101
E-bacsy.com
• “Tôi không nghĩ sau những đau đớn phải chịu đựng khi sinh mổ, tôi
còn phải chấp nhận có 1 vết sẹo gớm ghiếc ở vùng bụng dưới của mình!”
• “Tôi không biết phải làm sao, nhưng sau cuộc phẫu thuật tái tạo thành
bụng, trông phần dưới đó thật buồn cười!”
• “Tôi nghĩ bác sĩ đã kéo căng vùng da bụng của tôi quá nhiều khi tái tạo
thành bụng cho tôi, nên giờ mọi thứ cứ như bị nâng cao lên vậy, trông thật nực
cười!”
Cảm giác không thoải mái và/hoặc đau đớn:
• “Tôi đã từng thực hiện tái tạo thành bụng sau nhiều năm điều trị béo
phì không hiệu quả. Nhưng sau đó tôi cảm giác như vùng kín đang bị nâng cao
lên, khiến chúng cứ cọ sát vào quần áo, làm tôi rất bực mình!”
• “Tôi thường lo sợ trước mỗi lần quan hệ, dường như vùng bụng dưới
của tôi có vấn đề khiến mỗi lần ‘hành sự’, tôi như bị ai đánh vào vùng đó vậy!”
Đánh giá triệu chứng
Đầu tiên, luôn phải nhắc lại, là hãy nhìn nhận thật chân thực vấn đề của
bệnh nhân; là da thừa/da chùng hay mô mỡ thừa, là vẻ ngoài không tự nhiên
hay do mô mỡ dưới da quá ít?
Kế hoạch điều trị sẽ được quyết định dựa trên ý kiến chuyên môn của
Bs cũng như mong muốn của bệnh nhân. Phụ nữ thường lo sợ rằng sau các liệu
trình điều trị như giảm cân hay tạo hình thành bụng, họ phải chịu những hệ quả
để lại, và trong đó có những vấn đề ở vùng mu đã liệt kê phía trên. Một số thì
lại yêu cầu chúng tôi phải tạo hình lại vùng mu trong khi hiện trạng của họ thì
chưa cần thiết phải điều trị ngay. Số khác thì muốn ‘cố định’ lại vùng mu (khi
chúng quá lỏng lẻo), nhưng số khác thì lại ngại phẫu thuật…Do đó, có thể thấy
để đưa ra được 1 phương pháp điều trị tối ưu thực sự phức tạp đến nhường
nào.
Về cơ bản, chúng tôi chia bệnh nhân thành 5 nhóm:
• Da chùng + vùng mu xệ xuống dưới (1)
• Gò mu không đầy đặn (2)
• Vùng mu lớn (mô mỡ dưới da nhiều) (3)
• Những bệnh nhân gặp phải hệ quả của các cuộc phẫu thuật trước đó ở
vùng lân cận (4)
• Cố định/tái tạo vùng mu (5)
Ưu nhược điểm của kỹ thuật đối với từng nhóm bệnh nhân:
Nhóm bệnh nhân (1)
Ưu điểm
• Lý tưởng khi xuất hiện vùng da thừa và/hoặc xệ xuống phía dưới
• Lý tưởng với những bệnh nhân đã từng sinh mổ (để lại sẹo)
102
E-bacsy.com
Nhược điểm
• Bệnh nhân sau khi giảm cân nhưng đồng thời môi lớn cũng xuất hiện
vùng da chùng/chảy xệ thì phải cần lập kế hoạch cẩn thận, nhằm ngăn ngừa
tình trạng co kéo quá mức sau khi phẫu thuật, gây dị tật sinh dục thứ phát, giảm
tính thẩm mỹ vùng âm hộ.
• Sau phẫu thuật có thể để lại vết sẹo ngang ở giữa gò mu và vùng bụng
dưới
• Nếu cắt đi quá nhiều tổ chức, bệnh nhân có thể có cảm giác co kéo sau
phẫu thuật, gây khó chịu trong sinh hoạt hàng ngày cũng như sinh hoạt tình
dục.
• Một nhược điểm khác khi loại bỏ quá nhiều tổ chức là tình trạng kích
thích liên tục mỗi khi âm vật ma sát với quần áo, gây ảnh hưởng nghiêm trọng
đến các hoạt động thường ngày.
• Cần kết hợp thêm các liệu pháp khác như filler.
Nhóm bệnh nhân (2)
Ưu điểm
• Có thể là lựa chọn tốt khi lượng da lỏng lẻo ở mức độ ít hoặc trung
bình, lúc này áp dụng các pp trên sẽ không để lại sẹo.
• Dễ thực hiện, có thể giải quyết tình trạng đau khi quan hệ tình dục sau
khi làm thủ thuật này.
Nhược điểm
• Kỹ thuật này yêu cầu Bs phải thảo luận kỹ với bệnh nhân trước khi
thực hiện. Nếu làm đầy quá mức, có thể khiến vùng mu trông mất cân đối.
• Sau thủ thuật làm đầy có thể xuất hiện u mỡ, có thể gây đau khi quan
hệ tình dục do cọ sát thường xuyên.
• Cần phải hút mỡ vùng khác (có nguy cơ nhiễm khuẩn)
Nhóm bệnh nhân (3)
Ưu điểm
• Dễ thực hiện, bệnh nhân có thể có vẻ ngoài đầy đặn sau thủ thuật.
Nhược điểm
• Phải giải thích kỹ rằng nếu họ có cấu trúc xương mu lồi ra ngoài hơn
so với bình thường hoặc mô lympho phong phú ở vùng này thì việc hút mỡ ở
vùng mu đơn thuần không thể đem lại kết quả như mong muốn.
• Nếu loại bỏ quá nhiều mô mỡ dưới da, có thể làm vùng da đó trở nên
lỏng lẻo, bị chùng hoặc xệ.
• Sau liệu trình hút mỡ, bệnh nhân có thể bị đau hoặc cảm giác tức ở
vùng mu.
103
E-bacsy.com
Xét nghiệm tiền phẫu
• Công thức máu
• PT và aPTT
• Creatinin
• Xét nghiệm chuyên biệt khác, tùy theo bệnh lý kết hợp
• Sinh hóa nước tiểu
• Phết tế bào âm đạo.
Lên kế hoạch phẫu thuật
Vô cảm
• Gây mê toàn thân được tác giả lựa chọn nếu phải thực hiện thủ thuật
cố định/tái tạo vùng mu.
• Gây tê tại chỗ đơn thuần là chưa đủ nếu muốn thực hiện hút mỡ hoặc
tiêm filler.
Mô tả kỹ thuật
Vô cảm
Thông tin quan trọng
PHẢI đánh dấu vùng phẫu thuật trước khi vô cảm.
• Tê cục bộ hoặc mê toàn thân
Tê cục bộ
Hãy đánh dấu vùng phẫu thuật trước khi gây tê cục bộ vì sau tê, các mốc
giải phẫu có thể thay đổi, dẫn tới đường cắt không đúng như dự tính.
Gây mê toàn thân
Tác giả khuyến nghị gây mê toàn thân khi thực hiện chỉnh hình gò mu
Cố định/tái tạo vùng mu (loại bỏ vùng da thừa)
Thông tin quan trọng
Đảm bảo không loại bỏ quá nhiều da vùng mu để tránh tình trạng kéo
âm hộ lên quá cao, gây kích thích mỗi khi âm vật cọ sát với quần áo.
Những điểm cần chú ý
• Đầu tiên để bệnh nhân ngồi, sau đó đánh dấu các nếp gấp da (theo tự
nhiên) ở vùng bụng dưới.
• Sau đó đánh dấu khu vực cần cắt bỏ hoặc cố định trong tư thế bệnh
nhân đứng.
Nếu bệnh nhân có phần mô mỡ dưới da cũng dư thừa, hãy lên kế hoạch
hút mỡ tại khu vực đó luôn; nếu không thì có thể không hút nhưng khi cắt bỏ
thì đi sâu xuống các lớp da phía dưới.
Cắt phần da đã được đánh dấu, mép vết cắt hơi vát ra ngoài (để đảm bảo
nếp da lộn ra ngoài sau khi cắt)
Nếu bệnh nhân có nhiều mô mỡ thừa, thì nên cắt bỏ cả phần lớp da nông
và sâu; nhưng ngược lại thì có thể giữ lớp mô phía dưới để tránh các hệ quả xấu
104
E-bacsy.com
Ảnh 10.1. Cố định/tái tạo
vùng mu
sau phẫu thuật.
Nếu xác định phải cắt 1 lượng tổ chức tương đối lớn thì chỉ nên lóc tách
các lớp nông của da và tổ chức dưới da để tránh co kéo vết mổ sau khi khâu nối
và nguy cơ để lại sẹo phì đại sau phẫu thuật.
Để giảm khoảng chết dưới đường khâu, cần thêm 1 số mũi khâu hỗ trợ
các lớp cân bằng chỉ Vicryl 0 (tự tiêu) hoặc chỉ không tiêu khác mà bạn có.
Cuối cùng, đóng vết mổ. Chắc chắn phải có ít nhất 2 lớp chỉ khâu ở dưới
da.
Có thể đặt dẫn lưu nếu dự tính lấy nhiều tổ chức da và dưới da (Hình
10.1)
Loại bỏ lớp mỡ dưới da
Vùng mu được cấu tạo chủ yếu bởi da và mô mỡ dưới da, nên trong
những trường hợp vùng mu tích tụ quá nhiều mỡ, có thể thực hiện các liệu
pháp hút mỡ để tạo hình cho cân đối.
Nếu lượng mỡ dưới da nhiều, có thể thực hiện thủ thuật hút mỡ như ở
các vùng khác. Đầu tiên pha 10000 ml NaCl 0.9% với 2ml adrenaline (2 ống),
trộn hỗn dịch với xylocaine và tiêm vào vùng gò mu 1 lượng vừa đủ. Sau đó
thực hiện thủ thuật hút mỡ thường quy.
105
E-bacsy.com
Sau khi hút mỡ, chú ý phải massage vùng mu thường xuyên (ít nhất 8
lần) để tăng cường tuần hoàn bạch huyết, giảm sưng nề và đồng thời giảm đau
sau phẫu thuật. Không nên mặc quần áo bó sau phẫu thuật 1 thời gian (vài
tuần).
Nếu bệnh nhân có ‘vẻ ngoài’ không đầy đặn, nên thực hiện các thủ thuật
tiêm chất làm đầy (lipofilling). Lượng mỡ này được lấy từ vùng quanh rốn với
1 canuyn 3.0 hoặc 2.0. Chú ý sau khi hút mỡ không cần rửa, sàng lọc hay ly tâm
mà chỉ cần để lắng và gạn đi phần nước cũng như dầu nổi trên bề mặt. Sau đó
tiêm phần còn lại vào vùng mu bằng canuyn cỡ 1.8 dùng 1 lần. Do luôn có tình
trạng hấp thu, phân bố lại tổ chức mỡ nên thường Bs sẽ tiêm hơn mức dự định
1 chút để cân chỉnh là vừa.
Chăm sóc hậu phẫu
• Nếu thực hiện filler thì nên dùng kháng sinh; nếu không thì chỉ dùng
các loại kháng sinh dự phòng cơ bản.
• Sử dụng thuốc giảm đau đường uống sau thủ thuật/phẫu thuật.
• Bệnh nhân phải mặc đồ lót chất liệu 100% cotton trong vòng 8 ngày
đầu sau phẫu thuật, không nên mặc quần áo bó sát.
• Khuyên bệnh nhân nên massage thường xuyên sau thủ thuật hút mỡ
để tránh phù nề tổ chức.
• Sau các thủ thuật có rạch da, có thể tập thể dục và quan hệ lại sau 1
tháng. Nếu chỉ hút mỡ đơn thuần thì sau 2 tuần có thể sinh hoạt lại như thường.
Phòng tránh biến chứng
Giải thích kỹ với bệnh nhân:
• Thủ thuậ có thể để lại sẹo.
• Sau phẫu thuật cố định/tái tạo vùng mu, có thể thể lại sẹo/sẹo phì đại
vì đây là đường sẹo chịu lực (lực kéo từ phần còn lại của tổ chức da, dưới da).
Dưới tác động của các hoạt động sinh hoạt hàng ngày cũng như tình dục, thúc
đẩy mô liên kết phát triển, dẫn tới sẹo phì đại.
• Nếu lượng da thừa quá nhiều, không thể giải quyết hết được trong 1
lần phẫu thuật. Bs nên chú ý để lại 1 phần để tránh tình trạng sẹo co kéo, vô tình
kéo phần âm hộ lên cao gây ảnh hưởng xấu tới thẩm mỹ.
• Cố định/tái tạo vùng mu rất dễ xảy ra tình trạng mép vết mổ lộn vào
trong, gây mất thẩm mỹ, nên chú ý phải có ít nhất 2 lớp khâu phía dưới da để
mép vết mổ có thể lộn ra ngoài.
Đánh dấu vùng phẫu thuật:
• Luôn luôn đánh dấu trước khi gây tê.
• Dự tính vị trí sẹo mổ (nếu có) khi bệnh nhân ở tư thế ngồi sao cho
chúng bị che bởi các nếp da, sau đó yêu cầu bệnh nhân đứng dậy, đánh dấu
đường mổ vừa dự tính.
106
E-bacsy.com
Vô cảm:
• Không được vô cảm trước khi đánh dấu vùng phẫu thuật
• Không được cắt bỏ quá nhiều tổ chức
• Khi thực hiện nghiệm pháp véo da, Bs phải dự tính được lượng mô cắt
bỏ để vùng âm hộ không bị kéo cao lên sau khi phẫu thuật.
Chú ý khi khâu:
• Chú ý mép vết mổ phải lộn ra ngoài (hoặc sát nhau thì càng tốt), phải
dùng ít nhất 2 lớp chỉ khâu các tổ chức dưới da và các lớp cân để đảm bảo giảm
thiểu tối đa khoảng chết.
Biến chứng
Cắt quá nhiều
Không được cắt tổ chức quá nhiều vì những lo ngại về tình trạng sẹo co
kéo có thể vô tình kéo vùng âm hộ lên cao, gây mất thẩm mỹ và khó chịu cho
bệnh nhân.
Sẹo
• Nếu vì 1 lý do nào đó không thể khâu nối các lớp da, tổ chức cân thì
nên để mép vết mổ lộn ra ngoài hoặc siết chỉ để tạo đường gồ lên, tránh tình
trạng sẹo lõm sau phẫu thuật.
• Khi cắt quá nhiều, đóng vết mổ lại sẽ làm căng giãn vùng da và tổ chức
dưới da quá độ. Bs có thể giải quyết bằng cách chỉ cắt bỏ những phần da và tổ
chức nông dưới da; đồng thời không lấy bỏ quá nhiều tổ chức ở phía dưới để
tránh khi khâu nối, âm hộ có thể bị kéo lên cao.
• Chú ý các nếp tự nhiên để khi ngồi, các nếp này có thể che đi vết mổ.
Và 1 điều cực kỳ quan trọng là phải vạch ra đường mổ khi bệnh nhân ở tư thế
đứng. Vì khi ngồi, tổ chức dồn lại, nếu vẫn vẽ đường mổ như vậy có thể làm
căng đường mổ khi bệnh nhân đứng, làm tăng nguy cơ sẹo lớn, sẹo phì đại.
• Quá trình liền vết mổ có thể lâu hơn so với các thủ thuật khác, nên
trong 6 tháng sau phẫu thuật, bệnh nhân vẫn có thể nhìn thấy chúng. Tuy nhiên
điều này không đáng lo ngại.
U mỡ
• Nếu lượng mỡ được đưa vào vùng mu quá nhiều, có thể xuất hiện u
mỡ. Bệnh nhân có thể cảm giác thấy chúng (và sẽ không hài lỏng) nhưng khi
khám thì không sờ thấy. Nên giải thích cho họ yên tâm.
• Nếu có u mỡ đơn thuần, có thể khuyên họ nên massage thường xuyên
vùng mu.
• Nếu u mỡ gây đau hoặc khó chịu, có thể véo chúng lên và tiêm vào khối
u một lượng steroid (như betamethasone) vừa đủ để hi vọng chúng sẽ thoái
biến. Nếu không hiệu quả có thể phẫu thuật cắt bỏ, nhưng chỉ thực hiện khi các
pp trên không hiệu quả.
107
E-bacsy.com
Không cân đối hai bên
Vì không thể tính toán được lượng mỡ hấp thu sau khi filler, nên khi
tiêm cần tiêm nhiều hơn 1 chút so với lượng dự tính để chúng có thể hấp thu
dần là vừa. Giải thích kỹ cho bệnh nhân rằng, lượng mỡ này có thể bị hấp thu
mất ½ sau phẫu thuật, nên nếu cần thì vẫn phải điều trị bổ trợ thêm 1 liệu trình
filler nữa.
Nhiễm khuẩn
Nhiễm khuẩn thường xảy ra thứ phát sau can thiệp phẫu thuật hoặc do
hoại tử mỡ. Khi quá nhiều mỡ được sử dụng để làm đầy thì khả năng thiếu máu
nuôi là rất cao, sẽ dẫn đến hoại tử sớm sau phẫu thuật.
108
E-bacsy.com
Chương 11
Tạo hình màng trinh
Liệu ‘đóng cửa’ lại 1 lần nữa có giúp chúng ta trở thành 1 trinh nữ
không?.
Đối với một số nền văn hóa, việc giữ cái ‘ngàn vàng’ là điều tối quan
trọng, vì màng trinh trước giờ vẫn được coi như biểu tượng của sự trinh nguyên
và thuần khiết ở người con gái. Mặc dù ngày nay chúng ta đã sống trong một xã
hội cởi mở hơn, nơi nam giới và phụ nữ bình đẳng với nhau, nhưng rõ ràng vai
trò của mỗi giới trong xã hội thì vẫn chưa thực sự bình đẳng. Và khi nói về tình
dục, chúng ta cũng có thể thấy rõ điều đó. Cụ thể, các định kiến với phụ nữ vẫn
còn hiện hữu, rằng cho tới khi họ tìm được người đàn ông của cuộc đời mình,
họ vẫn phải là 1 trinh nữ. Điều này được áp đặt với nhiều cô gái qua nhiều thế
kỷ, bằng thứ mà người ta gọi là truyền thống văn hóa và tín ngưỡng tôn giáo.
Thế nên tất nhiên việc mất đi trinh tiết trước khi cưới là một điều không thể
chấp nhậnđược!
Ở một số nền văn minh cổ đại, nếu cô dâu không còn trinh tiết thì hôn
ước sẽ không còn giá trị nữa. Họ sẽ luôn bị xã hội khinh bỉ, ruồng bỏ thậm chí
là tước đi một số quyền lợi. Và đó là lý do tại sao tạo hình màng trinh dần trở
nên phổ biến trong xã hội hiện nay, nơi mà chúng ta cần giữ thể diện cho gia
đình và chính mình! Mặc dù đây là 1 thủ thuật tương đối đơn giản, chúng ta vẫn
cần giải thích kỹ với họ rằng đây chỉ là cách để ‘vá’ lại màng trinh đã rách trước
đó, chứ không giúp làm se khít âm đạo. Và để thực hiện những ước muốn của
họ, chúng tôi cần làm nhiều hơn là chỉ tạo hình màng trinh đơn thuần. Lúc này
sự kết hợp giữa tạo hình màng trinh và se khít âm đạo sẽ là thủ thuật lý tưởng
cho các bệnh nhân này. Khi 1 bạn nữ chưa quan hệ tình dục lần nào, âm đạo
thông thường sẽ rất khít nhưng màng trinh thì có thể còn hoặc không (có thể
do giải phẫu hoặc do tai nạn gây rách). Và để kiểm chứng chuyện này, chúng
ta vẫn thường quan niệm rằng nếu là ‘lần đầu’ của 1 người phụ nữ, khi quan
hệ máu sẽ chảy từ âm đạo ra do đứt rách các mạch máu nuôi màng trinh. Tuy
nhiên điều này không hoàn toàn đúng! Với tư cách là bác sĩ, chúng ta đều biết
rằng một số màng trinh cấu tạo đặc biệt, chúng cho phép dương vật đi vào bên
trong mà không nhất thiết phải đứt rách. Ở một diễn biến khác, màng trinh có
thể bị rách khi chúng ta chơi thể thao, sử dụng mỏ vịt thăm khám âm đạo, và
các hoạt động gây sang chấn vùng kín khác…Đôi khi việc sử dụng băng vệ sinh
vào những ngày đèn đỏ cũng có thể gây tổn hại đến màng trinh. Vì thế, hãy luôn
ghi nhớ điều này để khai thác triệu chứng cũng như thăm khám thật cẩn thận.
109
E-bacsy.com
Giải phẫu
Màng trinh là thành phần của cơ quan sinh dục nữ, được cấu thành từ
phần mở rộng của niêm mạc âm đạo ở khu vực cửa âm đạo, nhưng tất nhiên
chúng nằm hơi sâu bên trong 1 chút, là cửa ngõ bảo vệ âm đạo tránh khỏi các vi
khuẩn xâm nhập do chúng thường xuyên tiết ra chất nhầy và các chất tiết khác
có nhiệm vụ giữ lại những tiểu phần ‘lạ’.
Khi con gái bắt đầu tuổi dậy thì, họ sẽ xuất hiện kinh nguyệt và đều đặn
mỗi tháng, niêm mạc tử cung sẽ xung huyết và rụng ra khi nồng độ hormone
sinh dục thay đổi. Chúng đi ra ngoài theo những lỗ tự nhiên trên màng trinh
(chưa đứt rách). Nên ở những người có cấu trúc giải phẫu đặc biệt, màng trinh
bít kín đường ra của kinh nguyệt, thì người Bs cần thực hiện thủ thuật tạo các
lỗ mở để đưa mọi thứ ra ngoài thuận lợi.
Một khi màng trinh đã bị rách do các nguyên nhân như quan hệ tình
dục, chơi thể thao, phẫu thuật hoặc các hoạt động khác thì người phụ nữ vẫn
sẽ còn dấu vết của màng trinh đã rách, một minh chứng cho thấy họ đã từng có
màng trinh hoàn thiện. Phần còn lại này được gọi với cái tên núm màng trinh
(carunculae).
Núm màng trinh có thể rất nhạy cảm, vì thế, khi phẫu thuật nên hạn chế
tối đa việc tác động vào chúng (Hình 11.1)
Đánh giá
Khi đánh giá âm đạo người phụ nữ, chúng ta có thể thấy phần màng
trinh nguyên vẹn hoặc dấu vết của chúng. Đây là phần niêm mạc nằm sâu bên
trong cửa mình, có kích thước và hình dạng khác nhau ở mỗi người. Điển hình
là những cô gái trẻ, khi họ chưa quan hệ thì màng trinh và núm màng trinh có
thể thấy rất rõ. Còn đối với phụ nữ mãn kinh, phần niêm mạc âm đạo dần teo
lại, dẫn tới núm màng trinh bị kéo lùi vào bên trong, có thể đến mức không thấy
được nữa.
Đối với những bệnh nhân có thể thấy rõ núm màng trinh, việc thực hiện
tạo hình màng trinh sẽ rất thuận lợi và ngược lại. Với góc nhìn của 1 bs phẫu
thuật, chúng ta có thể lấy 1 phần niêm mạc âm đạo cùng với phần màng trinh
còn lại (nếu có), kết nối chúng với nhau để tạo hình 1 màng trinh mới. Tuy
nhiên, bất kỳ vết sẹo nào ở khu vực này đều có thể gây ma sát liên tục và dẫn tới
đau khi quan hệ, nên chúng ta cần hạn chế tối đa việc hình thành sẹo sau phẫu
thuật tạo hình màng trinh.
Lời khuyên tốt nhất khi lập kế hoạch tạo hình này là lắng nghe mong
muốn của bệnh nhân, hiểu những gì họ nói và tại sao họ muốn như thế; thứ hai
là kiểm tra núm màng trinh xem còn không; thứ ba, giải thích ưu nhược điểm
của từng kỹ thuật với họ để đưa ra phương án tối ưu.
110
E-bacsy.com
Ảnh. 11.1 Núm màng trinh
Tiếp cận vấn đề:
“Tôi cần trở thành 1 ‘trinh nữ’ để có thể được công nhận là 1 người vợ
tốt!”
“Tôi cần tạo hình chúng lại để không mang nỗi ô nhục với gia đình”
“Đối với tôn giáo của chúng tôi mà nói, chúng tôi cần đảm bảo là trinh
nữ để có thể được lấy chồng”
“Tôi cảm thấy thật tồi tệ, khi dường như đã tìm được một nửa của đời
mình và đã nguyện trao thân cho anh ấy, nhưng bây giờ anh ấy không còn muốn
chung sống với tôi nữa. Giờ tôi biết làm sao đây?”
“Anh ấy đến với tôi chỉ vì nhu cầu tình dục, và giờ thì tôi muốn có lại sự
trinh trắng của mình”
“Tôi ước gì có thể trở thành 1 trinh nữ để trao gửi cho người bạn trai
này, liệu tôi có thể thực hiện được giấc mơ đó không?”
“Tôi đã ở cùng chồng mình vài năm rồi, nhưng giờ muốn tạo sự bất ngờ
cho anh ấy bằng chính sự trinh trắng của mình”
“Tôi đã từng thực hiện thủ thuật làm se khít âm đạo, và tại sao không tái
tạo màng trinh luôn nhỉ? Đó thực sự là 1 ý kiến không tồi!”
Đánh giá triệu chứng:
• Đánh giá hiện trạng âm đạo, cửa âm đạo
• Vị trí núm màng trinh
Ưu nhược điểm của kỹ thuật
Ưu điểm
• Tạo vật chắn ở cửa âm đạo để ngăn chặn vi khuẩn xâm nhập
• Trở thành 1 ‘trinh nữ’ theo sinh lý
• Có thể xuất hiện chảy máu âm đạo khi quan hệ lần kế tiếp. (điều mà
đàn ông thường quan tâm!)
111
E-bacsy.com
Nhược điểm
• Có thể gây đau (thường núm màng trinh rất nhạy cảm)
• Thường phải kết hợp cùng thủ thuật làm se khít âm đạo để tạo hiệu
quả tối ưu.
Xét nghiệm tiền phẫu
• Công thức máu
• PT và aPTT
• Creatinin
• Xét nghiệm chuyên biệt khác, tùy theo bệnh lý kết hợp
• Sinh hóa nước tiểu
• Phết tế bào âm đạo.
Kế hoạch phẫu thuật
Vô cảm
Gây tê cục bộ và/hoặc phong bế thần kinh thẹn đều có thể áp dụng. Nếu
phong bế thì có thể dụng bộ kit chuyên dụng, nếu không có thì có thể dùng
catheter Spinocath để tiêm tê dễ dàng hơn. Có thể gây mê toàn thân nhưng chỉ
khi thật sự cần thiết.
Dụng cụ cắt
• Dao tay hoặc dao điện
• Sóng radio hoặc laser
• Kéo
Khi sử dụng các dụng cụ có khả năng truyền nhiệt, hãy nhắc phụ mổ
tưới nước liên tục để tránh gây bỏng vùng cắt.
Chỉ khâu
Tác giả dùng chỉ catgut, nhưng bạn có thể dùng bất kỳ loại chi tiêu
(nhanh) nào.
Mô tả kỹ thuật
Vô cảm
Thông tin quan trọng
PHẢI đánh dấu vùng phẫu thuật trước khi gây tê
• Tê tại chỗ
• Tê tại chỗ + phong bế thần kinh thẹn
• Gây mê toàn thân
Có thể sử dụng tê tại chỗ đơn thuần, nhưng phong bế thần kinh thẹn sẽ
giúp giảm đau sau mổ tốt hơn.
Tê tại chỗ
Hãy đánh dấu vùng phẫu thuật trước khi gây tê tại chỗ vì sau tê, các mốc
giải phẫu có thể thay đổi, dẫn tới đường cắt không đúng như dự tính. Không
tiêm tê ở vùng núm màng trinh quá nhiều vì sau này khi khâu nối lại sẽ khó
khăn.
112
E-bacsy.com
Phong bế thần kinh thẹn
Thông tin quan trọng
Hãy chú ý đối với những bệnh nhân gầy, 5ml bupivacaine là bình thường
nhưng với họ có thể gây yếu chi tạm thời.
Tối ưu là sử dụng bộ kit phong bế thần kinh thẹn, nếu không có có thể
sử dụng catheter Spinocath để tiêm tê.
• Dụng cụ bảo vệ kim của bộ kit được đưa vào bên trong âm đạo, hướng
về phía thành sau bên, nơi có thể sờ thấy gai ngồi.
• Thuốc tê: 10 ml bupivacaine nguyên chất + epinephrine (5ml mỗi bên)
• Luôn luôn hút trước khi tiêm, phải nhớ rằng động mạch thẹn chạy rất
gần thần kinh thẹn.
Phục hồi bờ tự do của màng trinh
Thực hiện cắt phần nham nhở xung quanh phần bờ tự do của màng
trinh để có thể thuận tiện trong quá trình khâu lại.
Khâu nối bằng chỉ tự tiêu mảnh
Vùng bờ tự do vừa được cắt gọn sẽ được khâu nối lại với nhau tạo thành
dạng lưới. Thực tế thì không có 1 quy chuẩn nào cho việc khâu nối các núm
màng trinh lại với nhau cả; vì mục đích duy nhất của chúng ta là gắn kết các
phần còn lại đó với nhau, nên Bs có thể thực hiện các đường nối tùy theo mỗi
trường hợp nhưng luôn phải tuân thủ 2 điều kiện: (1) các đường nối sẽ giúp hội
tụ phần màng trinh còn lại ở giữa âm đạo, (2) không bao giờ được khâu màng
trinh bịt kín toàn bộ cửa mình. Lý do thì chắc hẳn chúng ta đã rõ. Lưu ý nữa là
nên sử dụng chỉ tiêu nhanh cho thủ thuật này (Hình 11.2)
Chăm sóc hậu phẫu
Chỉ sử dụng kháng sinh dự phòng.
Sử dụng thêm thuốc giảm đau đường uống ngay sau phẫu thuật.
Bệnh nhân được khuyên nên giữ vùng phẫu thuật khô ráo nhất có thể.
Sử dụng hơi nóng tại khu vực này có thể giúp giảm phản ứng viêm.
Bệnh nhân phải mặc quần lót chất liệu 100% cotton trong 8 ngày sau đó
và không được mặc quần ngoài chật.
Không cắt chỉ mà để chúng tự tiêu.
Có thể tập thể dục hoặc quan hệ sau 4 tuần.
Phòng tránh biến chứng
Thông tin quan trọng
Việc thực hiện thủ thuật này sẽ không giúp phục hồi cảm giác như lần
đầu quan hệ, nên thỏa thuận với bệnh nhân trước khi họ quyết định thực hiện.
Giải thích kỹ với bệnh nhân:
• Tạo hình màng trinh chỉ đơn thuần tạo lại màng trinh, không có tác
dụng làm se khít âm đạo
• Không phải tất cả họ đều sẽ ra máu âm đạo sau lần quan hệ kế tiếp,
điều này vẫn thường xảy ra kể cả với các trinh nữ.
113
E-bacsy.com
Nên thận trọng trước khi quyết định làm thủ thuật.
Vô cảm
• Những bệnh nhân gầy, việc sử dụng 5ml bupivacaine để phong bế
thần kinh thẹn có thể gây yếu chi tạm thời.
• Không gây tê quá nhiều tại các núm màng trinh, vì vừa khó khâu nối
và vừa khó tính toàn được hình dạng màng trinh như mong muốn.
Không được cắt bỏ quá nhiều:
Chỉ nên loại bỏ những phần thực sự thừa thãi; vì cắt quá nhiều thì càng
khó khâu nối.
b
a
Ảnh. 11.2 Tạo hình màng trinh
(a) Hình dáng cửa mình trước
khi tạo hình (b) Hình dáng
cửa mình sau khi tạo hình
bằng các mũi khâu nối với chỉ
catgut
114
E-bacsy.com
Cẩn thận khi khâu nối:
• Tác giả khuyên dùng chỉ tự tiêu nhanh.
• Chỉ nên gá các núm màng trinh để chúng đủ tiếp xúc với nhau, không
nên để quá gần, đến lúc liền trông sẽ không tự nhiên.
• Sử dụng ít mối khâu nhất có thể vì vùng này cực kỳ nhạy cảm!.
Chăm sóc hậu phẫu
• Giữ vùng kín thật khô ráo sau thủ thuật.
• Việc bục chỉ, rách niêm mạc có thể xảy ra, tạo ra hình màng trinh không
như mong muốn, nên chú ý hoạt động vừa phải.
Biến chứng
Teo núm màng trinh:
• Hãy nhớ tránh thực hiện tạo hình màng trinh ở những bệnh nhân
không nhìn thấy núm, để tránh tình trạng tạo sẹo ở âm đạo gây đau khi quan
hệ hoặc sinh hoạt.
Trước khi khâu nối:
• Luôn lên kế hoạch cụ thể trước khi thực hiện
• Chỉ cắt lọc tối thiểu vùng màng trinh còn lại, để tránh tình trạng thiếu
niêm mạc khi khâu nối.
• Nếu thấy không đủ tổ chức để khâu nối, có thể kéo 1 phần nhỏ niêm
mạc âm đạo xuống để khâu.
Liền vết mổ:
• Quá trình liền vết mổ có thể tạo sẹo phì đại. Mặc dù rất hiếm ở vùng
sinh dục, nhưng nếu xuất hiện, hãy nhắc bệnh nhân massage thường xuyên để
tránh phì đại sẹo.
• Nếu sẹo nhiễm cứng và gây đau ở vùng âm đạo, có thể tiêm huyết
tương và/hoặc steroid (betamethasone) để giảm bớt tình trạng này.
115
E-bacsy.com
PHẦN III
Trẻ hóa vùng kín:
Phẫu thuật tạo hình
vùng kín bên trong
116
E-bacsy.com
Chương 12
Tạo hình tầng sinh môn
Thu nhỏ ‘đường vào’ không giúp làm tăng khoái cảm tình dục ở nữ
giới?.
Khi sinh thường, nhiều phụ nữ bị rách tầng sinh môn do khối thai quá
lớn. Để phòng tránh điều này, các Bs đã chỉ định thủ thuật cắt khâu tầng sinh
môn trước mỗi trường hợp thai to để hạn chế tình trạng tổn thương nghiêm
trọng. Tuy nhiên, ở cả 2 trường hợp này, bệnh nhân đều có tổn thương vùng
tầng sinh môn, và nếu không chăm sóc kỹ, sau này có thể hình thành sẹo xấu
hoặc mắc chứng tách cơ, cả 2 vấn đề này đều ảnh hưởng xấu tới đời sống tình
dục của phụ nữ.
Trong khi quan hệ, thỏa mãn tình dục đạt được một phần là do cọ xát
giữa dương vật và âm đạo. Ở đây có đôi chút khác biệt giữa nam và nữ; đối với
nam giới, âm đạo se khít đã là đủ để họ có thể đạt được cực khoái; nhưng ở nữ
giới, khoái cảm đạt được khi dương vật tác động được đến điểm G (ở thành
trước âm đạo), và nếu chỉ làm thủ thuật se khít âm đạo đơn thuần thì không thể
đạt được.
Điều quan trọng là muốn nâng cao thỏa mãn tình dục ở nữ, chúng ta cần
tìm cách tạo hình vùng tầng sinh môn, nhưng không chỉ đơn thuần là làm thu
hẹp âm đạo, chúng ta cần nhiều hơn thế.
Thông tin quan trọng
Thu nhỏ ‘đường vào’ là không đủ để giúp nữ giới đạt được khoái cảm khi
quan hệ.
Giải phẫu
Tầng sinh môn là khu vực nằm giữa cửa âm đạo và hậu môn.
Nó có cấu trúc hình thoi, được chia thành 2 khu vực là 2 hình tam giác
đáy quay vào nhau được phân cách bởi đường nối 2 gai ngồi. Nửa phía trước
(đỉnh hướng về xương mu) là tam giác niệu dục, nơi chứa niệu đạo và cơ quan
sinh dục. Nửa phía sau (đỉnh hướng về xương cụt) được gọi là tam giác tiết
phân, là nơi chứa lỗ hậu môn.
Vùng đáy chậu được bao quanh bởi khối xương chậu. Các phần của
chúng cũng sắp xếp thành dạng hình thoi và nằm ôm khối cơ sàn chậu. Một
phần bên trong của cơ bịt và và 2 cung gân của cơ nâng hậu môn cũng nằm
trong khối xương chậu này; trong khi ở giữa các cánh xương chậu, có 1 mạc nối
chắc chắn được gọi là mạc đáy chậu, cho niệu đạo và âm đạo đi qua. Ở phía trên
mạc này là cơ thắt niệu đạo và các nhóm cơ chi phối cho hoạt động tử cung-âm
đạo. Ở bề mặt mạc đáy chậu, chúng ta còn có thể quan sát được các cơ hành-
hang, cơ ngồi-hang, cơ ngang, là nhóm cơ chi phối cho hoạt động của âm vật
(Hình 12.1)
117
E-bacsy.com
Tam giác
niệu dục
Tam giác
tiết phân
Lỗ niệu đạo
Lỗ âm đạo
Mạc đáy chậu
Lỗ hậu
Cơ nâng hậu
môn
Ảnh 12.1 Giải phẫu đáy chậu
Đánh giá: Tạo hình đáy chậu
Thông tin quan trọng
Tạo hình tầng sinh môn là phương pháp hữu ích, có thể kết hợp cùng với
các pp tạo hình âm đạo hoặc tạo hình môi âm hộ.
Điều đầu tiên khi bệnh nhân đến với bạn là hãy hỏi thật chi tiết về vấn
đề của họ. Nếu bạn không biết chắc lý do cô ấy đến đây thì bạn sẽ bị mất định
hướng khi hỏi bệnh hoặc thăm khám lâm sàng, từ đó đưa ra phương án trị liệu
không phù hợp.
Tiếp cận vấn đề
Những gì bệnh nhân có thể mô tả với bạn:
• “Mỗi lần tự vệ sinh cá nhân, tôi thấy hình như âm đạo mình quá rộng
thì phải”
• “Hình như niêm mạc âm đạo của tôi đang ngày một mỏng đi”
• “Tôi thực sự thấy không thoải mái vì âm đạo quá khô”
• “Mỗi lần tự khám cho mình, tôi để ý thấy có 1 vài chỗ màu hồng loang
lổ, và tôi không thích chúng cho lắm”
• “Tôi dường như có thể nhìn thấy toàn bộ âm đạo của mình!”
• “Tôi có thực hiện giảm môi âm đạo, nhưng vì cắt đi quá nhiều, nên
dường như tôi có thể thấy hết phần bên trong”
• “Tôi có thực hiện giảm môi âm đạo, nhưng vì cắt đi quá nhiều, hiện tại
tôi cảm thấy vùng kín khá khô và rát”
• “Nước tiểu thường ri ra mỗi lần tôi nhảy hoặc ho. Tôi ghét điều đó!”
• “Sau khi có con, hoạt động tình dục của tôi dường như không còn được
cảm giác như trước nữa”
118
E-bacsy.com
• “Tôi thường thích đến phòng gym, nhưng chỗ đó thường ướt đẫm mỗi
lần tôi cố gắng nâng tạ”
• “Mỗi khi tôi tập zumba hoặc aerobics, chỗ đó thường trở nên ướt đẫm,
hiện rõ trên quần tôi mặc, liệu Bs có thể giải quyết giúp tôi được không?”
• “Tôi ước rằng có thể trải nghiệm những cảm giác như trước kia”
• “Sex không còn hứng thú đối với tôi nữa. Và tôi có thể làm gì khi đời
sống tình dục không còn ý nghĩa nữa?”
• “Bs có thể khám và cho tôi biết xem liệu tôi có thể thực hiện liệu trình
se khít âm đạo hay không?”
• “Tất cả những gì tôi muốn là tăng khoái cảm chuyện đó”
• “Tôi nghĩ đã đến lúc mình phải có một cuộc ‘đại tu’ nhan sắc rồi!”
• “Tôi muốn tạo bất ngờ cho bạn đời của mình!”
Những phàn nàn liên quan đến người bạn đời/tình:
• “Tôi biết tôi cần phải se khít vùng dưới đó, nhưng tôi thực sự không
muốn phải trải qua 1 cuộc phẫu thuật”
• “Tôi không muốn bị gây mê đâu!”
• “Tôi không thích cảm giác ngứa ngáy ở âm đạo đó 1 chút nào cả”
• “Tôi muốn thử xem liệu các pp không phẫu thuật có hiệu quả với tôi
không trước khi quyết định phẫu thuật”
• “Tôi đã hết cách khi muốn thoái thác chuyện này, nhưng tôi thực sự
không còn muốn quan hệ với chồng tôi nữa, mặc dù vẫn rất yêu anh ấy!”
• “Tôi sợ rằng chồng mình sẽ đi tìm người phụ nữ khác, nhưng chỉ vì
không có cảm giác khi quan hệ, tôi thực sự không còn muốn quan hệ với anh
ấy nữa”
• “Tôi nghĩ chồng không còn mê tôi như trước nữa”
• “Cuộc hôn nhân của chúng tôi không được hạnh phúc, nên tôi hi vọng
sex có thể làm mọi thứ khá hơn!”
• “Tôi không còn cảm giác như trước khi có con nữa. Sex là thứ quan
trọng trong đời sống của cả 2 vợ chồng, nhưng giờ thì chúng tôi chẳng còn
thích thú gì!”
•“Chúng tôi đã đề cập tới chuyện này nhiều lần và sẵn lòng tìm cách để
nâng cao chất lượng đời sống tình dục, nên các liệu pháp này có thể giúp gì
chăng?”
• “Chồng tôi nói rằng anh ấy cũng không còn nhiều khoái lạc như trước
khi chúng tôi có con nữa, nên tôi muốn thay đổi điều đó!”
• “Tôi biết rằng âm đạo của mình không còn được khít như trước nữa,
và chồng tôi cũng vậy, khi anh ấy muốn tôi co thắt nhiều hơn nữa trong mỗi
lần quan hệ”
• “Chồng tôi khuyên tôi nên đi phẫu thuật, và anh ấy cũng chính là
người hẹn bác sĩ cho tôi”
• “Chồng tôi nói rằng nếu se khít được âm đạo sau khi sinh thì tốt quá”
119
E-bacsy.com
• “Đó là 1 vấn đề lớn. Bs có thể chữa cho vợ tôi được không?”
Tiếp cận triệu chứng
Thông tin quan trọng
Rất ít phụ nữ được thực hiện tạo hình tầng sinh môn đơn thuần. Vì họ
thường đến khi cả nam nữ đều không còn cảm hứng tình dục, vì thế mà tạo
hình tầng sinh môn nữ đơn độc thì không thể giải quyết được vấn đề đó.
Sau khi khai thác bệnh sử, bạn nên hiểu rõ bệnh nhân mong muốn điều
gì. Nếu hồ sơ bệnh án ghi rằng cô ấy vẫn thấy còn khoái cảm tình dục nhưng
bạn tình thì không, cô ấy sẽ được thực hiện tạo hình tầng sinh môn đơn thuần.
Bước 1
Hỏi lại 1 lần nữa điều gì thực sự khiến cô ấy gây khó chịu, và nếu có thể,
hãy để cô ấy cho bạn thấy tận mắt những điều đó.
Bước 2
Thăm khám lâm sàng:
• Vùng tầng sinh môn
– Niêm mạc/da dư thừa, nếp gấp không tự nhiên
– Mô sẹo, kiểm tra xem khi ấn bệnh nhân có đau tức không
– Các vết rạn nhỏ ở xung quanh tầng sinh môn
–Các vết rạn nhỏ ở vùng âm hộ, âm đạo
– Sa niêm mạc âm đạo
•Khám bên trong âm đạo
–Mô sẹo?
– Trương lực cơ ở vùng cửa mình giảm (phẫu thuật tạo hình vùng tầng
sinh môn đơn thuần)
– Trương lực cơ thành âm đạo giảm (phẫu thuật tạo hình vùng tầng sinh
môn kết hợp tạo hình thành âm đạo)
Ưu nhược điểm của kỹ thuật:
Thông tin quan trọng
Không được vi phạm các tương quan giải phẫu khi tạo hình. Nếu tạo
hình phía ngoài âm đạo nhỏ hơn phần bên trong, khi quan hệ bệnh nhân sẽ rất
đau đớn, thậm chí có thể gây rách âm đạo.
Ưu điểm
• Lý tưởng khi bệnh nhân có chứng tách cơ vùng đáy chậu
• Lý tưởng khi bệnh nhân chỉ có giảm trương lực cơ ở vùng cửa mình
• Dễ thực hiện
• Hạn chế xảy ra biến chứng (như dò bàng quang-âm đạo hoặc âm đạo-
trực tràng)
• Lựa chọn tốt khi muốn kết hợp với các thủ thuật giảm môi âm hộ hoặc
tạo hình âm đạo
• Giúp giảm kích thước ‘đường vào’ âm đạo
120
E-bacsy.com
• Giúp đưa 2 môi bé quy tụ về đường giữa
• Giúp nâng cao chất lượng đời sống tình dục nữ
Nhược điểm
• Sẽ là không đủ khi lý do bệnh nhân phàn nàn là chính mình bị giảm
khoái cảm tình dục
• Có thể thu hẹp âm đạo quá mức dẫn tới đau khi quan hệ
• Có thể để lại sẹo gây đau
• Có thể gây tăng cảm đau sau phẫu thuật, tăng áp lực tác động vào vết
mổ khi quan hệ
• Có nguy cơ bục chỉ hoặc xuất hiện các vết rạn khi thu hẹp âm đạo quá
mức.
Xét nghiệm tiền phẫu
• Xét nghiệm máu
– Xét nghiệm máu
– PT và aPTT
– Creatinine
– Xét nghiệm khác, tùy theo bệnh lý kết hợp
• Sinh hóa nước tiểu
• Vi sinh đường niệu
• Phết tế bào âm đạo
• Soi tế bào cổ tử cung
Kế hoạch phẫu thuật
Vô cảm
• Phong bế thần kinh thẹn (giảm đau sau mổ)
– Sử dụng kit phong bế thần kinh thẹn.
– Nếu không có kit, có thể sử dụng catheter Spinocath để tiêm tê dễ hơn.
Có thể gây mê toàn thân
Dụng cụ cắt
Thông tin quan trọng
• Tác giả khuyên nên sử dụng tia laser, chúng thuận tiện khi thực hiện
các thao tác cắt (có thể sử dụng thêm kéo để hỗ trợ trong quá trình cắt, chúng
k bị trao đổi nhiệt với nhiệt lượng từ laser); ngoài ra laser còn ít gây chảy máu
hơn các phương tiện khác.
• Dao tay hoặc dao điện
• Kéo
• Sóng cao tần
• Laser
Sử dụng dao điện hoặc sóng cao tần khá khó, vì chúng có thể truyền
nhiệt khi tiếp xúc với các dụng cụ kim loại. Nhớ cẩn thận để tránh gây bỏng mô
do nhiệt. Mặc dù dùng dao tay hoặc kéo thì dễ dàng hơn nhưng bù lại lại tăng
nguy cơ chảy máu.
121
E-bacsy.com
Chỉ khâu
Tác giả thường dùng chỉ Vicryl 0 để khâu các lớp trong, chỉ Vicryl 2-0 để
khâu lớp niêm mạc. Nhưng hiện nay có thể dùng chỉ Vicryl 2-0 cho cả lớp trong
và lớp ngoài khi thực hiện tạo hình âm đạo.
Cỏ thể sử dụng các loại chỉ tiêu khác.
Mô tả kỹ thuật
Vô cảm
Thông tin quan trọng
Dựa trên hiệu ứng thủy tách, việc tiêm tê có thể giúp giảm đau sau mổ
rất hiệu quả.
• Gây mê toàn thân
• Mê toàn thân + phong bế thần kinh thẹn
Chỉ sử dụng tê tại số là không đủ để vô cảm trong tạo hình tầng sinh môn
Gây mê toàn thân có thể sử dụng đơn thuần, nhưng kết hợp phong bế
thần kinh thẹn giúp giảm đau sau mổ hiệu quả
Tê cục bộ
Khi sử dụng gây tê cục bộ đơn thuần, buộc Bs phải sử dụng rất nhiều
thuốc tê để có thể giảm đau.
Nếu gây tê cục bộ trong quá trình thực hiện thủ thuật, trước hết phải
đánh dấu cùng phẫu thuật, vì sau tiêm tê, các mốc giải phẫu của thể thay đổi.
Phong bế thần kinh thẹn
Thông tin quan trọng
Hãy chú ý đối với những bệnh nhân gầy, 5ml bupivacaine là bình thường
nhưng với họ có thể gây yếu chi tạm thời.
Tối ưu là sử dụng bộ kit phong bế thần kinh thẹn, nếu không có có thể
sử dụng catheter Spinocath để tiêm tê.
• Dụng cụ bảo vệ kim của bộ kit được đưa vào bên trong âm đạo, hướng
về phía thành sau bên, nơi có thể sờ thấy gai ngồi.
• Thuốc tê: 10 ml bupivacaine nguyên chất + epinephrine (5ml mỗi bên)
• Luôn luôn hút trước khi tiêm, phải nhớ rằng động mạch thẹn chạy rất
gần thần kinh thẹn.
Bước đánh dấu
Bước 1
Xác định vùng âm đạo phía ngoài. Các mốc giải phẫu như lỗ âm đạo, môi
bé, mép môi sau đã được mô tả ở các chương trước. Thưc hiện xác định ranh
giới niêm mạc âm đạo với da vùng tầng sinh môn.
Bước 2
Xác định vùng âm đạo phía trong. Bạn có thể tìm từ mốc là dấu vết của
màng trinh (núm màng trinh). (Hình 12.2)
122
E-bacsy.com
Bước 3
Thông tin quan trọng
Nếu đường đánh dấu quá dài, khi cắt có nguy cơ làm tổn thương cơ thắt
hậu môn
Đánh dấu đường
giữa
Viền niêm mạc
hậu môn
Ảnh. 12.2 Đánh dấu vùng phẫu thuật
Đánh dấu 1 đường thẳng trục âm đạo, đi từ điểm tiếp giáp giữa mép môi
sau và môi bé chạy dọc xuống tới hậu môn, cách bờ niêm mạc hậu môn khoảng
4mm.
Bước 4
Sử dụng 2 kìm mosquito ở mỗi bên lỗ âm đạo, cặp lấy 1 ít niêm mạc
và kéo chúng sao cho lỗ âm đạo nhỏ lại (nhưng không nhỏ hơn âm đạo phía
trong).
Thông tin quan trọng
Không được để vùng lỗ âm đạo hẹp hơn khu vực âm đạo phía trong,
bệnh nhân sẽ có cảm giác đau như bị giẳng xé khi quan hệ
Bước 5
Khi bạn đã kiểm tra kỹ sao cho vùng ngoài âm đạo không nhỏ hơn bên
trong, đánh dấu phần da thừa cần loại bỏ ở vùng tầng sinh môn. (Hình 12.3)
Đường cắt
Chỉ cắt vùng da, không rạch sâu xuống mô dưới da.
Bóc tách đường giữa, bạn sẽ thấy được có bao nhiêu bó cơ bị tách ra
(đứt rách khi sinh hoặc làm thủ thuật cắt khâu tầng sinh môn)
Nếu có quá nhiều tổ chức sẹo ở đường giữa, bạn có thể lọc bỏ nó đi (Ảnh
12.4)
123
E-bacsy.com
Ảnh. 12.3 Đánh dấu vùng
phẫu thuật (a) Kìm mosquito
được kẹp ở vùng niêm mạc 2
bên cửa âm đạo và kéo xuống
giúp xác định được phần mô
thừa cần cắt bỏ. (b) Kiểm tra
lại để chắc chắn 2 kìm
mosquito đối xứng với nhau
qua đường giữa và vùng âm
đạo bên ngoài không nhỏ hơn
bên trong
Đường khâu
Khâu bằng chỉ tự tiêu. Tác giả khuyên dùng chỉ 2-0. Mối khâu chữ X.
Bạn nên tìm bó cơ mu-cụt ở 2 bên và kéo chúng về đường giữa nếu chúng bị
tách khỏi vị trí giải phẫu ban đầu. Sau đó khâu 1-3 mũi khâu ở mặt trước và 1-3
mũi khâu ở mặt sau bó cơ để đính chúng vào đường giữa.
Chú ý mỗi mối khâu phải móc được 1 bó cơ lớn để có được mối liên kết
vững chắc, tránh tách cơ thêm 1 lần nữa. Nhớ rằng những bó cơ này rất mạnh,
nên tìm cách giữ chúng ở đường giữa bằng bất kỳ giá nào, để khi quan hệ, khối
cơ này co sẽ làm âm đạo co thắt theo.
124
E-bacsy.com
Ảnh. 12.4 Xác định phần cắt
bỏ
Ảnh. 12.5 Lượng da, mô cần cắt
và khâu cố định cơ
Bạn có thể tạo thêm 1 lớp khâu nối 2 đường cắt để đảm bảo giảm thiểu
tối đa khoảng chết.
Cuối cùng, sau khi cắt bỏ có thể khâu nối 2 bên thành tầng sinh môn
bằng mối khâu đơn giản hoặc mối khâu chữ X. Xác định vùng phía trong âm đạo
(từ núm màng trinh đi vào trong, khâu phục hồi giải phẫu.
Tiếp tục, xác định khu vực âm đạo ngoài, khâu phục hồi giải phẫu, khâu
niêm mạc với niêm mạc, da với da ở vùng trọng tâm là mép môi sau, nơi môi bé tiếp
nối với môi lớn.
Cuối cùng, khâu da và niêm mạc vùng tầng sinh môn (Hình 12.5)
125
E-bacsy.com
Chăm sóc hậu phẫu
Chỉ sử dụng kháng sinh dự phòng.
Sử dụng thêm thuốc giảm đau đường uống ngay sau phẫu thuật.
Bệnh nhân được khuyên nên giữ vùng phẫu thuật khô ráo nhất có thể.
Sử dụng hơi nóng tại khu vực này có thể giúp giảm phản ứng viêm.
Bệnh nhân phải mặc quần lót chất liệu 100% cotton trong 8 ngày sau đó
và không được mặc quần ngoài chật.
Mối chỉ phải được cắt sớm nhất có thể, thông thường khoảng 10-15
ngày sau phẫu thuật. Cắt chỉ sớm có thể giúp làm giảm viên và giảm nguy cơ để
lại vết sau cắt chỉ.
Tập luyện và quan hệ tình dục có thể bắt đầu lại sau 4-6 tuần sau phẫu
thuật.
Phòng tránh biến chứng
Giải thích kỹ với bệnh nhân:
• Không được can thiệp quá mức vào khu vực niêm mạc đáy chậu cũng
như niêm mạc hậu môn. Vi phạm vào vùng này có thể gây ảnh hưởng tới chức
năng cơ thắt hậu môn.
• Chỉ thực hiện tạo hình tầng sinh môn sẽ không đảm bảo cải thiện được
thỏa mãn tình dục của bệnh nhân (nữ).
Đánh dấu vùng phẫu thuật:
• Đảm bảo rằng bạn có thể phân biệt được rõ vùng âm đạo phía trong và
phía ngoài
• Không được để vùng âm đạo bên ngoài nhỏ hơn bên trong, chúng sẽ gây đau
quan hệ.
Vô cảm:
• Bệnh nhân có thể xuất hiện cảm giác đau do hiệu ứng thủy tách khi gây
tê vùng tầng sinh môn.
• Ở những bệnh nhân gầy, 5ml bupivacaine phong bế thần kinh thẹn có
thể gây yếu chi tạm thời.
Không được cắt bỏ quá nhiều:
Việc cắt bỏ quá nhiều làm vùng âm đạo ngoài lại có kích thước nhỏ hơn
bên trong, nên thay vì cải thiện chất lượng đời sống tình dục của bệnh nhân,
bạn sẽ trực tiếp phá hỏng nó, bệnh nhân sẽ có cảm giác đau kiểu giằng xé khí
quan hệ.
Khâu nối:
• Khu vực này có xu hướng dễ lành hơn các vùng khác; nhưng nếu khâu
không chắc chắn, có thể dẫn tới đứt rách mô, gây sẹo xấu hoặc đau kéo dài sau
phẫu thuật.
• Khâu cố định cơ mu cụt cũng giống như cách chúng ta phẫu thuật hở
hàm ếch; khâu nối da mà không cố định cơ thì cũng không có ý nghĩa gì cả. Các
cơ này phải được khâu vào đường giữa, vì chúng là 2 cơ khỏe nên nếu không
126
E-bacsy.com
khâu tốt có thể gây đứt rách cơ.
Chăm sóc sau phẫu thuật:
• Giữ vùng mổ khô ráo
• Mặc dù chỉ sẽ tự động tiêu đi, nhưng chúng cũng gây ra sự khó chịu
nhất định tới vùng tầng sinh môn.
• Điều quan trọng là phải nghe sự hướng dẫn của bác sĩ và không được
tập thể dục mạnh trong suốt quá trình hồi phục, co cơ vùng đáy chậu sẽ tạo
thuận cho vết mổ bị bục ra.
Biến chứng
Chảy máu
• Cầm máu tốt. Thực ra dùng dao điện để vừa mổ vừa cầm máu rất hiệu
quả, nhưng nếu lạm dụng dao điện sẽ tăng phản ứng viêm khu vực và gây đau
đớn cho bệnh nhân.
Cắt quá nhiều tổ chức
• Không để vùng âm đạo ngoài nhỏ hơn khu vực phía trong.
• Nếu cắt phạm quá nhiều, có thể dùng tạo vạt chữ Z để đóng vết mổ.
Kỹ thuật này cũng được sử dụng để ‘nới lỏng’ âm đạo bên ngoài khi bệnh nhân
phàn nàn về cảm giác đau khi quan hệ (sau phẫu thuật) (Hình 12.6).
Liền vết mổ
• Sẹo nhiễm cứng, gây đau đớn
– Bất kể sẹo nào cũng có thể bị phì đại. Mặc dù hiếm xảy ra ở vùng đáy
chậu, nhưng nếu có thì khuyên bệnh nhân massage thường xuyên để hạn chế
tình trạng này.
Ảnh. 12.6 Khâu cơ mu-cụt vào
đường giữa
Ảnh. 12.7 Thành quả sau khi tạo hình
vùng tầng sinh môn
127
E-bacsy.com
Chương 13
Tạo hình thành trước âm đạo
Nhiều phụ nữ muốn nâng cao chất lượng đời sống tình dục của mình,
nhưng theo thời gian, họ cảm thấy âm đạo không còn như trước, khả năng co
bóp cũng như ma sát khi quan hệ không còn duy trì được như trước nữa, nhiều
người còn phàn nàn về tình trạng tiểu không tự chủ khi căng thẳng nữa. Tất cả
họ đều là đối tượng hoàn hảo để thực hiện thủ thuật tạo hình thành trước âm
đạo.
Ở một số phụ nữ, họ không có cảm giác hoặc bất cứ dấu hiệu nào liên
quan đến tình trạng tiểu không tư chủ, nhưng khi khám cho thấy thành âm đạo,
đặc biệt là thành trước, trương lực cơ đã giảm đi nhiều. Những bệnh nhân này
cũng sẽ được chọn để thực hiện liệu trình kể trên.
Giải phẫu
Âm đạo là cấu trúc hình ống, đi từ cửa âm đạo tới cổ tử cung, có chiều
dài từ 6-12 cm, thành trước thì ngắn hơn thành sau.
Thành âm đạo dày khoảng 2-4 mm, tuy mỏng nhưng cấu tạo mô học
tương đối đầy đủ: niêm mạc, hạ niêm (tổ chức liên kết lỏng lẻo), lớp cân, lớp
cơ trơn, và lớp thanh mạc. Ở phía trước, lớp cân được gọi là cân mạc mu-cổ tử
cung; còn ở phía sau, lớp cân được gọi là cân trực tràng-âm đạo.
Bàng quang nằm phía trước trên của thành trước âm đạo. Âm đạo nằm
dưới có tác dụng hỗ trợ và tránh cho bàng quang khỏi bị sa. Các mạc nội chậu
nằm giữa âm đạo và bàng quang. Niệu đạo là đoạn tiếp tục của bàng quang
chạy từ cổ bàng quang đi xuống dưới ra trước, chạy song song, rất sát với thành
trước âm đạo. Giữa 2 cấu trúc này không có thanh mạc ngăn cách (Hình 13.1).
âm đạo
trực
tràng
tử cung
bàng
quang
niệu
đạo
128
E-bacsy.com
Đánh giá: Tạo hình thành trước âm đạo
Thông tin quan trọng
Nếu bệnh nhân đến chủ yếu phàn nàn về chứng tiểu không tự chủ thì
nên chuyển họ tới chuyên khoa tiết niệu.
Khi hỏi bệnh, hãy chú ý hỏi kỹ về chứng tiểu không tự chủ khi căng
thẳng, nếu bệnh nhân có triệu chứng này, kết hợp với thăm khám cho thấy sa
thành trước âm đạo thì không nên điều trị ngay mà nên chuyển qua chuyên
khoa tiết niệu điều trị tiểu không tự chủ trước, sau đó sẽ chuyển về để phẫu
thuật tạo hình âm đạo. Mặt khác, nếu chỉ có tiểu không tự chủ thì hãy giải thích
kỹ rằng việc tạo hình thành trước chỉ giúp giảm triệu chứng chứ không thể điều
trị dứt điểm.
Tiếp cận vấn đề:
Những gì bệnh nhân có thể mô tả với bạn:
• “Mỗi lần tự vệ sinh cá nhân, tôi thấy hình như âm đạo mình quá rộng
thì phải”
• “Hình như niêm mạc âm đạo của tôi đang ngày một mỏng đi”
• “Tôi thực sự thấy không thoải mái vì âm đạo quá khô”
• “Mỗi lần tự khám cho mình, tôi để ý thấy có 1 vài chỗ màu hồng loang
lổ, và tôi không thích chúng cho lắm”
• “Tôi dường như có thể nhìn thấy toàn bộ âm đạo của mình!”
• “Tôi có thực hiện giảm môi âm đạo, nhưng vì cắt đi quá nhiều, nên
dường như tôi có thể thấy hết phần bên trong”
• “Tôi có thực hiện giảm môi âm đạo, nhưng vì cắt đi quá nhiều, hiện tại
tôi cảm thấy vùng kín khá khô và rát”
• “Nước tiểu thường ri ra mỗi lần tôi nhảy hoặc ho. Tôi ghét điều đó!”
• “Sau khi có con, hoạt động tình dục của tôi dường như không còn được
cảm giác như trước nữa”
• “Tôi thường thích đến phòng gym, nhưng chỗ đó thường ướt đẫm mỗi
lần tôi cố gắng nâng tạ”
• “Mỗi khi tôi tập zumba hoặc aerobics, chỗ đó thường trở nên ướt đẫm,
hiện rõ trên quần tôi mặc, liệu Bs có thể giải quyết giúp tôi được không?”
• “Tôi ước rằng có thể trải nghiệm những cảm giác như trước kia”
• “Sex không còn hứng thú đối với tôi nữa. Và tôi có thể làm gì khi đời
sống tình dục không còn ý nghĩa nữa?”
• “Bs có thể khám và cho tôi biết xem liệu tôi có thể thực hiện liệu trình
se khít âm đạo hay không?”
• “Tất cả những gì tôi muốn là tăng khoái cảm chuyện đó”
• “Tôi nghĩ đã đến lúc mình phải có một cuộc ‘đại tu’ nhan sắc rồi!”
• “Tôi muốn tạo bất ngờ cho bạn đời của mình!”
Những phàn nàn liên quan đến người bạn đời/tình:
129
E-bacsy.com
• “Tôi biết tôi cần phải se khít vùng dưới đó, nhưng tôi thực sự không
muốn phải trải qua 1 cuộc phẫu thuật”
• “Tôi không muốn bị gây mê đâu!”
• “Tôi không thích cảm giác ngứa ngáy ở âm đạo đó 1 chút nào cả”
• “Tôi muốn thử xem liệu các pp không phẫu thuật có hiệu quả với tôi
không trước khi quyết định phẫu thuật”
• “Tôi đã hết cách khi muốn thoái thác chuyện này, nhưng tôi thực sự
không còn muốn quan hệ với chồng tôi nữa, mặc dù vẫn rất yêu anh ấy!”
• “Tôi sợ rằng chồng mình sẽ đi tìm người phụ nữ khác, nhưng chỉ vì
không có cảm giác khi quan hệ, tôi thực sự không còn muốn quan hệ với anh ấy
nữa”
• “Tôi nghĩ chồng không còn mê tôi như trước nữa”
• “Cuộc hôn nhân của chúng tôi không được hạnh phúc, nên tôi hi vọng
sex có thể làm mọi thứ khá hơn!”
• “Tôi không còn cảm giác như trước khi có con nữa. Sex là thứ quan
trọng trong đời sống của cả 2 vợ chồng, nhưng giờ thì chúng tôi chẳng còn thích
thú gì!”
• “Chúng tôi đã đề cập tới chuyện này nhiều lần và sẵn lòng tìm cách
để nâng cao chất lượng đời sống tình dục, nên các liệu pháp này có thể giúp gì
chăng?”
• “Chồng tôi nói rằng anh ấy cũng không còn nhiều khoái lạc như trước
khi chúng tôi có con nữa, nên tôi muốn thay đổi điều đó!”
• “Tôi biết rằng âm đạo của mình không còn được khít như trước nữa,
và chồng tôi cũng vậy, khi anh ấy muốn tôi co thắt nhiều hơn nữa trong mỗi lần
quan hệ”
• “Chồng tôi khuyên tôi nên đi phẫu thuật, và anh ấy cũng chính là người
hẹn bác sĩ cho tôi”
• “Chồng tôi nói rằng nếu se khít được âm đạo sau khi sinh thì tốt quá”
• “Đó là 1 vấn đề lớn. Bs có thể chữa cho vợ tôi được không?”
Đánh giá triệu chứng
Thông tin quan trọng
Khi triệu chứng chính của bệnh nhân là tình trạng ‘mất khoái cảm’ khi
quan hệ, hãy hỏi xem họ có tiểu không tự chủ mỗi khi căng thẳng không. Nếu
có, họ sẽ là 1 ứng cử viên sáng giá cho các thủ thuật tạo hình mặt trước âm đạo.
Sau khi khai thác bệnh sử, bạn phải biết chắc rằng bệnh nhân của mình
đang gặp phải vấn đề gì. Nếu họ có 2 mong muốn: (1) cải thiện tình trạng tiểu
không tự chủ và (2) cải thiện chất lượng đời sống tình dục (với lý do như âm
đạo quá rộng, cơ không còn co bóp tốt như trước nữa…) thì nên lựa chọn pp tạo
hình thành trước âm đạo.
Hỏi xem cô ấy có bị tiểu không tự chủ hay không, Nếu có hãy cẩn thận,
yêu cầu cô ấy rặn ở tư thế tán sỏi trước khi thăm khám âm đạo.
130
E-bacsy.com
Tiếp cận triệu chứng tiểu không tự chủ
Mỗi khi nhảy hoặc hắt hơi, bạn có cảm giác ướt ở quần lót không, dù chỉ
1 chút?
Nếu có, tình trạng này có thường xuyên xảy ra không?
Bước 1
Hỏi lại 1 lần nữa điều gì thực sự khiến cô ấy gây khó chịu, và nếu có thể,
hãy để cô ấy cho bạn thấy tận mắt những điều đó.
Bước 2
Yêu cầu cô ấy rặn và quan sát bên trong âm đạo; nếu chú ý thấy có nước
tiểu rỉ ra từ lỗ niệu đạo, thì có thể kết luận cô ấy đã bị sa thành trước mức độ
nhẹ. Còn nếu sa thành trước mức độ nặng, chúng ta có thể rõ ràng quan sát
thấy! Lúc này nên chuyển bệnh nhân qua chuyên khoa tiết niệu hoặc phụ khoa
để điều trị trước.
Thông tin quan trọng
Nếu bệnh nhân có triệu chứng tiểu không tự chủ, nên chuyển qua chuyên
khoa khác trước khi điều trị phẫu thuật tạo hình.
Bước 3
Khám âm đạo:
• Giảm trương lực cơ thành trước âm đạo
Ưu nhược điểm của kỹ thuật
Ưu điểm
• Lý tưởng khi bệnh nhân có giảm trương lực cơ thành trước âm đạo
• Có thể kết hợp với thủ thuật giảm môi âm đạo để cải thiện ‘ngoại hình’
tổng thể
• Hỗ trợ điều trị tiểu không tự chủ
• Đưa môi bé quy tụ về đường giữa
• Cải thiện chất lượng tình dục phái nữ
Nhược điểm
• Sẽ là không phù hợp khi bệnh nhân chỉ muốn nâng cao chất lượng đời
sống tình dục đơn thuần.
• Khó thực hiện
• Có nguy cơ cao xảy ra biến chứng
• Có nguy cơ tổn thương niệu đạo
• Có thể gây đái khó, bí tiểu nếu thực hiện không đúng kĩ thuật
Xét nghiệm tiền phẫu
• Xét nghiệm máu
– Xét nghiệm máu
– PT và aPTT
– Creatinine
– Xét nghiệm khác, tùy theo bệnh lý kết hợp
131
E-bacsy.com
• Sinh hóa nước tiểu
• Vi sinh đường niệu
• Phết tế bào âm đạo
• Soi tế bào cổ tử cung
Lên kế hoạch phẫu thuật
Tư thế bệnh nhân
Bệnh nhân nằm ở tư thế tán sỏi để thuận lợi cho phẫu thuật viên trong
quá trình phẫu thuật.
Vô cảm
Thông tin quan trọng
Có thể chọn gây mê toàn thân đơn thuần, nhưng phong bế thần kinh
thẹn giúp giảm đau sau mổ.
• Phong bế thần kinh thẹn
– Sử dụng kit phong bế thần kinh thẹn.
– Nếu không có kit, có thể sử dụng catheter Spinocath để tiêm tê dễ hơn.
• Gây mê toàn thân
Sử dụng sonde tiểu trong khi thực hiện phẫu thuật
Thông tiểu này có thể phải duy trì trong 3 ngày sau phẫu thuật, để đề
phòng biến chứng ứ đọng nước tiểu trong bàng quang – tình trạng thứ phát xảy
ra do viêm nhiễm tại khu vực bàng quang – âm đạo hoặc do niệu đạo bị gập,
cong sau chỉnh hình.
Tác giả khuyên nên đặt ổng thông tiểu cho bệnh nhân trước phẫu thuật
và duy trì chúng tới khi bệnh nhân phục hồi chức năng tiểu tiện (bệnh nhân có
thể tự tiểu). Lúc này có thể cho bệnh nhân ra viện, nhưng nên tiếp tục theo dõi
sau phẫu thuật.
Nếu bệnh nhân không thể tự tiểu sau phẫu thuật, vẫn có thể để sonde và
cho bệnh nhân về, giữ chúng trong khoảng 3-8 ngày. Các thuốc giảm đau nhóm
opioid sẽ phải dừng để đánh giá chức năng tiểu tiện một cách khách quan.
Dụng cụ
Nếu có dụng cụ chuyên dụng dùng để banh môi bé thì cũng có thể dùng
chúng trong kỹ thuật này, mặc dù không bắt buộc (Chương 15)
Dụng cụ cắt
Thông tin quan trọng
• Tác giả khuyên nên sử dụng tia laser, chúng thuận tiện khi thực hiện
các thao tác cắt (có thể sử dụng thêm kéo để hỗ trợ trong quá trình cắt, chúng
k bị trao đổi nhiệt với nhiệt lượng từ laser); ngoài ra laser còn ít gây chảy máu
hơn các phương tiện khác.
• Dao tay hoặc dao điện
• Kéo
• Sóng cao tần
• Laser
132
E-bacsy.com
Sử dụng dao điện hoặc sóng cao tần khá khó, vì chúng có thể truyền
nhiệt khi tiếp xúc với các dụng cụ kim loại. Nhớ cẩn thận để tránh gây bỏng mô
do nhiệt.
Mặc dù dùng dao tay hoặc kéo thì dễ dàng hơn nhưng bù lại lại tăng
nguy cơ chảy máu.
Chỉ khâu
Tác giả thường dùng chỉ Vicryl 0 để khâu các lớp trong, chỉ Vicryl 2-0 để
khâu lớp niêm mạc. Nhưng hiện nay có thể dùng chỉ Vicryl 2-0 cho cả lớp trong
và lớp ngoài khi thực hiện tạo hình âm đạo.
Cỏ thể sử dụng các loại chỉ tiêu khác.
Mô tả kỹ thuật
Lên kế hoạch tái tạo nếp gấp niêm mạc thành trước và sau
Bạn đã lên kế hoạch để lựa ra những bệnh nhân nào phù hợp cho phẫu
thuật tạo hình thành trước rồi. Vậy giờ cần phải tính toán xem khu vực nào cần
tái tạo các nếp gấp (thông thường do quá trình mang thai mà các nếp gấp này
giãn dần ra, làm âm đạo rộng hơn đồng thời sức co bóp cũng yếu hơn).
Vậy việc tái tạo nếp niêm mạc sẽ phụ thuộc vào vị trí có trương lực cơ
yếu (phát hiện khi Bs thăm khám). Nếu bệnh nhân có tiểu không tự chủ do
stress, nên tái tạo các nếp gấp tập trung ở thành trước, phía trên.
Vô cảm
Thông tin quan trọng
Khi thực hiện tạo hình âm đạo, nên gây mê toàn thân thay vì chỉ gây tê
cục bộ.
• Gây mê toàn thân
• Gây mê toàn thân + phong bế thần kinh thẹn
Không khuyến khích gây tê cục bộ đơn thuần khi thực hiện tạo hình âm đạo.
Có thể dùng gây mê toàn thân, nhưng việc kết hợp với phong bế thần kinh thẹn
giúp giảm đau sau mổ.
Phong bế thần kinh thẹn
Thông tin quan trọng
Hãy chú ý đối với những bệnh nhân gầy, 5ml bupivacaine là bình thường
nhưng với họ có thể gây yếu chi tạm thời.
Tối ưu là sử dụng bộ kit phong bế thần kinh thẹn, nếu không có có thể
sử dụng catheter Spinocath để tiêm tê.
• Dụng cụ bảo vệ kim của bộ kit được đưa vào bên trong âm đạo, hướng
về phía thành sau bên, nơi có thể sờ thấy gai ngồi.
• Thuốc tê: 10 ml bupivacaine nguyên chất + epinephrine (5ml mỗi bên)
• Luôn luôn hút trước khi tiêm, phải nhớ rằng động mạch thẹn chạy rất
gần thần kinh thẹn.
Tiêm tê
Chuẩn bị thuốc tê: 1 lọ adrenaline + 500 ml NaCl 0.9%, lấy 1 lượng vừa
133
E-bacsy.com
đủ.
Đưa tay trái nắm lấy cổ tử cung và kéo chúng xuống.
Dùng bơm 10ml lấy thuốc tê, tê bề mặt thành trước âm đạo (chú ý thành
âm đạo rất mỏng nên phải thật cẩn thận).
Lượng thuốc tê phụ thuộc vào từng bệnh nhân cụ thể, nhưng chú ý khi
tiêm tê thấy vùng niêm mạc chuyển từ màu đỏ sang trắng là vừa đủ.
Việc gây tê vừa giúp giảm chảy máu, vừa hỗ trợ quá trình thủy tách (hy
drodissection).
Tách lớp niêm mạc thành âm đạo
Tay không thuận nắm lấy cổ tử cung và kéo nó xuống dưới.
Bắt đầu bóc tách bằng 1 đường rạch ngang, nhỏ ở phía trên cổ tử cung,
gần lỗ âm đạo.
Kẹp kìm Allis ở mỗi bên vết rạch và kéo chúng ra hẳn phía ngoài.
Đặt 1 kìm Allis khác ở phía trên, xa vị trí rạch và cặp vào mô, kéo lên
phía trên (tạo thành hình ảnh 1 chiếc lều (tent-like)
Đưa 1 cái kéo Metzenbaum dài qua vết rạch, và đưa kéo tách niêm mạc
với các lớp phía dưới (vừa đẩy vửa mở kéo để tách). Việc bóc tách này có thể
không cần đến kéo nếu trong giai đoạn gây tê, chúng ta thực hiện kỹ thuật thủy
tách tốt (dùng chính thuốc tê để tách lớp niêm mạc). Sau đó, sử dụng kéo để cắt
lớp niêm mạc theo chiều dọc (thẳng với đường giữa).
Ảnh. 13.2 Cắt lớp niêm mạc thành
trước
Ảnh. 13.3. Kéo cổ tử cung xuống dưới
để bộc lộ phẫu trường
134
E-bacsy.com
Nếu dùng laser để cắt niêm mạc theo chiều dọc, bạn có thể để kéo ở phía
trong để luôn giữ lớp niêm mạc được tách bạch với lớp dưới, như vậy sẽ giúp
việc dùng laser thuận tiện hơn, hạn chế tổn thương các lớp dưới niêm mạc.
Nếu dùng dao điện để cắt niêm mạc theo chiều dọc, bạn có thể mở kéo
ở phía trong để luôn giữ lớp niêm mạc được tách ra với các lớp dưới. Sau khi
hoàn thành có thể bỏ kéo ra.
Đặt 2 kìm Allis mới ở điểm kết thúc đường cắt/đường rạch mà không bỏ
2 kìm cũ ra, tiếp tục kéo thành âm đạo ra ngoài, xuống dưới.
Tháo kìm Allis ở đường giữa ra và cặp lên trên vùng thành âm đạo, tiếp
tục kéo lên trên để hình thành một ‘cái lều’ mới.
Đưa 1 cái kéo Metzenbaum dài qua vết rạch, và đưa kéo tách niêm mạc
với các lớp phía dưới (vừa đẩy vửa mở kéo để tách). Việc bóc tách này có thể
không cần đến kéo nếu trong giai đoạn gây tê, chúng ta thực hiện kỹ thuật thủy
tách tốt (dùng chính thuốc tê để tách lớp niêm mạc). Sau đó, sử dụng kéo để cắt
lớp niêm mạc theo chiều dọc (thẳng với đường giữa).
Giờ tiếp tục dùng các dụng cụ cắt để cắt/rạch lớp niêm mạc theo chiều
dọc cho tới vị trí của cái kìm Allis phía trên.
Tiếp tục đưa 2 kìm Allis mới vào 2 bên đường rạch, không tháo cái cũ,
tiếp tục kéo thành niêm mạc âm đạo ra và cặp kìm Allis ở phía trên.
Đưa 1 cái kéo Metzenbaum dài qua vết rạch, và đưa kéo tách niêm mạc
với các lớp phía dưới (vừa đẩy vửa mở kéo để tách). Việc bóc tách này có thể
không cần đến kéo nếu trong giai đoạn gây tê, chúng ta thực hiện kỹ thuật thủy
tách tốt (dùng chính thuốc tê để tách lớp niêm mạc). Sau đó, sử dụng kéo để cắt
lớp niêm mạc theo chiều dọc (thẳng với đường giữa).
Ảnh. 13.4 Bóc tách thành
bên âm đạo
135
E-bacsy.com
Tiếp tục dùng các dụng cụ cắt, cắt lớp niêm mạc theo đường giữa cho
tới khi gặp lớp niêm mạc gồ ghề hơn, nhiều nếp nhăn hơn, gấp nếp nhiều hơn
thì dừng lại.
Nếu bệnh nhân có triệu chứng tiểu không tự chủ khi căng thẳng, bạn
nên tiếp tục cắt cho tới vị trí góc niệu đạo (tiếp giáp giữa lỗ niệu đạo và thành
trên âm đạo). Bạn có thể kiểm tra vị trí đó bằng cách kéo thông tiểu của bệnh
nhân lên, đồng thời sờ thành trước âm đạo, khi thấy 1 vùng niêm mạc nhiều
nếp nhăn, gồ ghề hơn thì chính là góc niệu đạo.
Bóc tách thành bên âm đạo
Tiếp tục dùng dụng cụ cắt để bóc tách các thành bên âm đạo từ vị trí các
kẹp Allis đã giữ lại ở bước trước đó.
Nên dùng 1 tay cầm dao bóc tách, ngón trỏ tay còn lại quấn 1 miếng gạc,
vừa để cầm máu, vừa để cảm nhận vùng tổ chức lỏng lẻo (chính là vị trí đưa dao
vào để rạch). (Hình 13.5)
Chú ý trong khi bóc tách, người phụ mổ phải đứng bên đối diện PTV
chính, cẩm 2 kìm Allis kéo về bên họ đứng để người mổ luôn nhìn thấy vị trí
chính xác cần bóc, đưa dao vào không gây tổn thương niêm mạc.
Vậy bóc tách thành bên bao nhiêu là đủ?
Thực hiện bóc tách vùng bên cho tới khi vùng bóc tách bao phủ được
vùng trương lực cơ yếu ở lớp cơ thành âm đạo.
Cầm máu thật tốt trước khi qua bước tái tạo nếp niêm mạc.
Ảnh. 13.5 Bóc tách thành bên âm đạo
136
E-bacsy.com
Tái tạo lớp niêm mạc
Tiếp tục đẩy cổ tử cung xuống phía dưới. Bắt đầu gấp nếp niêm mạc
bằng chỉ Vicryl 2-0. Dùng mối khâu vắt có khóa chạy dọc từ phía trong ra phía
ngoài thành âm đạo, nối ranh giới 2 bên vùng bóc tách với nhau (nhằm thu hẹp
âm đạo lại).
Nhớ rằng niệu đạo nằm ở đường giữa và chúng chỉ cách vài mm với
vùng bạn phẫu thuật, nên chỉ được móc mối khâu ở 2 bên vùng tách, không
được xâu kim vào đường giữa để tránh tổn thương niệu đạo.
Có thể khâu thêm 1 lớp trên bằng các mối khâu đơn với chỉ Vicryl 2-0.
Nếu bệnh nhân có triệu chứng tiểu không tự chủ, có thể thêm từ 1 tới
3 mũi khâu ở vùng góc niệu đạo. Nhưng nhớ không được siết vì nếu thu nhỏ
đường niệu quá có thể gây bí tiểu.
Đường rạch
Đường bóc tách ở phía bên được thực hiện song song 2 bên, cân đối
nhau.
Đường khâu
Khâu niêm mạc âm đạo bằng mối khâu rời hoặc khâu vắt có khóa.
Chăm sóc hậu phẫu
Chỉ sử dụng kháng sinh dự phòng.
Sử dụng thêm thuốc giảm đau đường uống ngay sau phẫu thuật.
Bệnh nhân được khuyên nên giữ vùng phẫu thuật khô ráo nhất có thể.
Sử dụng hơi nóng tại khu vực này có thể giúp giảm phản ứng viêm.
Bệnh nhân phải mặc quần lót chất liệu 100% cotton trong 8 ngày sau đó
và không được mặc quần ngoài chật.
Mối chỉ phải được cắt sớm nhất có thể, thông thường khoảng 10-15
ngày sau phẫu thuật. Cắt chỉ sớm có thể giúp làm giảm viên và giảm nguy cơ để
lại vết sau cắt chỉ.
Tập luyện và quan hệ tình dục có thể bắt đầu lại sau 4-6 tuần sau phẫu
thuật.
Phòng tránh biến chứng
Duy trì sonde tiểu trong 3 ngày sau phẫu thuật: (lời khuyên của tác giả)
• Mặc dù điều này gây khó chịu cho nhiều bệnh nhân, đây là cách hữu
hiệu nhất để để phòng các vấn đề tiết niệu sau phẫu thuật.
• Hiện tại, tác giả không đưa chúng vào quy trình chăm sóc hậu phẫu vì
thông thường, sonde tiểu sẽ được đưa vào niệu đạo khi bệnh nhân bắt đầu mê
và được lấy ra trước khi cô ấy tỉnh, nhưng bệnh nhân sẽ không được xuất viện
khi chức năng tiết niệu chưa ổn định. Khi ký giấy ra viện, phải chắc chắn bệnh
nhân có thể tự đi tiểu và không gặp vấn đề gì khó khăn.
137
E-bacsy.com
• Giải thích kỹ với họ rằng phẫu thuật này có thể không giải quyết được
tình trạng tiểu không tự chủ của họ, tốt nhất họ nên đi tới chuyên khoa khác để
trị liệu.
Vô cảm
Ở những bệnh nhân gầy, 5ml bupivacaine phong bế thần kinh thẹn có
thể gây yếu chi tạm thời.
Đảm bảo đúng kỹ thuật
Nếu đường cắt đi quá xa lên trên góc niệu đạo, khi bệnh nhân trở lại
sinh hoạt rất có khả năng bị mắc chứng đái khó, bí đái. Nên tốt nhất tùy theo
mức độ tiểu không tự chủ mà quyết định đường cắt đi xa được đến đâu.
Chăm sóc hậu phẫu
• Giữ vùng âm đạo khô thoáng sau phẫu thuật
• Giải thích rằng họ có thể xuất hiện dịch tiết âm đạo sau phẫu thuật;
nếu không lưu ý, bệnh nhân có thể nghĩ mình đã bị nhiễm trùng vết mổ
• Nói với họ rằng mối chỉ ở trong âm đạo đó không cần tháo ra, chúng sẽ
tự tiêu.
• Mặc dù chỉ tự tiêu, nhưng cũng phải mất đến cả tháng để tiêu đi hoàn
toàn. Nên khi quan hệ vẫn có thể có cảm giác chỉ còn ở trong đó, tất nhiên điều
này là bình thường.
Biến chứng
Chảy máu
• Cầm máu cẩn thận để tránh chảy máu sau phẫu thuật
• Luôn luôn nhớ rằng thành âm đạo rất mỏng nên rất dễ chọc thủng gây
chảy máu các tạng trong ổ bụng.
Dò
• Nếu có xảy ra, phải tạo vạt để vá đường rò.
• Chắc chắn rằng bạn không xuyên chỉ qua thành trực tràng (nên thăm
trực tràng sau phẫu thuật).
Liền vết mổ
• Nếu không may có bục chỉ sau mổ, vết mổ cũng có thể tự liền, nhưng
không đạt tính thẩm mỹ dự kiến.
Tổn thương niệu đạo
Có thể xảy ra khi tái tạo niêm mạc thành trước. Để tránh biến chứng này,
luôn kéo ống thông tiểu lên trên cao khi thực hiện khâu nối để tránh khâu vào
niệu đạo.
138
E-bacsy.com
Chương 14
Tạo hình thành sau âm đạo
Chúng ta luôn nghĩ rằng những người phụ nữ muốn làm thủ thuật se
khít âm đạo đều phải là người đã có con rồi, nhưng điều này không hoàn toàn
đúng. Nhớ rằng: âm đạo càng ‘hoạt động’ nhiều thì càng làm tăng khả năng các
thành trở nên yếu hơn, trương lực cơ giảm hơn, và kéo theo nhiều hệ lụy khác.
Đây là lý do khiến 1 số bệnh nhân dù rất trẻ đã đến với chúng tôi và mong muốn
được thực hiện se khít âm đạo, nhằm cải thiện đời sống tình dục của họ.
Đối với những phụ nữ này, phẫu thuật tạo hình thành sau âm đạo là 1
lựa chọn tốt, hiển nhiên kết luận này phải được đưa ra sau khi đã thăm khám
lâm sàng đầy đủ. Tác giả đã từng gặp những bệnh nhân rất trẻ tuổi vì họ nghĩ
điều đó hợp thời, nhưng sau khi thăm khám thấy trương lực cơ thành âm đạo
của họ vẫn còn tốt, nên khuyến nghị không cần phẫu thuật. Đó là 1 ví dụ điển
hình cho chúng ta thấy tầm quan trọng của khám lâm sàng.
Giải phẫu
Âm đạo là cấu trúc hình ống, đi từ cửa âm đạo tới cổ tử cung, có chiều
dài từ 6-12 cm (thành trước luôn dài hơn (khoảng 8-12cm) thành sau). Ở phía
sau, âm đạo được gọi là túi cùng sau, hoặc túi cùng Douglas, là vị trí dương vật
tác động vào mỗi khi quan hệ.
Thành sau âm đạo tiếp giáp với thành trước của trực tràng. Tồn tại 1 cấu
trúc mô học nằm giữa âm đạo và thành trực tràng được gọi là vách âm đạo-trực
tràng.
Đánh giá: Tạo hình thành sau âm đạo
Thông tin quan trọng
Nếu bệnh nhân không có triệu chứng của tiểu không tự chủ, và mong
muốn thực hiện se khít âm đạo, đây sẽ là 1 thủ thuật phù hợp để lựa chọn.
Nếu 1 bệnh nhân đến gặp Bs với mong muốn thực hiện thủ thuật se khít
âm đạo, hãy luôn chủ ý hỏi xem có tiểu không tự chủ hay không. Nếu câu trả lời
là khoogn và khi khám thấy trương lực thành sau âm đạo giảm, cô ấy sẽ được
chọn để thực hiện phương pháp này.
Tiếp cận vấn đề:
Những gì bệnh nhân cảm thấy khó chịu:
• “Âm đạo của tôi có vẻ quá rộng”
• “Dường như có thể nhìn thấy vào bên trong âm đạo bằng mắt thường
vậy!”
• “Niêm mạc âm đạo của tôi dường như ngày một mỏng hơn”
• “Âm đạo của tôi thường xuyên bị khô”
• “Tôi đã thực hiện giảm môi âm đạo nhưng thật không may là đã cắt bỏ
quá mức, giờ thì tôi thậm chí có thể nhìn thấy bên trong”
139
E-bacsy.com
• “Tôi đã thực hiện giảm môi âm đạo nhưng thật không may và giờ âm
đạo dường như khô hơn trước rất nhiều”
• “Nước tiểu thường ri ra mỗi lần tôi nhảy hoặc ho. Tôi ghét điều đó!”
• “Sau khi có con, hoạt động tình dục của tôi dường như không còn được
cảm giác như trước nữa”
• “Tôi thường thích đến phòng gym, nhưng chỗ đó thường ướt đẫm mỗi
lần tôi cố gắng nâng tạ”
• “Mỗi khi tôi tập zumba hoặc aerobics, chỗ đó thường trở nên ướt đẫm,
hiện rõ trên quần tôi mặc, liệu Bs có thể giải quyết giúp tôi được không?”
• “Tôi ước rằng có thể trải nghiệm những cảm giác như trước kia”
• “Sex không còn hứng thú đối với tôi nữa. Và tôi có thể làm gì khi đời
sống tình dục không còn ý nghĩa nữa?”
• “Bs có thể khám và cho tôi biết xem liệu tôi có thể thực hiện liệu trình
se khít âm đạo hay không?”
• “Tất cả những gì tôi muốn là tăng khoái cảm chuyện đó”
• “Tôi nghĩ đã đến lúc mình phải có một cuộc ‘đại tu’ nhan sắc rồi!”
• “Tôi muốn tạo bất ngờ cho bạn đời của mình!”
Những phàn nàn liên quan đến người bạn đời/tình:
• “Tôi biết tôi cần phải se khít vùng dưới đó, nhưng tôi thực sự không
muốn phải trải qua 1 cuộc phẫu thuật”
• “Tôi không muốn bị gây mê đâu!”
• “Tôi không thích cảm giác ngứa ngáy ở âm đạo đó 1 chút nào cả”
• “Tôi muốn thử xem liệu các pp không phẫu thuật có hiệu quả với tôi
không trước khi quyết định phẫu thuật”
• “Tôi đã hết cách khi muốn thoái thác chuyện này, nhưng tôi thực sự
không còn muốn quan hệ với chồng tôi nữa, mặc dù vẫn rất yêu anh ấy!”
• “Tôi sợ rằng chồng mình sẽ đi tìm người phụ nữ khác, nhưng chỉ vì
không có cảm giác khi quan hệ, tôi thực sự không còn muốn quan hệ với anh ấy
nữa”
• “Tôi nghĩ chồng không còn mê tôi như trước nữa”
• “Cuộc hôn nhân của chúng tôi không được hạnh phúc, nên tôi hi vọng
sex có thể làm mọi thứ khá hơn!”
• “Tôi không còn cảm giác như trước khi có con nữa. Sex là thứ quan
trọng trong đời sống của cả 2 vợ chồng, nhưng giờ thì chúng tôi chẳng còn thích
thú gì!”
• “Chúng tôi đã đề cập tới chuyện này nhiều lần và sẵn lòng tìm cách
để nâng cao chất lượng đời sống tình dục, nên các liệu pháp này có thể giúp gì
chăng?”
• “Chồng tôi nói rằng anh ấy cũng không còn nhiều khoái lạc như trước
khi chúng tôi có con nữa, nên tôi muốn thay đổi điều đó!”
• “Tôi biết rằng âm đạo của mình không còn được khít như trước nữa,
140
E-bacsy.com
và chồng tôi cũng vậy, khi anh ấy muốn tôi co thắt nhiều hơn nữa trong mỗi lần
quan hệ”
• “Chồng tôi khuyên tôi nên đi phẫu thuật, và anh ấy cũng chính là người
hẹn bác sĩ cho tôi”
• “Chồng tôi nói rằng nếu se khít được âm đạo sau khi sinh thì tốt quá”
• “Đó là 1 vấn đề lớn. Bs có thể chữa cho vợ tôi được không?”
Đánh giá triệu chứng:
Thông tin quan trọng
Khi bệnh nhân chủ yếu mong muốn tăng cường thỏa mãn tình dục mà
không gặp phải vấn đề nào khác thì nên lựa chọn tạo hình thành sau.
Nếu hỏi bệnh cho thấy bệnh nhân có tiểu không tự chủ + muốn tăng
cường thỏa mãn tình dục thì nên chuyển qua pp tạo hình thành trước.
Bước 1
Hỏi lại xem điều gì đã khiến họ khó chịu, và nếu có thể thì hãy để cho họ
chỉ trực tiếp vào khu vực đó.
Bước 2
Để cô ấy rặn và đánh giá vùng âm hộ - âm đạo, nếu thấy thành sau âm
đạo có tình trạng sa xuống, hãy ghi lại vào hồ sơ bệnh án.
Bước 3
Khám:
Bên trong âm đạo:
• Các mô sẹo trước đó (nếu có)
• Trương lực cơ ở thành âm đạo.
Ưu nhược điểm của kỹ thuật
Thông tin quan trọng
Hiếm khi thực hiện tạo hình thành sau đơn thuần, chúng thường được
kết hợp với thủ thuật tạo hình tầng sinh môn
Ưu điểm
• Lý tưởng khi bệnh nhân chỉ có giảm trương lực cơ thành sau
• Có thể kết hợp cùng giảm môi âm đạo để cải thiện tổng thể
• Không giúp điều trị tiểu không tự chủ
• Đưa môi bé quy tụ về đường giữa
• Dễ thực hiện
• Tăng cường thỏa mãn tình dục nữ giới.
Nhược điểm
• Là chưa đủ để cải thiện đời sống tình dục của phái nữ 1 cách toàn diện
• Nguy cơ cao gặp biến chứng
• Có nguy cơ bị dò âm đạo-trực tràng
• Gây khó chịu khi quan hệ nếu không thực hiện đúng kỹ thuật.
141
E-bacsy.com
Xét nghiệm tiền phẫu
• Xét nghiệm máu
– Xét nghiệm máu
– PT và aPTT
– Creatinine
– Xét nghiệm khác, tùy theo bệnh lý kết hợp
• Sinh hóa nước tiểu
• Vi sinh đường niệu
• Phết tế bào âm đạo
• Soi tế bào cổ tử cung
• Kế hoạch phẫu thuật
Thông tin quan trọng
Thông thường, tạo hình thành sau và tạo hình tầng sinh môn được thực
hiện củng nhau để cải thiện ‘ngoại hình’ vùng kín.
Tư thế bệnh nhân
• Bệnh nhân nằm ở tư thế tán sỏi để thuận lợi cho phẫu thuật viên trong
quá trình phẫu thuật.
Vô cảm
Thông tin quan trọng
Có thể gây mê toàn thân đơn thuần, nhưng kết hợp phong bế thần kinh
thẹn giúp giảm đau sau mổ.
• Phong bế thần kinh thẹn (giảm đau sau mổ)
– Sử dụng kit phong bế thần kinh thẹn.
– Nếu không có kit, có thể sử dụng catheter Spinocath để tiêm tê dễ hơn.
Có thể gây mê toàn thân
Dụng cụ phẫu thuật
Nếu có dụng cụ chuyên dụng dùng để banh môi bé thì nên dùng chúng
trong kỹ thuật này, mặc dù không bắt buộc.
Dụng cụ cắt
Thông tin quan trọng
• Tác giả khuyên nên sử dụng tia laser, chúng thuận tiện khi thực hiện
các thao tác cắt (có thể sử dụng thêm kéo để hỗ trợ trong quá trình cắt, chúng
k bị trao đổi nhiệt với nhiệt lượng từ laser); ngoài ra laser còn ít gây chảy máu
hơn các phương tiện khác.
• Dao tay hoặc dao điện
• Kéo
• Sóng cao tần
• Laser
Sử dụng dao điện hoặc sóng cao tần khá khó, vì chúng có thể truyền nhiệt khi
tiếp xúc với các dụng cụ kim loại. Nhớ cẩn thận để tránh gây bỏng mô do nhiệt.
142
E-bacsy.com
Mặc dù dùng dao tay hoặc kéo thì dễ dàng hơn nhưng bù lại lại tăng
nguy cơ chảy máu
Chỉ khâu
Tác giả thường dùng chỉ Vicryl 0 để khâu các lớp trong, chỉ Vicryl 2-0 để
khâu lớp niêm mạc. Nhưng hiện nay có thể dùng chỉ Vicryl 2-0 cho cả lớp trong
và lớp ngoài khi thực hiện tạo hình âm đạo.
Cỏ thể sử dụng các loại chỉ tiêu khác.
Mô tả kỹ thuật
Lên kế hoạch tái tạo nếp gấp niêm mạc thành sau
Bạn đã lên kế hoạch để lựa ra những bệnh nhân nào phù hợp cho phẫu
thuật tạo hình thành sau rồi. Vậy giờ cần phải tính toán xem khu vực nào cần
tái tạo các nếp gấp (thông thường do quá trình mang thai mà các nếp gấp này
giãn dần ra, làm âm đạo rộng hơn đồng thời sức co bóp cũng yếu hơn).Vậy việc
tái tạo nếp niêm mạc sẽ phụ thuộc vào vị trí có trương lực cơ yếu (phát hiện khi
Bs thăm khám).
Ảnh. 14.1 Đường cắt niêm
mạc thành sau
Vô cảm
Thông tin quan trọng
Khi thực hiện tạo hình âm đạo, nên gây mê toàn thân thay vì chỉ gây tê
cục bộ.
• Gây mê toàn thân
• Gây mê toàn thân + phong bế thần kinh thẹn
143
E-bacsy.com
Không khuyến khích gây tê cục bộ đơn thuần khi thực hiện tạo hình âm
đạo.
Có thể dùng gây mê toàn thân, nhưng việc kết hợp với phong bế thần
kinh thẹn giúp giảm đau sau mổ.
Phong bế thần kinh thẹn
Thông tin quan trọng
Hãy chú ý đối với những bệnh nhân gầy, 5ml bupivacaine là bình
thường nhưng với họ có thể gây yếu chi tạm thời.
Tối ưu là sử dụng bộ kit phong bế thần kinh thẹn, nếu không có có thể
sử dụng catheter Spinocath để tiêm tê.
• Dụng cụ bảo vệ kim của bộ kit được đưa vào bên trong âm đạo,
hướng về phía thành sau bên, nơi có thể sờ thấy gai ngồi.
• Thuốc tê: 10 ml bupivacaine nguyên chất + epinephrine (5ml mỗi
bên)
• Luôn luôn hút trước khi tiêm, phải nhớ rằng động mạch thẹn chạy rất
gần thần kinh thẹn.
Tiêm tê
Chuẩn bị thuốc tê: 1 lọ adrenaline + 500 ml NaCl 0.9%, lấy 1 lượng vừa
đủ.
Đưa tay không thuận nắm lấy cổ tử cung và kéo chúng lên (Hình 14.2)
Ảnh. 14.2 Kéo cổ tử cung
lên cao để việc gây tê được
thuận tiện hơn
Tiêm tê bề mặt thành sau âm đạo bằng bơm 10ml (chú ý thành âm đạo
rất mỏng và ngay sau chúng là thành trực tràng)
Lượng thuốc tê phụ thuộc vào từng bệnh nhân cụ thể, nhưng chú ý khi
tiêm tê thấy vùng niêm mạc chuyển từ màu đỏ sang trắng là vừa đủ.
144
E-bacsy.com
Việc gây tê vừa giúp giảm chảy máu, vừa hỗ trợ quá trình thủy tách (hy
drodissection).
Tách lớp niêm mạc thành âm đạo
Tay không thuận nắm lấy cổ tử cung và kéo nó lên trên.
Bắt đầu bóc tách bằng 1 đường rạch ngang, nhỏ ở phía dưới cổ tử cung,
gần lỗ âm đạo.
Kẹp kìm Allis ở mỗi bên vết rạch và kéo chúng ra hẳn phía ngoài.
Đặt 1 kìm Allis khác ở phía trên, xa vị trí rạch và cặp vào mô, kéo lên
phía trên (tạo thành hình ảnh 1 chiếc lều (tent-like)
Đưa 1 cái kéo Metzenbaum dài qua vết rạch, và đưa kéo tách niêm mạc
với các lớp phía dưới (vừa đẩy vửa mở kéo để tách). Việc bóc tách này có thể
không cần đến kéo nếu trong giai đoạn gây tê, chúng ta thực hiện kỹ thuật thủy
tách tốt (dùng chính thuốc tê để tách lớp niêm mạc). Sau đó, sử dụng kéo để cắt
lớp niêm mạc theo chiều dọc (thẳng với đường giữa).
Nếu dùng laser để cắt niêm mạc theo chiều dọc, bạn có thể để kéo ở phía
trong để luôn giữ lớp niêm mạc được tách bạch với lớp dưới, như vậy sẽ giúp
việc dùng laser thuận tiện hơn, hạn chế tổn thương các lớp dưới niêm mạc.
Nếu dùng dao điện để cắt niêm mạc theo chiều dọc, bạn có thể mở kéo ở phía
trong để luôn giữ lớp niêm mạc được tách ra với các lớp dưới. Sau khi hoàn
thành có thể bỏ kéo ra.
Đặt 2 kìm Allis mới ở điểm kết thúc đường cắt/đường rạch mà không bỏ
2 kìm cũ ra, tiếp tục kéo thành âm đạo ra ngoài, xuống dưới.
Tháo kìm Allis ở đường giữa ra và cặp lên trên vùng thành âm đạo, tiếp
tục kéo lên trên để hình thành một ‘cái lều’ mới.
Đưa 1 cái kéo Metzenbaum dài qua vết rạch, và đưa kéo tách niêm mạc
với các lớp phía dưới (vừa đẩy vửa mở kéo để tách). Việc bóc tách này có thể
không cần đến kéo nếu trong giai đoạn gây tê, chúng ta thực hiện kỹ thuật thủy
tách tốt (dùng chính thuốc tê để tách lớp niêm mạc). Sau đó, sử dụng kéo để cắt
lớp niêm mạc theo chiều dọc (thẳng với đường giữa).
Giờ tiếp tục dùng các dụng cụ cắt để cắt/rạch lớp niêm mạc theo chiều
dọc cho tới vị trí của cái kìm Allis phía trên.
Tiếp tục đưa 2 kìm Allis mới vào 2 bên đường rạch, không tháo cái cũ,
tiếp tục kéo thành niêm mạc âm đạo ra và cặp kìm Allis ở phía trên.
Đưa 1 cái kéo Metzenbaum dài qua vết rạch, và đưa kéo tách niêm mạc
với các lớp phía dưới (vừa đẩy vửa mở kéo để tách). Việc bóc tách này có thể
không cần đến kéo nếu trong giai đoạn gây tê, chúng ta thực hiện kỹ thuật thủy
tách tốt (dùng chính thuốc tê để tách lớp niêm mạc). Sau đó, sử dụng kéo để cắt
lớp niêm mạc theo chiều dọc (thẳng với đường giữa).
Tiếp tục dùng các dụng cụ cắt, cắt lớp niêm mạc theo đường giữa cho tới
khi gặp lớp niêm mạc gồ ghề hơn, nhiều nếp nhăn hơn, gấp nếp nhiều hơn thì
dừng lại.
145
E-bacsy.com
Nếu bệnh nhân có triệu chứng tiểu không tự chủ khi căng thẳng, bạn
nên tiếp tục cắt cho tới vị trí góc niệu đạo (tiếp giáp giữa lỗ niệu đạo và thành
trên âm đạo). Bạn có thể kiểm tra vị trí đó bằng cách kéo thông tiểu của bệnh
nhân lên, đồng thời sờ thành trước âm đạo, khi thấy 1 vùng niêm mạc nhiều
nếp nhăn, gồ ghề hơn thì chính là góc niệu đạo.
Bóc tách thành bên âm đạo
Tiếp tục dùng dụng cụ cắt để bóc tách các thành bên âm đạo từ vị trí các
kẹp Allis đã giữ lại ở bước trước đó.
Nên dùng 1 tay cầm dao bóc tách, ngón trỏ tay còn lại quấn 1 miếng gạc,
vừa để cầm máu, vừa để cảm nhận vùng tổ chức lỏng lẻo (chính là vị trí đưa dao
vào để rạch).
Chú ý trong khi bóc tách, người phụ mổ phải đứng bên đối diện PTV
chính, cẩm 2 kìm Allis kéo về bên họ đứng để người mổ luôn nhìn thấy vị trí
chính xác cần bóc, đưa dao vào không gây tổn thương niêm mạc.
Vậy bóc tách thành bên bao nhiêu là đủ?
Thực hiện bóc tách vùng bên cho tới khi vùng bóc tách bao phủ được
vùng trương lực cơ yếu ở lớp cơ thành âm đạo.
Cầm máu thật tốt.
Tạo nếp gấp niêm mạc
Tiếp tục đẩy cổ tử cung lên trên. Bắt đầu gấp nếp niêm mạc bằng chỉ Vic
ryl 2-0. Dùng mối khâu vắt có khóa chạy dọc từ phía trong ra phía ngoài thành
âm đạo, nối ranh giới 2 bên vùng bóc tách với nhau (nhằm thu hẹp âm đạo lại).
Nhớ rằng trực tràng nằm ở đường giữa và chúng chỉ cách vài mm với
vùng bạn phẫu thuật, nên chỉ được móc mối khâu ở 2 bên vùng tách, không
được xâu kim vào đường giữa để tránh tổn thương trực tràng.
Có thể khâu thêm 1 lớp trên bằng các mối khâu đơn với chỉ Vicryl 2-0.
Trong khi khâu nối có thể trực tiếp kiểm tra các mũi khâu có phạm vào
trực tràng hay không bằng pp thăm trực tràng (bằng ngón cái)
Đường rạch
Đường bóc tách ở phía bên được thực hiện song song 2 bên, cân đối
nhau (Hình 14.3)
Đường khâu
Khâu niêm mạc âm đạo bằng mối khâu rời hoặc khâu vắt có khóa.
Chăm sóc hậu phẫu
Chỉ sử dụng kháng sinh dự phòng.
Sử dụng thêm thuốc giảm đau đường uống ngay sau phẫu thuật.
Bệnh nhân được khuyên nên giữ vùng phẫu thuật khô ráo nhất có thể.
Sử dụng hơi nóng tại khu vực này có thể giúp giảm phản ứng viêm.
Bệnh nhân phải mặc quần lót chất liệu 100% cotton trong 8 ngày sau đó
và không được mặc quần ngoài chật.
146
E-bacsy.com
Ảnh. 14.3 Cắt bỏ vùng mô thừa
Mối chỉ phải được cắt sớm nhất có thể, thông thường khoảng 10-15
ngày sau phẫu thuật. Cắt chỉ sớm có thể giúp làm giảm viên và giảm nguy cơ để
lại vết sau cắt chỉ.
Tập luyện và quan hệ tình dục có thể bắt đầu lại sau 4-6 tuần sau phẫu
thuật.
Phòng tránh biến chứng
Vô cảm
Ở bệnh nhân gầy, dùng 5ml bupivacaine để phong bế thần kinh thẹn có
thể gây ra tình trạng yếu chi tạm thời.
Chăm sóc hậu phẫu
• Giữ vùng âm đạo khô thoáng sau phẫu thuật
• Giải thích rằng họ có thể xuất hiện dịch tiết âm đạo sau phẫu thuật;
nếu không lưu ý, bệnh nhân có thể nghĩ mình đã bị nhiễm trùng vết mổ
• Nói với họ rằng mối chỉ ở trong âm đạo đó không cần tháo ra, chúng sẽ
tự tiêu.
• Mặc dù chỉ tự tiêu, nhưng cũng phải mất đến cả tháng để tiêu đi hoàn
toàn. Nên khi quan hệ vẫn có thể có cảm giác chỉ còn ở trong đó, tất nhiên điều
này là bình thường.
Biến chứng
Chảy máu
• Cầm máu cẩn thận để tránh chảy máu sau phẫu thuật
• Luôn luôn nhớ rằng thành âm đạo rất mỏng nên rất dễ chọc thủng gây
chảy máu các tạng trong ổ bụng.
147
E-bacsy.com
Dò
• Nếu có xảy ra, phải tạo vạt để vá đường rò.
• Chắc chắn rằng bạn không xuyên chỉ qua thành trực tràng (nên thăm
trực tràng sau phẫu thuật).
Liền vết mổ
• Nếu không may có bục chỉ sau mổ, vết mổ cũng có thể tự liền, nhưng
không đạt tính thẩm mỹ dự kiến.
148
E-bacsy.com
Chương 15
Kết hợp tạo hình thành trước, thành sau âm đạo
và tầng sinh môn
Kết hợp se khít âm đạo với tăng trương lực cơ đáy chậu.
Nhiều phụ nữ, đặc biệt sau khi có con, nói rằng họ không muốn quan hệ
tình dục nữa vì không thấy không đạt được khoái cảm như trước nữa. Nhưng
hiện tại, chúng ta đã có giải pháp cho những vấn đề như thế này! Vì những
người phụ này xứng đáng được tận hưởng cuộc sống sau những đau đớn họ
phải chịu đựng khi sinh con, chúng tôi đã khuyên họ thực hiện liệu pháp kết
hợp tạo hình thành âm đạo với tạo hình tầng sinh môn.
Mặc dù thuật ngữ se khít âm đạo bằng phẫu thuật được dùng cho tất cả
các phương pháp giúp cải thiện thỏa mãn tình dục cho cả nam và nữ, nhưng rõ
ràng đây chỉ là 1 thuật ngữ chung chung và chúng không nói lên điều gì cụ thể
cả. Chúng ta vẫn biết rằng để đạt được thỏa mãn tình dục, giữa nam và nữ có
đôi chút khác biệt. Se khít âm đạo vốn dĩ có thể giúp nam giới dễ đạt cực khoái,
nhưng đổi lại, nữ giới sẽ bị đau khi quan hệ. Nên cách tối ưu là làm sao để phụ
nữ có thể co bóp các khối cơ vùng tầng sinh môn hiệu quả hơn, điều này giúp
nâng cao chất lượng đời sống tình dục cho cả nam lẫn nữ. Từ mong muốn đó,
mục đích của phẫu thuật là nâng cao tính ‘đàn hồi’ của thành âm đạo, bao gồm
tăng trương lực cơ và se khít âm đạo.
Giải phẫu
Âm đạo là cấu trúc hình ống, đi từ cửa âm đạo tới cổ tử cung, có chiều
dài từ 6-12 cm (Ở những bệnh nhân cắt bỏ tử cung, âm đạo có thể ngắn hơn).
Thành âm đạo dày khoảng 2-4 mm, tuy mỏng nhưng cấu tạo mô học
tương đối đầy đủ: niêm mạc, hạ niêm (tổ chức liên kết lỏng lẻo), lớp cân, lớp
cơ trơn, và lớp thanh mạc. Ở phía trước, lớp cân được gọi là cân mạc mu-cổ tử
cung; còn ở phía sau, lớp cân được gọi là cân trực tràng-âm đạo.
Khi quan sát từ ngoài vào trong âm đạo, sẽ thấy đầu tiên là màng trinh
(ở phụ nữ chưa quan hệ) hoặc dấu tích của màng trinh (ở phụ nữ đã quan hệ).
Tiếp tới âm đạo chạy dọc lên trên ra sau tiếp xúc với cổ tử cung. Các dây chẳng
và bó cơ có nhiệm vụ giữ âm đạo luôn thẳng trục (từ trên xuống dưới, từ sau ra
trước).
Lớp thanh mạc ở ngoài hình thành nên 1 cấu trúc dạng lưới ôm trọn âm
đạo và gắn với các cấu trúc khác ở 2 bên để định hình hình dạng ống của âm
đạo.
149
E-bacsy.com
Đánh giá: Kết hợp tạo hình đáy chậu với thành trước và sau
âm đạo
Thông tin quan trọng
Biết cách lắng nghe và hỏi bệnh đã CÓ THỂ giúp Bs chẩn đoán mà chưa
cần tới thăm khám lâm sàng!
Hãy tìm ra lý do khiến bệnh nhân muốn làm thủ thuật se khít âm đạo.
Lắng nghe một cách chăm chú, hỏi bệnh và khám lâm sàng chi tiết sẽ giúp đưa
ra chẩn đoán một cách chính xác:
Cô thấy chất lượng đời sống tình dục của mình dạo gần đây có giảm sút
không?
• Thực hiện: Tạo hình âm đạo (se khít âm đạo)
Có phải cô thấy chồng/bạn trai mình không hài lỏng khi làm chuyện đó
với cô?
• Thực hiện: Tạo hình tầng sinh môn/chỉnh hình cơ đáy chậu
Có phải cả 2 đều đang không hài lòng khi làm chuyện ấy?
• Thực hiện cả 2 thủ thuật trên
Cô có bị tiểu không tự chủ mỗi khi căng thẳng?
• Thực hiện: Tạo hình âm đạo thành trước
Tiếp cận vấn đề
Những gì bệnh nhân cảm thấy khó chịu:
• “Âm đạo của tôi có vẻ quá rộng”
• “Dường như có thể nhìn thấy vào bên trong âm đạo bằng mắt thường
vậy!”
• “Niêm mạc âm đạo của tôi dường như ngày một mỏng hơn”
• “Âm đạo của tôi thường xuyên bị khô”
• “Tôi đã thực hiện giảm môi âm đạo nhưng thật không may là đã cắt bỏ
quá mức, giờ thì tôi thậm chí có thể nhìn thấy bên trong”
• “Tôi đã thực hiện giảm môi âm đạo nhưng thật không may và giờ âm
đạo dường như khô hơn trước rất nhiều”
• “Nước tiểu thường ri ra mỗi lần tôi nhảy hoặc ho. Tôi ghét điều đó!”
• “Sau khi có con, hoạt động tình dục của tôi dường như không còn được
cảm giác như trước nữa”
• “Tôi thường thích đến phòng gym, nhưng chỗ đó thường ướt đẫm mỗi
lần tôi cố gắng nâng tạ”
• “Mỗi khi tôi tập zumba hoặc aerobics, chỗ đó thường trở nên ướt đẫm,
hiện rõ trên quần tôi mặc, liệu Bs có thể giải quyết giúp tôi được không?”
• “Tôi ước rằng có thể trải nghiệm những cảm giác như trước kia”
• “Sex không còn hứng thú đối với tôi nữa. Và tôi có thể làm gì khi đời
sống tình dục không còn ý nghĩa nữa?”
150
E-bacsy.com
• “Bs có thể khám và cho tôi biết xem liệu tôi có thể thực hiện liệu trình
se khít âm đạo hay không?”
• “Tất cả những gì tôi muốn là tăng khoái cảm chuyện đó”
• “Tôi nghĩ đã đến lúc mình phải có một cuộc ‘đại tu’ nhan sắc rồi!”
• “Tôi muốn tạo bất ngờ cho bạn đời của mình!”
Những phàn nàn liên quan đến người bạn đời/tình:
• “Tôi biết tôi cần phải se khít vùng dưới đó, nhưng tôi thực sự không
muốn phải trải qua 1 cuộc phẫu thuật”
• “Tôi không muốn bị gây mê đâu!”
• “Tôi không thích cảm giác ngứa ngáy ở âm đạo đó 1 chút nào cả”
• “Tôi muốn thử xem liệu các pp không phẫu thuật có hiệu quả với tôi
không trước khi quyết định phẫu thuật”
• “Tôi đã hết cách khi muốn thoái thác chuyện này, nhưng tôi thực sự
không còn muốn quan hệ với chồng tôi nữa, mặc dù vẫn rất yêu anh ấy!”
• “Tôi sợ rằng chồng mình sẽ đi tìm người phụ nữ khác, nhưng chỉ vì
không có cảm giác khi quan hệ, tôi thực sự không còn muốn quan hệ với anh ấy
nữa”
• “Tôi nghĩ chồng không còn mê tôi như trước nữa”
• “Cuộc hôn nhân của chúng tôi không được hạnh phúc, nên tôi hi vọng
sex có thể làm mọi thứ khá hơn!”
• “Tôi không còn cảm giác như trước khi có con nữa. Sex là thứ quan
trọng trong đời sống của cả 2 vợ chồng, nhưng giờ thì chúng tôi chẳng còn thích
thú gì!”
• “Chúng tôi đã đề cập tới chuyện này nhiều lần và sẵn lòng tìm cách
để nâng cao chất lượng đời sống tình dục, nên các liệu pháp này có thể giúp gì
chăng?”
• “Chồng tôi nói rằng anh ấy cũng không còn nhiều khoái lạc như trước
khi chúng tôi có con nữa, nên tôi muốn thay đổi điều đó!”
• “Tôi biết rằng âm đạo của mình không còn được khít như trước nữa,
và chồng tôi cũng vậy, khi anh ấy muốn tôi co thắt nhiều hơn nữa trong mỗi lần
quan hệ”
• “Chồng tôi khuyên tôi nên đi phẫu thuật, và anh ấy cũng chính là người
hẹn bác sĩ cho tôi”
• “Chồng tôi nói rằng nếu se khít được âm đạo sau khi sinh thì tốt quá!
Anh ấy có vẻ không hài lòng lắm thì phải.”
• “Đó là 1 vấn đề lớn. Bs có thể chữa cho vợ tôi được không?”