Atlas of Asian Rhinoplasty
Tập 2
(Trang không có chữ)
Mục lục
Chương 9:Tạo hình đầu mũi:
5
Kỹ thuật khâu đầu mũi
13
Kỹ thuật khâu 2 vòm sụn
14
Khâu giữa 2 trụ mũi (Khâu 2 trụ trong)
17
Hạn chế và chỉ định
20
Khâu từng vòm mũi
20
Khâu vách ngăn-trụ trong (Khâu trụ mũi-Vách ngăn)
28
Khâu xoay đầu mũi
34
Phẫu thuật kéo dài hai bên
35
Kỹ thuật khâu kiểm soát độ lồi
45
Kỹ thuật khâu chống xoay (Kỹ thuật khâu xoay về hướng đuôi của đầu mũi), Kỹ
thuật khâu kéo dài đầu mũi)
48
Khâu trên đỉnh mũi
50
Lấy trụ ngoài ( Chuyển 2 trụ ngoài vào trong)
53
Khâu 2 chân trụ trong
58
Ghép sụn trên đầu mũi
59
Ghép độn đầu mũi
59
Ghép chèn
65
Ghép thanh chống Trụ mũi
68
Mảnh ghép bắt cầu
91
Chỉ định của mảnh ghép bắt cầu
93
Mảnh ghép mở rộng vách ngăn
93
Ghép chống xoay
114
Ghép bờ cánh mũi (Ghép tạo dáng cánh mũi)
134
Ghép độn trên trụ ngoài (Ghép bên trên trụ ngoài)
141
Ghép chống trụ ngoài
143
Ghép Cánh mũi chịu lực
146
Mảnh ghép cánh mũi bắt cầu
148
Ghép liên vòm
151
Ghép dưới vòm
152
Ghép độn thêm góc mũi
153
Kỹ thuật xoay đầu mũi
154
Xoay đầu mũi về hướng đuôi
159
Chỉnh sửa sụn cánh mũi lớn không đối xứng
159
Chiều cao của trụ trong không đều
159
Lệch hoặc xoắn trụ trong
162
Trụ ngoài không đối xứng
163
Tạo hình đầu mũi ở người châu Á với da và mô mềm dày
165
Tổng quan
165
Bệnh học da mũi dày
167
Điều trị da trước và sau phẫu thuật
167
Nguyên lý phẫu thuật
168
Phẫu thuật tạo hình đầu mũi với da mũi mỏng
174
Bóc tách SSTE mỏng
175
Gia cố của SSTE mỏng
175
Nguyên tắc tạo hình đầu mũi cho da mũi mỏng
175
Chương 10: Tạo độ nhô đầu mũi tối ưu
ở mũi người Châu Á
177
Vị trí đầu mũi lý tưởng ở người châu Á
179
Các yếu tố quyết định chiều cao đầu mũi ở người châu Á
182
Các yếu tố quyết định chính
182
Giải phẫu bẩm sinh của sụn cánh mũi lớn
182
Da / mô mềm ở đầu mũi dày
183
Sụn đuôi vách ngăn
184
Các yếu tố ít quyết định
184
Dây chằng liên vòm (Dây chằng treo)
184
Tổ chức liên kết nền vách ngăn
184
Kỹ thuật phẫu thuật tạo độ nhô đầu mũi ở bệnh nhân châu Á
185
Ghép độn/ ghép chèn ở đầu mũi
187
Kỹ thuật phẫu thuật
187
Kích thước của mảnh ghép
189
Vị trí của mảnh ghép
189
Lưu ý trong tạo độ nhô đầu mũi cho Mũi người châu Á
190
Khâu liên vòm
190
Gia cố thêm trụ trong
191
Cân nhắc thẩm mỹ của Tỷ lệ thùy dưới đỉnh mũi
192
Trung gian hóa trụ ngoài ( Lấy bớt trụ ngoài làm trụ trong)
192
Làm thẳng trụ trong bị cong
193
Ghép thanh chống trụ mũi
194
Khâu chân trụ mũi
197
Hữu ích của thanh chống trụ mũi
197
Treo trực tiếp toàn bộ sụn cánh mũi lớn
198
Khâu trụ trong-vách ngăn
198
Mảnh ghép mở rộng vách ngăn
198
Ghép thanh chống trụ mũi loại cố định
200
Tongue-in-Groove Technique ( Kỹ thuật cố định trụ trong vào đuôi vách ngăn)
202
Kỹ thuật tính toán tạo độ nhô đầu mũi ở người châu Á
203
Ghép tiền hàm như một kỹ thuật hỗ trợ thêm
210
Ổn định lâu dài của độ nhô đầu mũi
211
Vấn đề về da dày
212
Xử lí thùy trên đỉnh và thùy dưới đỉnh mũi
213
Các yếu tố liên quan đến đầu mũi rủ xuống theo thời gian dài
215
Trụ mũi ngắn và tụt vào
215
Trụ mũi sa xuống
219
Da dày và săn chắc phủ qua đầu mũi
220
Cơ DSN khỏe
220
Thao tác phẫu thuật để làm giảm độ nhô đầu mũi
221
Chương 11: Thu gọn đầu mũi:
Chỉnh sửa đầu mũi hình củ hành và mũi dài
222
Đầu mũi hình củ hành
222
Hình dạng lý tưởng của Đầu mũi
Phân loại Đầu mũi hình củ hành
229
Một số kỹ thuật để giảm kích thước đầu mũi
233
Minh họa và Hài hòa
233
Lấy bớt và mở rộng mô mềm
234
Xử lí sụn cánh mũi lớn
235
Kỹ thuật mổ theo các loại Đầu mũi hình củ hành
246
Loại I: Sụn chiếm phần lớn
246
Loại II: Mô mềm chiếm phần lớn
249
Loại III: Hỗn hợp
255
Kỹ thuật cuộn bờ đầu của trụ ngoài.
256
Kỹ thuật mổ Đầu mũi hình hộp
259
Mũi dài
261
Loại I: Sửa mũi dài với đầu mũi rủ xuống
263
Cắt bỏ một phần bờ đầu của trụ ngoài (Cắt tỉa phần đầu)
265
Thu ngắn phần đuôi sụn vách ngăn
266
Thu ngắn trụ ngoài
267
Thu ngắn vách ngăn màng
269
Kéo dài trụ trong
271
Kỹ thuật bổ sung
271
Cách kết hợp các kỹ thuật đã mô tả ở trên
276
Điều trị cười hở lợi
279
Tiêm Botox ở vùng mũi
282
Loại II: Chỉnh sửa mũi dài với chiều cao đầu bình thường
287
Loại III: Chỉnh sửa mũi dài với Đầu mũi dài quá mức
288
Cắt tỉa da trụ mũi
291
Thu gọn nền cánh mũi
292
Mũi dài với co ngắn Cánh mũi
292
Chương 12: Chỉnh sửa mũi ngắn
294
Định nghĩa mũi ngắn
295
Mũi ngắn có lỗ mũi không trống (nhìn thấy bên trong) / co ngắn cánh mũi
297
Độn sống mũi hay gốc mũi
297
Ghép chèn
299
Mũi ngắn với đầu mũi hếch và lỗ mũi trống
301
Giải phóng sụn cánh lớn
302
Giải phóng da và tổ chức bên trên
305
Cố định lại vị trí mới của sụn cánh lớn
306
Sửa mũi ngắn kết hợp với Cánh mũi co ngắn
324
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
5
E-bacsy.com
book
9
Tạo hình đầu mũi:
Kĩ thuật khâu và ghép sụn
Trên phạm vi rộng của chuyên ngành trong phẫu thuật tạo hình mũi, tạo hình
đầu mũi là một lĩnh vực trong đó rất nhiều kỹ thuật đã phát triển thành công nhằm
cải thiện kết quả tổng thể từ phẫu thuật tạo hình mũi. Tạo hình đầu mũi là đòi hỏi
kỹ thuật nhưng là một thành thạo cần thiết cho bất kỳ chuyên gia tạo hình mũi. Kiến
thức, năng lực kỹ thuật và kinh nghiệm của bác sĩ phẫu thuật đều góp phần vào mức
độ mà người ta có thể áp dụng kỹ thuật phù hợp cho từng biến thể trong khung
cảnh giải phẫu và lâm sàng, và có thể dự đoán được kết quả lâu dài trong khi tránh
các biến chứng không mong muốn. Như vậy, kết quả phẫu thuật sau khi phẫu thuật
tạo hình đầu mũi là rất khác nhau giữa các bác sĩ phẫu thuật.
Mũi thấp, ngắn và mũi hình củ hành ở bệnh nhân châu Á là đòi hỏi kỹ thuật
và đại diện cho một thách thức đáng kể trong phẫu thuật tạo hình mũi. Do sự khác
biệt về mặt giải phẫu, tạo hình đầu mũi đối với bệnh nhân châu Á đòi hỏi các quy
trình và kỹ thuật khác nhau so với phương pháp đã phát triển cho bệnh nhân châu
Âu, với nhiều sự dự đoán về sau.
Cấu trúc chính xác để định hình dạng, chiều cao và chiều dài của chóp mũi là
sụn cánh mũi lớn. Kích thước, hình dạng và sức mạnh của sụn cánh mũi lớn khác
nhau giữa các dân tộc và giữa các cá nhân (Hình 9.1). Tuy nhiên, sụn cánh mũi lớn
không phải là yếu tố duy nhất quyết định hình dạng và vị trí của chóp mũi, mà còn
bị ảnh hưởng bởi mối quan hệ giữa sụn cánh mũi lớn và cấu trúc lân cận (vách ngăn
và sụn mũi bên). Ngoài ra, độ dày của da và mô mềm ở đầu mũi cũng góp phần vào
tạo hình dáng của chóp mũi. Đối với tạo hình đầu mũi ở bệnh nhân châu Á, độ dày
da và mô mềm của đầu mũi cũng quan trọng như một yếu tố cấu hình của sụn cánh
mũi lớn và đóng vai trò là yếu tố hạn chế trong việc đạt được kết quả thành công
trong nhiều trường hợp.
Sụn cánh mũi lớn khác với sụn mũi bên ở chỗ vách ngăn không hỗ trợ trực
tiếp cho sụn cánh mũi lớn. Thay vào đó, các sụn cánh mũi lớn được hỗ trợ và duy
trì bởi các mô liên kết sợi kết nối các sụn cánh mũi lớn với các cấu trúc xung quanh
(xem Chương 1). Ở nhiều bệnh nhân châu Á, sụn cánh mũi lớn nhỏ và yếu. Nếu đặt
cấy ghép silicone trên đỉnh của đầu mũi, sụn cánh mũi lớn nhỏ mà không có sự hỗ
trợ của vách ngăn có thể bị sụp đổ xuống, có thể dẫn đến biến dạng polybeak (Hình
9.2). Để giải quyết thêm vấn đề, chất liệu cấy ghép nhân tạo nằm ở chóp mũi gây áp
lực lên vùng da quá nhiều, làm tăng nguy cơ mỏng da và vỡ da khi tiếp xúc với chất
liệu (Hình 9.3). Ghép sụn độn nhiều lớp trên sụn cánh mũi lớn yếu để tạo độ nhô
đầu mũi ở một số người châu Á có thể không được duy trì tốt vì trụ trong của sụn
cánh mũi lớn yếu.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
6
E-bacsy.com
book
Vì những lý do này, tạo hình đầu mũi ở người châu Á đòi hỏi nhiều hơn so
với việc sử dụng duy nhất chất liệu cấy ghép nhân tạo hoặc ghép sụn độn đơn giản.
Ngoài ra, các kỹ thuật khâu thường không đủ để mang lại những thay đổi đáng kể
cho các sụn cánh mũi lớn bị yếu-nhỏ ở bệnh nhân châu Á. Mặc dù các nguyên tắc
cơ bản cho việc tạo hình đầu mũi là giống nhau cho tất cả các bệnh nhân, nhưng có
một sự khác biệt đáng kể về các chi tiết kỹ thuật và kết quả phẫu thuật sau khi làm
tạo hình đầu mũi giữa bệnh nhân châu Á và châu Âu.
Thông thường, bệnh nhân châu Á có xu hướng có da mũi dày hơn và mô mềm
với đầu mũi không rõ ràng, trụ mũi co rút nhiều hơn và cánh mũi rộng hơn, khi so
sánh với bệnh nhân châu Âu (Hình 9.4).
Từ góc nhìn thẳng phía trước, chóp mũi lý tưởng kết nối hai đường thẩm
mỹ sống mũi từ vùng trán. Một đầu mũi tròn tự nhiên sẽ ưa thích hơn một đầu mũi
nhọn. Các bờ cánh mũi phải giống với hình dạng cánh chim hải âu mà không nhìn
thấy bên trong lỗ mũi quá nhiều (Hình 9.5). Từ góc nhìn nghiêng, mối liên quan
cánh mũi-trụ mũi phải hài hòa mà không hếch hoặc rút lại bờ cánh mũi. Ở châu Á,
bệnh nhân hay gặp là lỗ mũi bị hếch hoặc thấy lỗ mũi quá nhiều. Góc mũi là thích
hợp ở khoảng 90 đến 95 độ. Từ góc nhìn dưới-lên, nền cánh mũi không được quá
rộng, với hình dạng đầu mũi-cánh mũi tạo thành một hình tam giác. Các thùy bên
dưới không được quá dài và lỗ mũi phải có hình dạng của hình giọt nước (Hình 9.6).
Trên và nhìn bên ngoài chuẩn, phẫu thuật tạo hình đầu mũi sẽ dẫn đến một mũi hài
hòa với phần còn lại của mũi và khuôn mặt. Rãnh trên đỉnh mũi không nên quá rõ
ràng và nên đầu mũi nhô ra trong khi duy trì bản sắc dân tộc của từng bệnh nhân.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
7
E-bacsy.com
book
a
b
c
d
Hình. 9.1 Giải phẫu đầu mũi khác nhau ở các dân tộc. (a, b) Sụn cánh lớn thì lớn và
khỏe ở người châu Âu. (c, d) Ở người châu Á, sụn cánh mũi lớn không đặc trưng và
nhỏ, với da đầu mũi dày.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
8
E-bacsy.com
book
a
b
Hình. 9.2 Biến dạng Pollybeak. Bệnh nhân đã nâng mũi và đầu mũi bằng chất liệu
nhân tạo silicone, không tạo hình đầu mũi và bị biến dạng polybeak.
Hình. 9.3 Trồi chất liệu silicone qua da.
Chất liệu ở đầu mũi đã di chuyển xuống
làm mỏng da đầu mũi và lộ chất liệu
Hình. 9.4 Hình dạng về các thùy và cánh
mũi hay gặp ở mũi người châu Á. Đầu
mũi: da dày, không nhô ra, cánh mũi loe,
trụ mũi co kéo.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
9
E-bacsy.com
book
Hình. 9.5 Tỉ lệ lí tưởng ở mặt người châu Á
Hình. 9.6 Tỉ lệ lí tưởng của mũi khi nhìn dưới lên
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
10
E-bacsy.com
book
Ở các nước châu Á, một chiếc mũi đẹp có những đặc điểm sau:
1. Đầu mũi không phải là hình củ hành nhưng nhô ra rõ ràng, không có hình dạng
quá nhọn cũng không nhọn.
2. Thùy dưới đỉnh mũi không quá nhiều.
3. Phải có phân định giữa cánh mũi và đầu, mà không bị lõm xuống.
4. Lỗ mũi có chiều dài và tỷ lệ lý tưởng.
Lỗ mũi dư thừa nhiều và hình dạng bên ngoài bị ép xuống sẽ nên tránh khi
phẫu thuật càng nhiều càng tốt. Các mục tiêu của tạo hình đầu mũi như sau:
1. Tạo độ nhô đầu mũi và thu lại đầu mũi
2. Đầu mũi kéo dài và rút ngắn
3. Giảm kích thước và độn thêm
4. Chỉnh sửa bất cân xứng ở đầu mũi
Để đạt được những mục tiêu này, các khái niệm cơ bản về tạo hình đầu mũi
có thể giải thích bằng quan niệm 3 chân của Anderson giới thiệu vào năm 1966.
Theo quan niệm này, sụn cánh mũi lớn được coi là một giá ba chân, trong đó phải
song song với góc mắt trong bao gồm một chân nằm ở trụ ngoài khi mỗi trụ ngoài
là 1 bên (Hình 9.7). Chân nền nằm trên sống mũi phía trước và được hỗ trợ bởi một
mô liên kết mô sợi với các cấu trúc xung quanh. Hình chiếu và xoay của chóp mũi có
thể thay đổi bằng cách kéo dài hoặc rút ngắn các chân riêng lẻ này.
Việc rút ngắn chân sẽ dẫn đến việc xoay đầu mũi dọc theo hướng đó. Do đó,
việc rút ngắn chân trụ ngoài sẽ làm giảm độ nhô đầu mũi với xoay phần đuôi vách
ngăn. Rút ngắn các chân ngoài sẽ xoay đầu mũi. Việc rút ngắn cả hai chân sẽ dẫn đến
giảm độ nhô đầu mũi. Kéo dài chân dưới bằng cách ghép mảnh ghép sẽ làm tăng độ
nhô và xoay đầu mũi. Đồng thời rút ngắn các chân ngoài sẽ làm tăng độ nhô đầu mũi
và xoay đầu mũi. Có thể sử dụng thao tác chọn lọc trên ba chân này để đạt được độ
nhô và xoay đầu mũi mong muốn.
Các sụn cánh mũi lớn là những nơi đóng góp quan trọng nhất về hình dạng
và chiều cao của chóp mũi, và hầu hết các kỹ thuật tạo hình đầu mũi đều liên quan
đến thao tác của sụn cánh mũi lớn. Theo thời gian, qun niệm 3 chân đã được sửa
đổi và với những tiến bộ trong sự hiểu biết về giải phẫu mũi và cơ học của mũi, cùng
với những tiến bộ trong kỹ thuật làm mũi. Ngoài 3 chân của sụn cánh mũi lớn, phần
đuôi của vách ngăn là một thành phần quan trọng để tạo chóp mũi. Theo Lawson,
toàn bộ vách ngăn và sự tương tác của góc vách ngăn trước với các yếu tố ở vòm
mũi ghép nối cung cấp một mức độ hỗ trợ tạo đầu mũi đáng kể. Một xu hướng gần
đây ở châu Á là ghép phần mở rộng vách ngăn để sửa mũi ngắn và chóp mũi thấp,
cung cấp sự hỗ trợ vách ngăn mạnh cho cấu trúc tổng thể của chóp mũi. Vì sự quan
trọng của vách ngăn, Choi et al. đã thúc đẩy khái niệm 4 chân, trong đó vách ngăn
trước có vai trò hỗ trợ cùng với trụ ngoài của sụn cánh lớn trên xương tháp mũi và
trụ trong gian dính liền trên nền trụ mũi (Hình 9.8).
Các kỹ thuật tạo hình đầu mũi được mô tả trong chương này phần lớn có hai
loại: kỹ thuật khâu và kỹ thuật ghép sụn.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
11
E-bacsy.com
book
Hình. 9.7 Quan niệm 3 chân của Anderson. (a) Trụ trong ngắn; xoay phần đuôi. (b)
Trụ ngoài ngắn:xoay phần đầu. (c) Ngắn cả 2 trụ ngoài và trong: đầu mũi thấp. (d)
Ghép chồng và trụ ngoài ngắn; đầu mũi nhô ra va xoay hơn
a
b
c
d
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
12
E-bacsy.com
book
Hình. 9.8 Quan niệm 4 chân với hỗ trợ cảu vách ngăn. Trong quan niệm 4 chân này,
phần trước vách ngăn đuôi cũng như chân thứ 4 trong tạo hình đầu mũi
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
13
E-bacsy.com
book
Kỹ thuật khâu đầu mũi
So với người châu Âu, người châu Á có xu hướng có da mũi dày hơn với sụn
cánh mũi lớn nhỏ hơn. Bởi vì điều này, kỹ thuật khâu đầu mũi đơn thuần thường
không đủ để ảnh hưởng đến một sự thay đổi đáng kể về hình dạng của đầu mũi. Do
đó, việc ghép thêm sụn chiếm một phần đáng kể các kỹ thuật tạo hình đầu mũi nhọn
trong phẫu thuật tạo hình mũi người châu Á.
Mặc dù có sự khác biệt này, sử dụng kỹ thuật khâu đầu mũi tốt cũng có thể có
hiệu quả trong việc đạt được hình dạng đầu mũi mong muốn ngay cả ở bệnh nhân
châu Á. Mặc dù việc sử dụng duy nhất kỹ thuật khâu đầu mũi có thể dẫn đến những
thay đổi nhỏ ở đầu mũi, nhưng nó có thể củng cố đáng kể các cấu trúc bên dưới để
ghép thêm sụn được hiệu quả hơn. Kết hợp sử dụng kỹ thuật khâu đầu mũi và ghép
sụn là một kỹ thuật hiệu quả cao cho tạo hình đầu mũi.
Kỹ thuật khâu đầu mũi đơn thuần có thể thực hiện thông qua đường mổ mũi
nội soi. Tuy nhiên, kỹ thuật mổ mũi hở cho phép đặt chỉ khâu chính xác hơn với kết
quả đáng tin cậy hơn, đặc biệt là ở những bệnh nhân châu Á có lỗ mũi nhỏ.
Trước đây, chất liệu chỉ không tiên đã sử dụng cho các kỹ thuật khâu này. Tuy
nhiên, hầu hết các kỹ thuật khâu đầu mũi ngày nay thì thực hiện bằng chỉ khâu tiêu.
Ngay cả với chất liệu chỉ tiêu, sửa đổi hình dạng đầu mũi vẫn được duy trì do sự thay
đổi vĩnh viễn trong sắp xếp mô. Chỉ khâu được sử dụng phổ biến nhất là 5-0 PDS.
Các chỉ không tiêu (ví dụ, nylon 5-0) vẫn nên sử dụng cho khâu treo hoặc khâu vách
ngăn- trụ mũi để chống lại trọng lực hoặc hoạt động của cơ DSN. Dùng kim khâu
hình tròn thon để tránh cắt nhiều qua sụn cánh mũi lớn.
Kỹ thuật khâu 2 vòm sụn
Định nghĩa
Khâu chỉ giữa hai vòm sụn là chỉ khâu được đặt giữa cả hai vòm cánh mũi để
giảm khoảng cách giữa các 2 vòm (Hình 9.9).
Hình. 9.9 Khâu giữa 2 vòm sụn
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
14
E-bacsy.com
book
Kỹ thuật khâu
Khâu chỉ 5-0 PDS với kim tròn xuyên qua cả hai vòm sụn và buộc lại ở giữa 2
vòm. Vị trí mong muốn để đặt mũi khâu là bờ đầu của vòm sụn (Hình 9.10), tránh
xẹp đầu mũi và duy trì thẩm mỹ giải phẫu hai điểm nhô đầu mũi (two tip-defning
points TDP).
Hình.9.10
Khâu giữa 2
vòm sụn tại
bờ đầu của
vòm sụn
a
b
Hiệu ứng
1. Chỉ khâu giữa hai vòm sụn sẽ làm giảm khoảng cách giữa 2 vòm.
2. Sự giảm góc của phân kỳ vòm sụn sẽ dẫn đến giảm thể tích đầu mũi (Hình 9.10
và 9.11).
3. Khi đặt chỉ khâu ngang hơn trên vòm cánh mũi, thì phần gần nhất của trụ ngoài sẽ
chuyển vào trung tâm vòm mũi (di chuyển trụ ngoài vào trong), tạo độ nhô đầu mũi.
4. Tùy thuộc vào vị trí khâu, kỹ thuật có thể tạo nên xoay ở đầu và đuôi của trụ ngoài.
a
b
c
d
Hình. 9.11 Khâu giữa 2 vòm tạo nên hướng xoay của bờ đầu và đuôi của trụ ngoài.
(a, b) Khoảng giữa 2 vòm sụn trước khi khâu. (c, d) Khâu giữa 2 vòm sụn để làm giảm
khoảng giữa 2 vòm và giảm độ phân kỳ của góc vòm. Trụ ngoài xoay theo hướng đầu.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
15
E-bacsy.com
book
Vị trí giải phẫu thích hợp để khâu sụn là ở bờ đầu của vòm sụn, nó sẽ xoay trụ
ngoài của sụn cánh lớn (Hình 9.11). Tuy nhiên, việc khâu chỉ ở bờ đuôi giữa 2 vòm
sụn có thể xoay trụ trong theo hướng đuôi vách ngăn, thường có thể cải thiện co kéo
cánh mũi thường gặp ở bệnh nhân châu Á (Hình 9.12). Khâu chỉ khâu ở giữa 2 vòm
mũi không làm xoay đầu mũi.
a
b
c
d
Hình. 9.12 Khâu bờ đuôi ở 2 vòm mũi có thể làm xoay trụ ngoài về hướng đuôi vách
ngăn. (a, b) Trước khi khâu 2 vòm mũi. (c, d) Khâu bờ đuôi của 2 vòm mũi. Trụ ngoài
xoay về phía đuôi vách ngăn.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
16
E-bacsy.com
book
Chỉ định
1. Các trường hợp 2 vòm mũi quá xa nhau (khoảng cách giữa 2 vòm quá xa nhau):
đầu mũi hình củ hành và đầu mũi do sức môi).
2. Không đối xứng của 2 vòm mũi, chẳng hạn như không đối xứng của chiều cao 2
vòm mũi hoặc của vị trí trước- sau của vòm mũi.
3. Chặn đầu trước của mảnh ghép trụ mũi hoặc mảnh ghép kéo dài vách ngăn và
ngăn ngừa lộ đầu mảnh ghép ra ở giữa 2 vòm mũi.
4. Vòm sụn mũi yếu có xu hướng tách ra dễ dàng khi ghép độn trên đầu mũi: Khâu
chỉ giữa 2 vòm mũi làm hạn chế mảnh ghép rơi vào khoảng trống giữa 2 vòm mũi
(Hình 9.13).
Hình. 9.13 Khâu giữa 2 vòm mũi sẽ làm hạn chế mảnh ghép độn trên đầu mũi tác
động đến khoảng giữa 2 vòm mũi. Bệnh nhân người châu Á với sụn cánh lớn yếu,
mảnh ghép sụn độn trên đầu mũi sẽ tác động đến khoảng giữa vòm mũi, kết quả làm
giảm chiều cao đầu mũi. Khâu giữa 2 vòm mũi sẽ ngăn ngừa điều này.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
17
E-bacsy.com
book
Khâu giữa 2 trụ mũi (Khâu 2 trụ trong)
Định nghĩa
Khâu giữa 2 sụn nằm ở đoạn giữa của trụ trong sụn cánh lớn giữa hoặc khâu
đoạn trụ giữa để giảm khoảng cách giữa 2 trụ. Khâu chỉ cũng có thể điều chỉnh vị trí
và hình dạng của trụ mũi.
Kỹ thuật mổ
Có thể khâu giữa 2 trụ giữa hoặc đoạn trụ trong của sụn cánh lớn (Hình
9.14). Thông thường, vật liệu khâu được sử dụng là 5-0 PDS, với kim tròn để giảm
thiểu rách sụn. Khâu ở đoạn thùy của trụ giữa, nhưng cũng có thể khâu phần trên
và phần giữa của trụ trong ở nhiều tình huống khác nhau.
Khâu xuyên qua toàn bộ đoạn giữa của bề dày trụ, nhưng có thể là bờ đuôi
hay bờ đầu của trụ.
Các nốt buộc chỉ của mũi khâu nên nằm giữa 2 trụ, tránh lộ chỉ khâu hay sờ
thấy qua da trụ mũi hay quá trình lành vết thương.
a
b
c
Hình. 9.14 Khâu giữa 2 trụ (khâu 2 trụ trong)
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
18
E-bacsy.com
book
Các hiệu ứng
1. Giảm khoảng cách giữa 2 trụ sẽ dẫn đến giảm chiều rộng của trụ mũi. Hiệu quả sẽ
lớn hơn khi khâu tại bờ đuôi của trụ mũi.
2. Khi khâu giữa 2 trụ giữa, khoảng cách 2 vòm cánh mũi giảm xuống, tương tự như
khâu giữa vòm. Vị trí khâu ở bờ đuôi của lớp giữa có thể xoay theo vầng bên.
3. Khâu bờ đuôi của trụ giữa có thể có thể xoay trụ ngoài về hướng đuôi.
4. Khâu bờ đầu của trụ có thể làm giảm khoảng cách giữa 2 vòm. Do vậy, trụ ngoài
có thể xoay về phía đầu, nhưng độ giảm ít.
5. Khâu giữa 2 trụ có thể chỉnh sửa sự mất cân đối của trụ giữa và trụ trong.
(Hình 9.15).
6. Khâu sẽ cố định và tăng độ chắc chắn lên chân trụ mũi, tăng khả năng nâng đỡ cơ
học cho đầu mũi.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
19
E-bacsy.com
book
a
b
c
d
e
f
g
Hình. 9.15 Khâu để điều chỉnh sự bất đối xứng ở sụn cánh mũi lớn. (a) Bờ cánh mũi
bên phải bị co rút lại. (b) Sụn cánh mũi lớn bên phải nằm ở vị trí về hướng đầu vách
ngăn hơn, so với sụn đối diện. (c) Giải phóng trụ ngoài bên phải khỏi vùng cuộn và
tịnh tiến về hướng đuôi vách ngăn. (d, e) Khâu giữa 2 sụn để cố định sụn tịnh tiến các
sụn. (f) Sau khi khâu cố định giữa 2 trụ, sụn cánh mũi lớn đối xứng hơn. (g) Ảnh sau
phẫu thuật cho thấy đã điều chỉnh của bất đối xứng cánh mũi.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
20
E-bacsy.com
book
Hạn chế và chỉ định
Kỹ thuật khâu này hỗ trợ tối thiểu cho đầu mũi. Do đó, nên sử dụng kĩ thuật
này để điều chỉnh sự bất đối xứng ở trụ giữa hoặc trụ trong hoặc như là một biện
pháp hỗ trợ cho phép trụ mũi, ghép mở rộng vách ngăn, hoặc ghép độn sụn.
Khâu từng vòm mũi
Định nghĩa
Khâu ở từng vòm là chỉ khâu đi qua vòm sụn mũi 1 bên, để giảm chiều rộng
của cung vòm (Hình 9.16).
a
b
Hình. 9.16 Khâu từng vòm sụn mũi
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
21
E-bacsy.com
book
Kỹ thuật khâu
Kỹ thuật khâu này áp dụng chỉ khâu ngang cho đoạn vòm của sụn cánh mũi
lớn. Dùng chỉ khâu PDS 5-0 xuyên từ phía cạnh trong của từng vòm mũi, đi qua
vòm sụn và xuyên ra khỏi phía ngoài. Sau đó chỉ khâu sẽ khâu ngược trở lại ở cạnh
trong và buộc lại (Hình 9.17). Chỉ khâu không được xuyên xuống lớp lót tiền đình
ở bên dưới. Nếu cần thiết, có thể làm dày niêm mạc bên dưới bằng cách tiêm thuốc
gây tê tại chỗ, hoặc có thể tách niêm mạc bên dưới ra một cách cơ học từ sụn cánh
lớn(Hình 9.18) trước khi khâu chỉ.
Nếu 2 vòm mũi là đối xứng, có thể dùng một sợi chỉ duy nhất để xuyên qua cả hai
vòm với nút buộc được đặt trong không gian giữa 2 vòm (Hình 9.19). Trong những
trường hợp như vậy, điều quan trọng là duy trì tính đối xứng của 2 vòm sụn mũi.
Khi vòm mũi bị bất đối xứng nhiều, chỉ khâu xuyên qua 2 vòm sụn là cần thiết để
điều chỉnh cho sự bất đối xứng này. Bất đối xứng vòm mũi có thể được sửa chữa
bằng cách thay đổi vị trí và kích thước mũi khâu của chỉ khâu trên hai vòm mũi
(Hình 9.20).
a
b
Hình. 9.17 Khâu vòm mũi ở bên vòm bên phải
a
b
c
Hình. 9.18 Khâu dưới vòm và xuyên qua
từng vòm sụn. Khâu xuyên qua dưới vòm
mũi sẽ giúp tránh được mũi kim xuyên qua
niêm mạc sụn ở vùng đỉnh lỗ mũi khi khâu
xuyên vòm mũi.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
22
E-bacsy.com
book
Hình. 9.19 Khâu từng vòm mũi ở cả 2 vòm, và nút thắt chỉ ở khoảng giữa 2 vòm của
sụn cánh lớn
a
b
c
d
Hình. 9.20 Khâu qua từng vòm mũi để điều đầu mũi không đối xứng . (a, b) Khâu qua
từng vòm mũi để chỉnh sửa bất đối xứng của 2 vòm mũi. (c, d) Buộc chỉ ở vòm mũi sẽ
chỉnh được sự bất đối xứng 2 bên.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
23
E-bacsy.com
book
Hiệu quả
1. Việc giảm thể tích đầu mũi là hữu ích cho việc chỉnh sửa đầu mũi hình củ hành.
Hiệu quả này là do giảm góc tù và độ lồi của trụ ngoài sụn cánh mũi lớn (Hình 9.21).
2. Khâu vòm sẽ tăng nhẹ độ nhô đầu mũi.
3. Trụ ngoài có thể xoay cả theo hướng đầu vách ngăn hoặc theo hướng đuôi vách
ngăn, tùy thuộc vào vị trí của mũi khâu.
a
b
c
d
e
f
Hình. 9.21 Khâu từng vòm sụn mũi để sửa chữa đầu mũi vuông hay đầu mũi hình củ
hành. (a) Đầu hình vuông. (b) 2 sụn cánh mũi lớn to. Trụ ngoài là lồi, và lệch góc phân
kỳ và vòm mũi rộng. (c) Khâu giữa 2 vòm. (d) Khoảng cách giữa 2 vòm mũi sẽ giảm
xuống sau khi khâu. (e) Độ lệch vòm sụn và góc vòm sụn đã giảm xuống, và độ lồi đã
giảm ở trụ ngoài sau chỉ khâu ngang. (f) Hiệu quả ngay lập tức sau khi khâu.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
24
E-bacsy.com
book
Mũi khâu đặt ở hướng đầu hình củ hành vách ngăn của vòm của sẽ xoay phần
trụ ngoài theo hướng đầu vách ngăn. Ngược lại, vị trí chỉ khâu ở phần đuôi vách
ngăn của vòm mũi sẽ xoay phần trụ ngoài theo hướng đuôi vách ngăn (Hình 9.22).
Vị trí mũi khâu ở chính giữa vòm mũi thì trụ ngoài sẽ không xoay được. Ở những
bệnh nhân bị co kéo cánh mũi, việc đặt chỉ khâu ngang ở bờ đuôi có thể làm giảm
sự co kéo cánh mũi (Hình 9.23).
Độ nhô đầu mũi và giảm thể tích sẽ lớn hơn khi vị trí mũi khâu nằm trên vòm mũi
ra phía ngoài hơn. Tuy nhiên, nên tránh khâu chỉ ở trụ ngoài quá nhiều, vì nó có thể
dẫn đến xô lệch trụ ngoài và dẫn đến đầu mũi bị xẹp xuống và / hoặc cánh mũi đổ
xuống (Hình 9.24).
Hiệu quả của chỉ khâu xuyên qua từng vòm sụn có thể được khuếch đại bằng cách
tách lớp da tiền đình bên dưới sụn cánh mũi lớn (Hình 9.18). Tuy nhiên, phẫu thuật
viên nên nhận ra thực tế của chỉ khâu có vai trò hạn chế ở bệnh nhân người châu Á
có sụn cánh mũi lớn khá nhỏ.
a
b
Hình. 9.22 Khâu từng vòm sụn ở
phần đuôi của sụn vòm sụn làm
xoay trụ ngoài về hướng đuôi vách
ngăn. (a) trước khi khâu từng vòm
sụn (b) Khâu từng vòm sụn tại phần
đuôi của vòm sụn (trái) làm xoay trụ
ngoài ra hướng đuôi vách ngăn. Vì
vậy, góc vòm mũi cũng giảm xuống
ở bên trái.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
25
E-bacsy.com
book
Hình. 9.23 Khâu từng vòm sụn tại phần đuôi của vòm sẽ chỉnh sửa cánh mũi bị co
kéo. (a–c) bệnh nhân này bị co kéo cánh mũi nhẹ ở 2 bên. (d) Bóc tách lên trên, Trụ
ngoài nằm sai lệch đầu mũi. Ghép kéo dài vách ngăn để tạo độ nhô đầu mũi. (e) Khâu
từng vòm mũi ở phần đuôi làm xoay vòm của trụ ngoài theo hướng đuôi vách ngăn.
(f) Trụ ngoài ngắn lại, và nằm phủ qua vị trí mũi khâu. (g–i) Ảnh sau mổ cho thấy cải
rõ phần cánh mũi bị co kéo ở cả 2 bên
a
b
c
d
e
f
g
h
i
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
26
E-bacsy.com
book
a
b
Hình. 9.24 Biến dạng lõm đầu mũi
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
27
E-bacsy.com
book
Chỉ định
Khâu từng vòm sụn mũi được chỉ định cho những bệnh nhân có vòm sụn mũi
rộng, chẳng hạn như đầu mũi hình củ và đầu mũi hình hộp.
Lưu ý mũi người châu Á
Ở những bệnh nhân người châu Á có sụn cánh mũi lớn quá nhỏ, mũi khâu
quá rộng hoặc mũi khâu quá chặt trên vòm mũi có thể gây ra đầu mũi xẹp xuống
hoặc sụp cánh mũi (Hình 9.24).
Co rút nhẹ cánh mũi rất phổ biến ở bệnh nhân người châu Á, và cần cẩn thận
thêm trong việc đặt vị trí mũi khâu. Khâu từng vòm mũi không nên khâu quá nhiều
về hướng đầu trên vòm mũi, điều này có thể làm tồi tệ thêm sự co rút cánh mũi đã
có từ trước (Hình 9.25). Để giải quyết bất kỳ cánh mũi co rút nào, chỉ khâu phải đặt
trong phần đuôi của vòm sụn, nếu có thể.
a
b
Hình. 9.25 Co kéo cánh mũi có thể tồi tệ hơn khi đặc vị trí mũi khâu không phù hợp
trên vòm sụn mũi. (a) Trước khi khâu từng vòm sụn. (b) Co kéo cánh mũi sẽ tồi tệ hơn
nếu đặt vị trí mũi khâu vòm sụn không thích hợp.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
28
E-bacsy.com
book
Khâu vách ngăn-trụ trong (Khâu trụ mũi-Vách ngăn)
Định nghĩa
Khâu vách ngăn-trụ trong là khâu ở giữa qua cả 2 trụ trong và bờ đuôi của
sụn vách ngăn với mục đích là treo trụ trong hay đẩy trụ trong vào đầu hơn (Hình
9.26).
Hình. 9.26 Khâu vách ngăn-trụ trong
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
29
E-bacsy.com
book
Kỹ thuật phẫu thuật
Kỹ thuật khâu vách ngăn-trụ trong bằng dùng chỉ khâu nylon 5-0 với kim
tròn. Mũi khâu đầu tiên được xuyên qua bờ đầu của trong và sau đó qua bờ đuôi
của sụn vách ngăn. Tiếp theo, nó tiếp tục xuyên vào bờ đầu của trong bên đối diện
và buộc lại ở giữa 2 trụ trong (Hình 9.27).
Vị trí cố định giữa trụ trong và bờ đuôi của vách ngăn có thể thay đổi theo
muốn tạo độ nhô đầu mũi hoặc làm giảm độ nhô đầu mũi. Cũng có thể đẩy trụ mũi
lên theo hướng đầu vách ngăn mà không làm bất kỳ thay đổi nào về chiều cao đầu
mũi (Hình 9.28). Đẩy trụ mũi theo hướng đầu là một kỹ thuật hiệu quả để chỉnh sửa
mũi dài và trụ mũi sa xuống(Hình 9.29).
Khâu vách ngăn-trụ trong có thể sử dụng cùng với thanh chống trụ mũi (Hình
9.30). Đối với điều này, mũi khâu đầu tiên xuyên qua vách ngăn, và thực hiện ghép
thanh chống trụ mũi. Sau đó, khâu trụ trong vào mảnh ghép và chỉ khâu xuyên qua
vách ngăn đuôi và buộc xung quanh mảnh ghép thanh chống trụ mũi.
a
b
c
Hình. 9.27 Trình tự của khâu trụ trong-vách ngăn. (a) Kim khâu xuyên qua bờ đầu
của trong, và bờ đuôi của sụn vách ngăn và tiếp tục xuyên qua bờ đầu của trong bên
đối diện. (b) Thực hiện các kỹ thuật khâu sụn khác (ví dụ, khâu giữa vòm, khâu giữa
2 trụ), trước khi buộc chỉ khâu. (c) Khâu vách ngăn-trụ trong thì chỉ khâu được buộc
với mức độ căng vừa phải, cho đến khi trụ mũi và đầu mũi kết thúc ở vị trí mong
muốn. Các mũi khâu đặt giữa các trụ trong
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
30
E-bacsy.com
book
a
b
c
Hình. 9.28 Nhiều cách thay đổi chiều cao trụ mũi tùy thuộc vào vị trí khâu tại bờ đuôi
vach ngăn và trụ trong. (a) Tăng chiều cao của trụ mũi và đầu mũi (b) Di chuyển về
hướng đầu của mũi mà không làm thay đổi chiều cao của đầu mũi. (c) Di chuyển về
hướng đầu của mũi và làm giảm chiều cao đầu mũi
a
b
c
Hình. 9.29 Kỹ thuật khâu vách ngăn-trụ trong thông qua đường mổ mũi kín để điều
chỉnh trụ mũi sa xuống. (a) Ảnh trước phẫu thuật trụ mũi sa xuống. (b) Mũi kim đầu
tiên được xuyên qua trụ trong bên phải, dọc theo vách ngăn màng và đến phần đuôi
vách ngăn. Đầu kim được đâm xuyên ra ngoài bằng một vết rạch da trước trên niêm
mạc vách ngăn. Kim được đưa trở lại vào vết rạch da, thông qua vách ngăn và ra
ngoài qua vết rạch da trên niêm mạc đối diện. Kim sau đó được xuyên lại vào vết rạch
da, đưa theo hướng đuôi vách ngăn dọc theo vách ngăn màng và đi qua trụ trong bên
trái. Cuối cùng, chuyển kim sang trụ trong bên phải thông qua một khoang bóc tách
nhỏ giữa trụ trong và da trụ mũi. Mũi khâu được buộc thông qua vết rạch da bên
phải. (c) Quan điểm sau phẫu thuật
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
31
E-bacsy.com
book
a
b
c
d
e
Hình. 9.30 Khâu trụ trong-vách ngăn và thanh chống trụ mũi. (a) Trụ trong ban đầu
được bỏ qua và chỉ khâu được xuyên trực tiếp vào vách ngăn. (b) Sử dụng một sụn
vành tai hai lớp để đặt làm mảnh ghép thanh chống trụ mũi. (c) Mảnh ghép thanh
chống trụ mũi và cố định trụ trong bằng chỉ khâu. (d) Mũi khâu trụ trong vách ngăn
được buộc lại. (e) Khâu buộc trụ trong-vách ngăn
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
32
E-bacsy.com
book
Hiệu quả
Khi vị trí khâu trên bờ đuôi vách ngăn phía trước nhiều hơn so với vị trí trên
trụ trong, mũi khâu có thể dẫn đến kết quả sau (Hình 9.31):
1. Tạo độ nhô đầu mũi
2. Xoay đầu mũi về hướng đầu
3. Tăng khoảng cách giữa 2 vòm mũi: mở rộng đầu mũi
Khi vị trí khâu trên bờ vách ngăn đuôi phía sau nhiều hơn so với vị trí trên
trụ trong, mũi khâu có thể dẫn đến:
1. Hạ thấp đầu mũi
2. Xoay đầu mũi về hướng đuôi
3. Giảm khoảng cách giữa 2 vòm mũi: thu hẹp đầu mũi
Đặt chỉ khâu ở cùng một mức độ trên vách ngăn và trụ trong không ảnh
hưởng đến chiều cao đầu mũi và khoảng cách giữa 2 vòm mũi. Đặt chỉ khâu như vậy
chỉ có thể làm giảm lộ trụ mũi (chỉnh sửa trụ mũi sa xuống).
a
b
c
Hình. 9.31 Khâu vách ngăn –trụ trong
làm gia tăng độ nhô đầu mũi. (a) Khâu
vách ngăn-trụ trong xuyên qua phần
giữa của trụ trong và nằm trước hơn
trên góc vách ngăn. (b) Trước khi buộc.
(c) Sau khi buộc
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
33
E-bacsy.com
book
Chỉ định
1. Đầu thấp hoặc đầu mũi qua cao
2. Trụ mũi sa xuống
3. Mũi dài cần xoay đầu mũi về hướng đầu
Cảnh báo
1. Độ nhô đầu mũi thông qua mũi khâu này sẽ làm tăng khoảng cách giữa 2 vòm
mũi, điều này đòi hỏi mũi khâu giữa 2 vòm.
2. Một điều kiện tiên quyết quan trọng cho việc sử dụng mũi khâu này là phần
đuôi của vách ngăn phải thẳng. Bất kỳ sai lệch vách ngăn phải sửa chữa trước
khi đặt mũi khâu này.
3. Kỹ thuật khâu này không thể thực hiện ở những bệnh nhân có sụn cánh mũi rất
nhỏ và yếu, mà trụ trong có thể bị gồ và dẫn đến co rút trụ mũi (Hình 9.32).
4. Khi sử dụng để tạo độ nhô đầu mũi mũi, mũi khâu sẽ dẫn đến xoay đầu mũi về
hướng đầu. Điều này là không mong muốn ở những bệnh nhân có mũi ngắn và
hếch. Xoay đầu mũi về hướng đầu không mong muốn nên bù bằng cách sử dụng
mũi khâu ngang, khâu chống xoay hoặc ghép chống xoay, để xoay đầu mũi về
hướng đuôi.
5. Độ căng của mũi khâu thì thay đổi cho từng trường hợp. Mũi khâu cần phải thật
chặt để kéo trụ trong và vách ngăn lại với nhau. Mũi khâu quá căng có thể gây ra
co rút trụ mũi.
Hình. 9.32 Co kéo trụ mũi vừa phải sau khi khâu trụ trong-vách ngăn
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
34
E-bacsy.com
book
Khâu xoay đầu mũi
Định nghĩa
Khâu xoay đầu mũi là khâu ở giữa trụ trong (hoặc trụ giữa) và góc vách ngăn
trước và sử dụng để xoay đầu mũi về hướng đầu.
Kỹ thuật phẫu thuật
Kỹ thuật khâu này là một biến thể của khâu trụ trong-vách ngăn. Kỹ thuật này
cũng giống như khâu trụ trong-vách ngăn nhưng chỉ khác ở vị trí đặt chỉ khâu. Vật
liệu khâu là chỉ nylon 5-0. Đặt mũi chỉ khâu ở đoạn giữa của trụ giữa và góc vách
ngăn phía trước (Hình 9.33).
Khâu xoay đầu mũi được thực hiện phổ biến nhất kết hợp với mảnh ghép
thanh chống trụ mũi.
Hình. 9.33 Khâu xoay đầu mũi
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
35
E-bacsy.com
book
Hiệu quả
1. Kỹ thuật khâu này làm quay mũi về hướng đầu (làm ngắn chiều dài mũi).
2. Kỹ thuật khâu làm mở rộng góc mũi-má.
3. Kỹ thuật khâu có thể tăng chiều cao đầu mũi, nếu đặt mũi khâu ở phía sau trên trụ
giữa (hoặc trụ trong) nhiều hơn so với góc vách ngăn phía trước.
4. Kỹ thuật này rút lại trụ mũi.
Chỉ định
Mũi dài với góc mũi-má hẹp.
Phẫu thuật kéo dài hai bên
Định nghĩa
Kỹ thuật khâu này đặt một đường khâu nệm nằm ngang giữa trụ ngoài của
sụn cánh mũi lớn và làm giảm khoảng cách giữa 2 trụ và độ lồi của trụ ngoài.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
36
E-bacsy.com
book
Kỹ thuật phẫu thuật
Phần trung tâm của mỗi trụ ngoài được kéo về cùng phía bằng chỉ khâu nệm
nằm ngang (Hình 9.34). Điều này làm giảm khoảng cách giữa trụ ngoài và độ lồi của
mỗi trụ. Vật liệu khâu sử dụng là 5-0 PDS. Thông thường, chỉ khâu một mũi khâu
là đủ, nhưng có khi phải dùng 2-3 mũi khâu có thể trong một số trường hợp. Điều
quan trọng là không làm quá căng mũi khâu vì gây ra hiện tượng gồ lên (Hình 9.35).
a
Hình. 9.34 Khâu ngang
trụ ngoài. (a) Đường
đi của khâu ngang trụ
ngoài. (b, c) Ảnh khâu
trong lúc mổ
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
37
E-bacsy.com
book
d
c
Hình. 9.34 (tiếp theo)
Hình. 9.35 Phồng (gồ) của trụ ngoài là nguyên nhân do đặt mũi chỉ khâu ngang
không thích hợp.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
38
E-bacsy.com
book
Hiệu quả
1. Kỹ thuật khâu làm giảm khoảng cách giữa cả hai bên.
2. Kỹ thuật khâu làm giảm độ lồi của trụ ngoài (Hình 9.36). Giảm quá nhiều độ lồi
có thể gây ra phồng lên.
3. Khoảng cách giữa 2 vòm mũi cũng giảm với kỹ thuật khâu này.
4. Hiệu quả được liệt kê từ (1) đến (3) sẽ làm giảm thể tích đầu mũi (Hình 9.37).
5. Với kỹ thuật khâu này, vòm cánh mũi quay về hướng đuôi, trong khi bờ cánh
mũi quay về hướng đầu (Hình 9.34b, c). Những hiệu quả này rõ ràng hơn khi đặt
chỉ khâu ra sau hơn.
Để đầu mũi xoay đủ về hướng đuôi, phải giải phóng đủ trụ ngoài từ vùng
cuộn hoặc vùng phức hợp bản lề.
a
b
Hình. 9.36 Độ lồi của trụ ngoài sẽ giảm khi dùng mũi khâu ngang. (a) Trước khi khâu
ngang. (b) Khâu ngang làm giảm không gian giữa 2 trụ ngoài, với độ lồi ít hơn của
trụ ngoài. Có thể giảm nhiều hơn độ lồi của trụ ngoài bằng cách đặt chỉ khâu ngang
ra khỏi bờ đầu của ngoài và gần hơn với trục dài của trụ ngoài
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
39
E-bacsy.com
book
a
c
b
d
Hình. 9.37 Giảm kích thước đầu mũi sau khi khâu ngang qua trụ ngoài. (a, b) 1 bệnh
nhân có mũi hình củ hành. (c, d) Ảnh sau khi phẫu thuật khâu ngang trụ ngoài
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
40
E-bacsy.com
book
Cảnh báo
Co kéo cánh mũi có thể tồi tệ hơn với kỹ thuật khâu này vì bờ cánh mũi quay
về hướng đầu. Để điều chỉnh độ chụm của đầu mũi hình củ hành thì tùy thuộc vào
độ co kéo cánh mũi, cải tiến kỹ thuật khâu ngang (để kiểm soát độ lồi của trụ ngoài,
không được giảm khoảng cách giữa 2 trụ ngoài) (Hình 9.38). Điều này làm giảm độ
phồng của đầu mũi bằng cách làm phẳng độ lồi của trụ ngoài, mà không mang làm
cho trụ ngoài xoay về hướng đầu.
a
b
c
d
e
Hình. 9.38 Kỹ thuật khâu ngang trụ ngoài
cải tiến dể kiểm soát độ lồi của trụ ngoài
để sửa chữa đầu mũi hình củ hành và ngăn
ngừa trụ ngoài xoay về hướng đầu. (a, b)
Độ lệch vòm sụn rộng, và trụ ngoài trước
là lồi. (c) Quá trình đặt mũi chỉ khâu ngang
trên khu vực lồi nhất của trụ ngoài. (d, e)
Kỹ thuật khâu ngang làm giảm độ lồi của
trụ ngoài nhưng không làm cho trụ ngoài
xoay về hướng đầu
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
41
E-bacsy.com
book
Kỹ thuật khác là khâu ngang trụ ngoài cố định vào vách ngăn sống mũi (khâu
chống xoay). Kỹ thuật khâu là kéo tối đa trụ ngoài về hướng đuôi, chỉ khâu xuyên lại
1 lần nữa như là khâu chống xoay bằng cách cố định vào vách ngăn sống mũi. Điều
này làm giảm độ lồi của trụ ngoài và đồng thời điều chỉnh độ co kéo của bờ cánh mũi
(Hình 9.39). Kỹ thuật này có tác dụng kéo dài trên chóp mũi và rất hữu ích để giải
quyết đầu mũi hình củ ngắn với cánh mũi co kéo.
a
b
c
d
Hình. 9.39 Khâu ngang trụ ngoài cố định vào vách ngăn sống mũi (khâu chống xoay).
Kỹ thuật này là sự kết hợp của khâu ngang trụ ngoài và khâu chống xoay. Với trụ
ngoài được kéo về hướng đuôi, đường khâu ngang để làm giảm độ lồi của trụ ngoài.
Việc cố định chỉ khâu trên vách ngăn có thể giải quyết đầu hình củ hành, cánh mũi co
kéo và mũi ngắn. (a) Trụ ngoài lồi với khoảng cách giữa các vòm sụn rộng. (b) Khâu
giữa 2 vòm sụn để làm giảm khoảng cách giữa 2 vòm và độ lệch vòm sụn. (c) Khâu
trên từng vòm sụn được áp dụng ở phần đuôi của vòm để giảm góc vòm sụn và để
xoay trụ ngoài về hướng đuôi. (d) Trụ ngoài kéo về hướng đuôi, và hai mũi chỉ khâu
ngang hai bên là để làm giảm độ lồi của trụ ngoài. Khâu nằm ở vị trí về hướng đầu
hơn là để cố định trên vách ngăn
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
42
E-bacsy.com
book
Khâu ngang ở trụ ngoài với bờ đầu-cong
Ở một số bệnh nhân, bờ đầu của trụ ngoài được cuộn tròn cong và chúng
tiếp xúc với thành bên của sụn mũi bên. Bởi vì điều này, hai trụ ngoài có thể cách
xa nhau. Nếu đặt khâu ngang trong 1 trụ mũi của trạng thái này, thì bờ đầu của trụ
ngoài sẽ duy trì vị trí ban đầu, trong khi phần trung tâm của trụ ngoài sẽ được kéo
vào phía trong. Bờ đuôi của trụ ngoài sẽ được nâng lên, dẫn đến xoay bờ đuôi về
hướng đầu hoặc đầu mũi bị biến dạng đầu ép xuống. Ngoài ra, đầu mũi hình củ có
thể không được giải quyết hoàn toàn, với phồng sẽ còn duy trì ở thùy trên đỉnh mũi
và rãnh cánh mũi sâu. Thể tích đầu mũi cũng có thể tăng lên nhờ lực giật từ các
chi cuộn cong. Do đó, việc giải phóng vùng cuộn và làm phẳng bờ đầu cuộn tròn
rất quan trọng trong điều chỉnh đầu hình củ hành (Hình 9.40). Bờ đầu cuộn tròn
thì không chỉ giải phóng mà còn đến tụ giữa. Ngoài ra, cả hai bờ của trụ ngoài phải
được cố định với nhau để tránh bị cong lại. Với điều này, bờ cong nên được làm
phẳng. Bước này cũng đủ để giảm độ lồi của trụ ngoài. Việc sử dụng chỉ khâu ngang
kiểm soát lồi có thể làm giảm độ cong lồi, điều này cũng có thể làm giảm kích thước
đầu mũi. Việc giảm thể tích đặc biệt đáng chú ý đối với vùng tiểu thùy trên đỉnh mũi.
a
b
c
d
e
Hình. 9.40 Khâu ngang ở trụ ngoài với bờ đầu-cong. (a, b) Bệnh nhân có đầu mũi
hình củ hành. (c, d) Chú ý rằng bờ đầu của trụ ngoài cong. (e) Giải phóng vùng cuộn.
(f, g) Giải phóng hoàn toàn bờ đầu cong. (h) Khâu kéo bờ đầu của 2 trụ ngoài lại với
nhau. Độ lồi của trụ ngoài đã giảm xuống. (i, j) Hoàn tất khâu ngang
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
43
E-bacsy.com
book
e
f
g
h
i
Hình. 9.40 (tiếp theo)
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
44
E-bacsy.com
book
Chỉ định của Phẫu thuật khâu ngang trụ ngoài
1. Đầu mũi hình củ hành và lồi với trụ ngoài của sụn cánh mũi lớn tách ra xa nhau
2. Để ngăn chặn xoay vòm cánh mũi về hướng đầu từ các kỹ thuật tạo hình đầu mũi
khác (ví dụ, ghép thanh chống trụ mũi và di chuyển vào trong của trụ ngoài) (Hình
9.41)
a
b
c
d
e
f
Hình. 9.41 Xoay vòm mũi về hướng đuôi bằng cách khâu ngang trụ ngoài. (a) Sụn
cánh mũi lớn không đối xứng. (b) Nhìn nghiêng. (c) Sửa chữa bất đối xứng bằng
ghép thanh chống trụ mũi. (d) Vòm mũi được xoay về hướng đầu cách thận trọng với
mảnh ghép thanh chống trụ mũi. (e) Khâu ngang được áp dụng cho phần đầu của trụ
ngoài đẩy vòm mũi về hướng đuôi. (f) Vòm mũi hiện được xoay theo hướng đuôi bằng
đường khâu ngang
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
45
E-bacsy.com
book
Kỹ thuật khâu kiểm soát độ lồi
Khâu nệm ngang có thể kiểm soát độ lồi của sụn. Kỹ thuật khâu này rất hữu
ích để giảm và loại bỏ bất kỳ sự lồi hoặc lõm nào của trụ ngoài, và để làm thẳng trụ
trong bị lệch hoặc sụn vách ngăn bị vẹo. Sụn được điều chỉnh trở nên cứng hơn
khoảng 30% so với trước mà không cần khâu.
Kỹ thuật phẫu thuật
Mũi khâu đầu tiên đi qua mặt lõm của sụn, và sau đó đi qua mặt lồi của cùng
một sụn theo kiểu nệm (Hình 9.42). Vật liệu khâu là 5-0 hoặc 6-0 PDS, tùy thuộc vào
độ dày và rắn chắc của sụn. Mũi chỉ khâu rộng khoảng 3 mm và dài 6 mm. Khi buộc
chỉ khâu, độ lồi sẽ giảm và sụn bị lệch sẽ trở nên thẳng. Quá rộng khoảng cách các
mũi khâu sẽ dẫn đến mất ổn định hoặc phồng lên. Nếu khoảng cách các mũi khâu
quá hẹp, không có thể điều chỉnh độ cong ở mức độ phù hợp.
Tùy thuộc vào chiều dài sụn, phẫu thuật viên có thể áp dụng nhiều chỉ khâu
nệm đôi ở một sụn.
Chỉ khâu không được xuyên thủng lớp lót tiền đình mũi bên dưới. Nếu cần
thiết, để giảm thiểu nguy cơ này có thể tiêm thuốc gây tê tại chỗ niêm mạc bên dưới.
Hình. 9.42 Khâu điều chỉnh độ lồi. Chỉ khâu đi qua mặt lõm trước, và sau đó đi qua
mặt lồi của cùng một sụn theo kiểu nệm. Các mũi khâu có chiều rộng 3 mm và chiều
dài 6 ->8 mm. Khi buộc chỉ, độ lồi sẽ giảm xuống và sụn sẽ trở nên thẳng hơn
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
46
E-bacsy.com
book
Kỹ thuật khâu kiểm soát lồi của trụ ngoài
Khi trụ ngoài có độ lồi tối đa, mũi kim đầu tiên xuyên vuông góc với trục dài
của trụ ngoài (Hình 9.43). Mũi kim đầu tiên và mũi kim cuối cùng không lặp lại. Mũi
thứ hai xuyên thực hiện vuông góc với trục dài tại vị trí khoảng 5-6 mm từ mũi đầu
tiên. Phẫu thuật viên nên thận trọng để không để thủng vào niêm mạc bên dưới. Khi
thắt chặt nút chỉ, độ lồi sẽ giảm xuống và phẳng đi. Tùy thuộc vào độ dài và độ cứng
của sụn, có thể cần thêm một hoặc hai mũi khâu nệm ở các phần khác của cùng một
bên với trụ ngoài.
a
b
c
Hình. 9.43 Khâu kiểm soát độ lồi của trụ ngoài. (a) Đường khâu kiểm soát độ lồi. (b)
Độ lồi của trụ ngoài. (c) Trụ ngoài sẽ thẳng hơn sau khi khâu kiểm soát độ lồi.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
47
E-bacsy.com
book
Khâu kiểm soát độ lõm của trụ ngoài
Nguyên tắc đằng sau kỹ thuật này cũng giống như đối với kỹ thuật khâu kiểm
soát lồi và chỉ khác nhau trong đường đi của chỉ khâu. Mũi kim đầu tiên được thực
hiện tiếp tuyến vào trụ ngoài (Hình 9.44). Đầu ra của kim là khoảng 5 - 6 mm từ vị
trí mũi kim đầu. Kim sau đó xuyên qua 2 mm từ vị trí điểm ra và được chuyển theo
hướng ngược lại, song song với đường chỉ đầu tiên. Độ lõm của trụ ngoài sẽ giảm
xuống khi buộc nút chỉ khâu.
a
b
c
Hình. 9.44 Khâu kiểm soát độ lõm của trụ ngoài. (a) Đường đi của mũi khâu kiểm
soát độ lõm. (b) Biến dạng lõm ở trụ ngoài bên trái. (c) Khâu kiểm soát độ lõm và
nâng phần lõm của trụ ngoài lên
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
48
E-bacsy.com
book
Hiệu quả
1. Khâu kiểm soát làm giảm độ lồi của sụn cánh mũi lớn.
2. Khâu này cũng có thể sửa chữa biến dạng lõm (vênh) của sụn cánh mũi lớn.
3. Phần đuôi của vách ngăn bị lệch có thể thẳng ra (Hình 15.26), cũng như độ lệch
trong mảnh ghép sụn.
4. Mũi khâu làm tăng độ cứng của trụ trong và trụ ngoài khoảng 30 - 35%, có thể
cho phép ghép nâng đỡ đầu mũi chắc chắn hơn.
Kỹ thuật khâu chống xoay (Kỹ thuật khâu xoay về hướng đuôi của đầu
mũi), Kỹ thuật khâu kéo dài đầu mũi)
Định nghĩa
Khâu chống xoay là kỹ thuật cải tiến của khâu ngang trụ ngoài. Để kéo dài
đầu mũi, khâu ngang trụ ngoài để kéo sụn cánh lớn về phía đuôi. Vào lúc này, khâu
chỉ cố định vào vách ngăn sống mũi hay góc vách ngăn.
Kỹ thuật mổ
Để tạo điều kiện cho việc di động của trụ ngoài về hướng đuôi, giải phóng
khu vực cuộn giữa trụ ngoài và sụn mũi bên. Khả năng sụn cánh mũi lớn có thể di
chuyển thêm bằng cách cắt dây chằng phụ từ phức hợp bản lề.
Kéo sụn cánh mũi lớn về hướng đuôi bằng cách sử dụng móc da hoặc kẹp hai đầu,
và đặt một mũi khâu ngang ở ¼ bờ đuôi của trụ ngoài. Mũi khâu này có thể làm cho
đầu mũi xoay nhẹ về hướng đuôi. Để tăng cường thêm sụn tạo khung nâng đỡ tốt thì
ta khâu thêm mũi khâu ngang giữa phần đầu của trụ ngoài và vách ngăn, sử dụng
chỉ khâu 5-0 PDS (Hình 9.45). Trong hầu hết các trường hợp, chỉ khâu mũi đơn là
đủ, nhưng có thể cần thiết khâu đôi trong một số trường hợp.
Để khâu chống xoay có hiệu quả, trụ ngoài cần phải đủ mạnh. Nếu khâu trên
trụ ngoài quá nhỏ và yếu, có thể làm cho sụn bị phồng lên. Trong những trường hợp
như vậy, phần bị vênh sẽ yêu cầu ghép sụn, về cơ bản là phần ghép chống xoay.
Chương 9: Tạo hình đầu mũi: Kĩ thuật khâu và ghép sụn
49
E-bacsy.com
book
a
b
c
Hình. 9.45 Khâu chống xoay (khâu chống xoay về hướng đuôi của đầu mũi). (a) Ảnh
mô tả khâu chống xoay. (b) Khâu ngang ở phần giữa của trụ ngoài. (c) Bờ vòm bên
dưới, khâu chống xoay vùng trụ ngoài về hướng đầu để kéo dài đầu mũi.