của xoắn tai thì phần nằm sau hơn
sẽ mỏng hơn và thích hợp hơn để ghép độn trên trụ ngoài.

Mảnh ghép phải rộng 3 ->4 mm, với chiều dài đủ để mở rộng ra một chút
so với vị trí sụp xuống của trụ ngoài. Mảnh ghép đã chuẩn bị trước sẽ đặt trên trụ
ngoài bị sập và sụn trụ ngoài bị sập bên dưới sẽ cố định vào mảnh ghép treo lên
và độn thêm bằng chỉ khâu 5-0 PDS. Phần cuối của mảnh ghép không nên kéo dài
ra ngoài quá dây chằng phụ, so với phần thanh chống trụ ngoài không kéo dài quá
phần cuối của trụ ngoài.
a
b
Hình. 9.143 Mảnh ghép trụ ngoài
dùng để kéo dài trụ ngoài bị gồ lên

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
143
E-bacsy.com
book
Tác dụng của mảnh ghép chống trụ ngoài
1. Khi mảnh ghép là sụn tai, mảnh ghép này thường làm cho trụ ngoài bị cong lồi
hơn, điều này trái ngược với những gì xảy ra với mảnh ghép chống trụ ngoài. Do đó,
mảnh ghép này có thể làm tăng thể tích đầu mũi.
2. Mảnh ghép này củng cố trụ ngoài yếu.
3. Vị trí của trụ ngoài không thay đổi khi dùng mảnh ghép này.
Chỉ định ghép chống trụ ngoài
1. Cánh mũi sụp xuống do lõm hoặc gián đoạn của trụ ngoài
2. Đầu bị lõm hoặc đầu mũi hẹp
3. Sập van mũi ngoài
Ghép chống trụ ngoài

Mảnh ghép thanh chống trụ ngoài là mảnh ghép sụn hình dải được đặt dưới
trụ ngoài và được bảo vệ ở mặt dưới của trụ ngoài, và đôi khi kéo dài sang đến
xương tháp mũi (Hình 9.144).

Mục đích của việc ghép này là để gia cố trụ ngoài hoặc để di chuyển trụ ngoài
về hướng đuôi. Tuy nhiên, nó thường được sử dụng để độn thêm và di chuyển trụ
ngoài. Giống như mảnh ghép cánh mũi chịu lực hoặc mảnh ghép độn trên trụ ngoài,
mảnh ghép này củng cố phần ngoài của cánh mũi yếu nhưng cũng làm phẳng và
xoay trụ ngoài về hướng đuôi. Ngoài ra, mảnh ghép này ít có khả năng nhìn thấy qua
da mỏng, so với mảnh ghép độn trên trụ ngoài hoặc mảnh ghép cánh mũi chịu lực.
Hình. 9.144 Ghép thanh chống trụ ngoài. (a) Gia cố và làm phẳng trụ ngoài. (b) Di
chuyển trụ ngoài về hướng đuôi
a
b

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
144
E-bacsy.com
book
Kỹ thuật phẫu thuật

Mảnh ghép này chuẩn bị từ một mảnh sụn tương đối thẳng, khỏe chắc và sẽ
cắt gọt thành hình chữ nhật dài.

Bất kỳ sụn nào cũng có thể sử dụng cho mảnh ghép này, nhưng lựa chọn đầu
tiên của tác giả là sụn vách ngăn. Sự lựa chọn thứ hai sẽ là sụn sườn, và sụn vành
tai sẽ là lựa chọn cuối cùng. Vì sụn vành tai có độ cong và yếu hơn và ngắn hơn các
sụn khác, nó không phải là lựa chọn tốt nhất. Hố ghe của xoắn tai tương đối dài có
thể đóng vai trò là nguồn ghép thay thế, bởi vì độ cong của nó nhỏ hơn vùng ổ, và
các dải đối xứng dài có thể lấy từ một đơn vị giải phẫu của vùng cho. Chiều rộng của
mảnh ghép là 3 ->4 mm.

Bước đầu tiên là bóc tách và cắt gọt (khi cần thiết) phần đầu của trụ ngoài
và tách trụ ngoài từ sụn vừng (Hình 9.145). Điều này cho phép xâm nhập vào mặt
dưới của trụ ngoài. Bóc tách nâng thêm nữa
a
b
c
d
e
f
Hình. 9.145 Các bước phẫu thuật ghép trụ ngoài. (a–c) Bóc tách hoàn toàn trụ ngoài
ra khỏi phần tổ chức mũi bên dưới. (d) Sụn vành tai nằm ngay bên dưới trụ ngoài và
khâu vào trụ ngoài. (e, f) Cố định mảnh ghép vào trụ ngoài và đẩy trụ ngoài tối đa
về hướng đuôi. Phần ngoài của mảnh ghép chèn vào khoang túi bóc tách ngang mức
đỉnh xương tháp mũi

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
145
E-bacsy.com
book
trụ ngoài phía sau ra khỏi lớp niêm mạc tiền đình ở bên dưới. Việc tạo ra một kho-
ang túi dưới trụ ngoài để đặt mảnh ghép sẽ thực hiện rộng hơn một tí, có khâu vài
mũi dọc theo bờ đuôi của trụ ngoài và vòm mũi, khi không cần di chuyển trụ ngoài,
chẳng hạn như mục đích của mảnh ghép và gia cố trụ ngoài. Đối với di chuyển về
hướng đuôi, bóc tách hoàn toàn trụ ngoài từ niêm mạc mũi bên dưới và nâng lên.
Các mảnh ghép sụn được cắt gọt sau đó được đưa vào túi này, nghĩa là, dưới trụ
ngoài (ngụy trang bên dưới). Vị trí của đầu trước của mảnh ghép thay đổi tùy theo
độ chắc của trụ ngoài, nâng đỡ từ phần trước đến 2/3 phần sau của trụ ngoài. Sau
đó, khâu mảnh ghép vào trụ ngoài với 5-0 PDS. Phần giữa của mảnh ghép sẽ nâng
đỡ trụ ngoài, trong khi phần ngoài sẽ nâng đỡ vùng bản lề.

Các mảnh ghép thanh chống trụ ngoài có thể chỉnh sửa sai lệch trụ ngoài và
co kéo cánh mũi. Trong những tình huống mà việc di chuyển trụ ngoài về hướng
đuôi từ vị trí ban đầu là cần thiết, phẫu thuật viên có thể di chuyển mảnh ghép cố
định trụ ngoài về hướng đuôi và theo đó anh ta/cô ta nên đặt phần ngoài của mảnh
ghép vào túi bóc tách từ trước ngang mức bờ xương tháp mũi. Trong trường hợp
này, cần yêu cầu một mảnh ghép dài hơn, tạo cấu trúc nâng hỗ trợ cho trụ ngoài
được định vị lại ở vị trí mới.
Tác dụng của Thanh chống trụ ngoài
1. Trụ ngoài bị xẹp xuống theo độ cong của mảnh ghép, khác với tác dụng của mảnh
ghép độn bên trên trụ ngoài.
2. Mảnh ghép này có thể loại hình dạng đầu mũi hình củ hành.
3. Mảnh ghép này gia cố trụ ngoài yếu.
4. Mảnh ghép này có thể định vị lại trụ ngoài về hướng đuôi
5. Mảnh ghép này có thể tạo độ nhô đầu mũi.
Chỉ định của Thanh chống trụ ngoài
1. Chỉnh sửa độ lồi của trụ ngoài, đó là chỉnh sửa đầu mũi hình hộp
2. Chỉnh sửa trụ ngoài lõm và cánh mũi bị sập (van mũi ngoài bị sập)
3. Chỉnh sửa đầu mũi /cánh mũi bị lõm
4. Chỉnh sửa trụ ngoài bị sai lệch và / hoặc cánh mũi co rút

Một trong những nhược điểm của mảnh ghép này là lỗ mũi sẽ có cảm giác dày
hơn, đặc biệt là từ bên trong lỗ mũi.

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
146
E-bacsy.com
book
Ghép Cánh mũi chịu lực

Mảnh ghép cánh mũi chịu lực là một mảnh ghép sụn mỏng, hình bầu dục đặt
dọc theo bờ ngoài của cánh mũi, thường chỉ lên trên hơn so với trụ ngoài của sụn
cánh mũi lớn hoặc trên khu vực của thành bên yếu (Hình 9.146). Mục tiêu của ghép
cánh mũi chịu lực là để ngăn chặn sự sụp xuống của cánh mũi và hỗ trợ vành cánh
mũi nơi không có sụn. Trong bối cảnh này, mảnh ghép có thể phân loại thành mảnh
ghép không có cấu trúc giải phẫu. Do đó, vị trí chính xác của mảnh ghép có thể điều
chỉnh theo khu vực yếu hoặc bị ép xuống của thành cánh mũi.
Hình. 9.146 Mảnh ghép cánh mũi chịu lực

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
147
E-bacsy.com
book
Kỹ thuật phẫu thuật

Ghép cánh mũi chịu lực có thể thực hiện thông qua kỹ thuật mổ mũi kín hoặc
hở. Nên đặt các mảnh ghép sâu dưới da và càng nhiều mô mềm càng tốt, để tránh lộ
các mảnh ghép qua da.

Các vị trí cho mảnh ghép thường là nguồn sụn thông thường (tai, vách ngăn
mũi và xương sườn). Sụn vách ngăn là ưu tiên nhất, nhưng sụn tai là một nguồn cho
phong phú. Sụn sườn dành cho một mảnh ghép cần có độ chắc khỏe.

Mảnh sụn được chạm khắc thành hình bầu dục. Chiều rộng và chiều dài của
mảnh ghép xác định bởi điểm yếu ở cánh mũi (Hình 9.147). Bờ ghép sẽ kết thúc ở
mặt vát, để giảm thiểu rủi ro của mảnh ghép lộ qua da cánh mũi.

Chiều dài của mảnh ghép cánh mũi chịu lực thường ngắn hơn so với mảnh
ghép trụ ngoài. Mảnh ghép cần phải lớn hơn vùng lõm xuống hoặc vùng yếu. Tuy
nhiên, không nên bóc tách khoang túi rộng hơn nhiều so với bản thân mảnh ghép,
để giảm thiểu di chuyển mảnh ghép. Cố định mảnh ghép là không cần thiết, đặc biệt
nếu thực hiện thông qua phương pháp mổ mũi kín. Đối với kỹ thuật mổ mũi hở
hoặc nếu mảnh ghép có khả năng di chuyển, có thể cố định mảnh ghép vào trụ ngoài
hoặc cố định bằng chỉ khâu sẽ cắt bỏ sau đó.
Hình. 9.147 Mảnh ghép cánh mũi chịu lực

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
148
E-bacsy.com
book
Tác dụng của ghép cánh mũi chịu lực

Ghép cánh mũi chịu lực hỗ trợ nâng đỡ thêm cho một bên cánh mũi yếu và
van mũi ngoài sụp xuống. Mảnh ghép này cũng có thể cải thiện hình dạng xẹp xuống
của đầu mũi.
Chỉ định của ghép cánh mũi chịu lực
1. Đầu mũi xẹp xuống có bẩm sinh hoặc mắc phải
2. Thiếu van mũi ngoài
Mảnh ghép cánh mũi bắt cầu

Ghép cánh mũi là một mảnh ghép kéo dài đặt giữa 2 vòm mũi của sụn cánh
mũi lớn. Nó sử dụng để trải ra trụ ngoài bị xẹp xuống hoặc bị tổn thương nặng (Hình
9.148).
Hình. 9.148 Mảnh ghép cánh mũi bắt cầu

Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
149
E-bacsy.com
book
Kỹ thuật phẫu thuật

Vật liệu ghép tốt nhất là sụn vách ngăn. Nếu sụn vách ngăn không có sẵn thì
sụn vành tai là một sự thay thế hợp lý.

Ghép mảnh ghép thành một thanh hoặc một hình tam giác và được đặt giữa
2 sụn cánh mũi lớn để cân bằng lại trụ ngoài (Hình 9.149). Mảnh ghép sẽ cố định
thêm vào sụn vách ngăn bên dưới ở phần giữa và phần cuối của mảnh ghép để bảo
vệ ở phía tiền đình ở bờ đầu của trụ ngoài bằng chỉ 5-0 PDS. Một mảnh ghép quá
dài có thể gây ra cánh mũi bị loe. Đập nát bờ của mảnh sụn nằm phía bờ đầu sẽ hạn
chế những bất thường trên sống mũi về sau.
Hình. 9.149 Mảnh ghép cánh mũi bắt
cầu
Mảnh ghép
cánh mũi bắt
cầu
Sụn cánh lớn